شيرين کريمي

با نزديک شدن به انتخابات دهم رياست جمهوري،اصلاح طلبان در پي آنند تا به هر طريق به اجماع برسند. ‏اين همان نکته اي است که روز گذشته در گفتگوي موسوي لاري، وزير کشور دوران اصلاحات با ‏خبرگزاري ايسنا نيز بر آن تاکيد شد:‏‎ ‎‏"در دور گذشته انتخابات رياست جمهوري، اصلاح‌طلبان به جاي آنكه ‏مكمل يكديگر باشند‎ ‎به رقابت نسبتا روشن و صريحي با هم پرداختند و علي‌رغم آنكه سرجمع آراء‎ ‎اصلاح‌طلبان در آن انتخابات بيشتر از سرجمع آرا اصولگرايان بود، به دليل فقدان‎ ‎كانديدا ، مشي واحد براي ‏تحقق مطالبات ، بداخلاقي‌ها و تخريب‌هاي برخي در جريان‎ ‎رقيب و عملكرد نامطلوب رسانه‌ ملي نتوانستند ‏پيروز شوند‎. ‎‏"‏

‎‎به نام خاتمي، به کام ديگران‎‎

در اين راستا بسياري از گروه ها بر روي گزينه اي انگشت نهاده اند که پيش از اين هشت سال در مسند ‏رياست جمهوري بوده است:سيد محمد خاتمي. نام خاتمي آن زمان از گوي به بيرون آمد که حزب مشارکت و ‏سازمان مجاهدين – به عنوان احزاب پيشروي اصلاح طلب – بر حضور وي در انتخابات تاکيد کردند و حتي ‏در جلسه اي که با حضور نيروهاي اصلاح طلب – از جمله حزب اعتماد ملي برگزار شد – بر گزينه "يا ‏خاتمي اي هيچ کس" تکيه کردند. علاوه بر اين دو حزب، احزاب سنتي جبهه اصلاحات – هم چون مجمع ‏روحانيون مبارز و مجمع مدرسين و محققين حوزه علميه قم – نيز بر روي گزينه خاتمي تاکيد زيادي دارند.‏

اما خاتمي خود در مقابل اين انتخاب راه سکوت را برگزيده و در صريح ترين اظهار نظر خويش گفته است:"‏‎ ‎تصميمي که مي گيرم براي خودم روشن است." پاسخي که هر شخص وگروهي با ظن خود آن را تحليل مي ‏کند؛ عده اي آن را نشانه تمايل خاتمي براي حضور در عرصه مي دانند و عده اي ديگر نشانه عدم حضور.به ‏همين دليل است که بحث هاي شديدي در جبهه اصلاحات در گرفته است. ‏

در همين راستا درآخرين جلسه جبهه اصلاحات،نماينده حزب کارگزاران، که گفته مي شود کانديداهاي ديگري ‏براي رياست جمهوري دارد، اظهار داشت: "خاتمي سرمايه ملي است و نبايد به راحتي وي را هزينه کرد، ‏بخصوص آنکه امکان دارد با توجه به شرايط و عدم حضور مردم وي موفق به پيروزي نشود يا آنکه با توجه ‏به تقلبات شکست بخورد." ‏

اما اين سخنان با پاسخ شديداللحن موسوي لاري رو به رو شد که:‏‎ ‎‏"سرمايه براي استفاده در چنين روزهايي ‏جمع مي شود."‏

شايد در پاسخ به همين اظهار نظر بود که ديروز حسين مرعشي، از ديگر چهره هاي سرشناس کارگزاران در ‏مصاحبه با روزنامه اين حزب صراحتا اعلام کرد:" آقاي خاتمي مي‌تواند «برگ آس» انتخابات آتي ‏رياست‌جمهوري باشد؛ مشروطه بر آنكه ورود ايشان با احتياط و تدبير لازم از سوي حاميان و نيز مجموعه ‏نيروهاي سياسي همراه باشد."‏

اماهفته نامه شهروند در خبري ويژه از عدم اجراي بسته پيشنهادي کروبي به خاتمي خبر داد و "ياران خاتمي" ‏را به "خلف وعده" متهم کرد. اين نشريه همچنين خبر از آن داد که خاتمي خود تمايلي به حضور در انتخابات ‏ندارد. ‏

اين هفته نامه همچنين به همراه روزنامه کارگزاران تريبوني را در اختيار مخالفان خاتمي قرار داده تا نظرات ‏خود را منعکس کنند. ‏

در واقع تحرکات جدي کارگزاران براي انتخابات از زماني آغاز شد که محمد هاشمي از اعضاي شوراي ‏مرکزي اين حزب در ديدار با دبيران شاخه هاي استاني اين حزب، صراحتا خبر از عدم حضور خاتمي در ‏انتخابات داد. در آن جلسه چند تن ازاعضا به خود هاشمي پيشنهاد کانديداتوري در انتخابات را دادند. ‏

گفته مي شود در پايان ديدار هاشمي رفسنجاني با اعضاي کارگزاران نيز حاضرين به اين نتيجه رسيده اند که ‏وي نيز نظر چندان مثبتي نسبت به کانديداتوري خاتمي ندارد و به دنبال گزينه منسب تر و همفکرتري است.‏
در اين ميان غلامحسين کرباسچي از اعضاي بلندپايه اين حزب – که در حال حاضر بار انتشار روزنامه ‏کارگزاران بر دوش وي است – نيز در چند محفل از تمايل خود براي کانديداتوري در صورت موافقت گروه ‏هاي اصلاح طلب خبر داده است. ‏

‎‎آمدن يا نيامدن‎‎

به هر حال در مورد کانديداتوري يا عدم کانديداتوري سيد محمد خاتمي نظرات متعدد و گاه متناقضي وجود ‏دارد. عده اي بر اين باورند که خاتمي به هيچ روي وارد عرصه انتخابات نخواهد شد، و حتي اين مساله را با ‏عده اي نيز مطرح کرده است، اما به وي توصيه شده که تا زمان مشخص شدن يک کانديداي مطلوب، از ‏اعلام اين امر اجتناب ورزد. عده اي ديگر نيز بر اين اعتقادند که خاتمي در انتظار پاسخ رهبر جمهوري ‏اسلامي براي حضور در عرصه انتخابات است. يک منبع آگاه که هم زمان عضو بنياد باران و شوراي ائتلاف ‏اصلاح طلبان در يکي از استان ها و از نيروهاي نزديک حلقه پيراموني خاتمي است، به روز گفت:‏‎ ‎‏"آقاي ‏خاتمي با توجه به شرايط کشور و خطر بروز جنگ تمايل به حضور دارند، اما آنچه ايشان را تاکنون مردد ‏گذاشته، نگراني ايشان از عدم اقبال مردم و اجماع اصلاح طلبان است. مساله اي که روي تصميم گيري ايشان ‏بسيار موثر است. به همين دليل گروه هايي مامور به انجام نظرسنجي در کشور شده اند که البته در هر دو ‏آقاي خاتمي شانس خوبي براي پيروزي در انتخابات دارد. ايشان هيچ نگراني از ردصلاحيت و تخريب ندارند ‏و صراحتا اعلام کرده اند که شوراي نگهبان قدرت ردصلاحيت من را ندارد. تنها مساله ايشان براي حضور ‏يا عدم حضور اقبال مردمي و حزبي به ايشان است."‏

به اين ترتيب سئوال اين است: بحث اجماع اصلاح طلبان، ماموريتي غيرممکن است؟