معارفه بدون توديع
وزير سابق رييس شد - پنجشنبه 20 تیر 1387 [2008.07.10]
آرش سيگارچي
sigarchi@gmail.com
ساختمان مرمرين نبش خيابان طالقاني و سپهبد قره ني در حالي صبح امروز ميزبان مسولان کشوري بود که يکي از نادر ترين مراسم ها در آن برگزار شد؛ مراسمي که طي آن قرار بود رييس جديد سازمان بازرسي کل کشور توسط رييس قوه قضاييه معرفي شود. نه تنها اين مراسم معارفه بدون توديع رييس سابق اين سازمان برگزار شد بلکه حتي به رسم رايج مراسم هاي اينچنيني در جمهوري اسلامي ايران، حتي نامي هم از "محمد نيازي" برده نشد تا به اين ترتيب مشخص شود برخلاف نظر پايگاه اطلاع رساني قوه قضائيه که عزل وي را "پايان مامورت" ناميده بود، برکناري نيازي در ادامه حواشي پرونده افشاگر اقتصادي صورت گرفته است.
صبح چهارشنبه در حضور مسوولان قضايي و جمعي ديگر از مسولان کشور، آيت الله محمود شاهرودي که خود چند ماه ديگر ماموريت پنج ساله دوره دوم رياستش بر قوه قضاييه پايان مي يابد، رسما مصطفي پور محمدي، وزير معزول کشور در دولت احمدي نژاد را به عنوان رييس سازمان بازرسي کل کشور معرفي کرد و البته توضيح داد که: "وي از افرادي است كه جامع خصوصيات را دارد و سالها از قضات ارشد دستگاه قضايي بوده و داراي دانش قضايي است.همچنين وي مسووليتهايي را نيز در دستگاه اجرايي برعهده داشته است. "
رييس قوهي قضاييه با اشاره به نقش پورمحمدي در وزارت کشور دولت نهم نيز يادآور شد: "در دولت نهم نيز مسووليت وزارت كشور را به خوبي بر دوش كشيده و انتخابات مجلس هشتم را به خوبي مديريت كردند و اشراف كامل بر طبيعت كار اجرا و مديريتهاي خرد و كلان دارند."
در اين مراسم که بدون حضور رييس اسبق سازمان بازرسي برگزار شد، رييس قوه قضاييه هيچ اشاره اي به او و عملکردش در زمان تصدي اين پست نکرد و تنها با برجسته کردن نقش نظارتي سازمان بازرسي، اين سازمان را جايگاه مهمي عنوان کرد که "اسرار نظام" در آن وجود دارد. وي در اين مورد اظهار داشت: "در قانون اساسي سازمان بازرسي در راس دستگاه قضايي قرار گرفته است و اين هم به دليل اين است كه اسرار نظام در آن وجود دارد؛ بنابراين نظارت ويژه ميطلبد كه خداي ناكرده به دست دشمن نيافتد. از طرفي به دليل دارا بودن اسرار دستگاهها و بعضا افراد خيلي راحت ميتوان از آن سوءاستفاده كرد. اين رانت، وسوسه ميكند. "
هاشمي شاهرودي همچنين تاکيد کرد: "خداي ناكرده هر گونه كوتاهي و تحريف در گزارشات ممكن است كه آيندهي يك دستگاه را دچار خطر كند؛ بنابراين سازمان بازرسي كل كشور نظارت ويژه و همهجانبه ميخواهد. همچنين شفاف كردن دادرسي، مديريت بازرسيها و خود بازرسيها بايد به گونهاي انجام شود كه ضريب اطمينانش بالا باشد. مسوولان ارشد سازمان بازرسي بايد در اين زمينه با درايت، برنامهريزي و هماهنگي با ديگر بخشهاي نظارتي قوه و با استفاده از روشهاي بهروز اين خطر را كاهش دهند."
امر به معروف در بازرسي
اما مصطفي پور محمدي، رييس جديد سازمان بازرسي کل کشور که خانه نشيني اش پس از عزل از وزارت کشور تنها 51 روز به طول انجاميد خود در سخنانش گفت که 29 سال پيش در شهريور 58 کارش را در دستگاه قضايي شروع کرد و اينک "به خانه" بازگشته است. وي نيز مانند رييس قوه قضاييه در سخنانش اشاره اي به عملکرد رييس پيش از خود نکرد و کار در سازمان بازرسي کل کشور را "امر به معروف" دانست. اين مدير اجرايي که پيش از اين سوابق حضور در نهادهاي نظامي و امنيتي را داشته، گفت: "در مطالعاتم در نگاه به مفاهيم ديني براي شناختن جايگاه سازمان بازرسي مشاهده كردم كه ظاهرا تحت مقولهي امر به معروف و نهي از منكر قرار ميگيرد و مبحث بسيار غني و تاثيرگذار در اركان نظام، دولت و جامعهي اسلامي است. به هر حال اگر در دايرهي اقتدار نظام اسلامي قرار گرفتيم و صاحب مكنت شديم يكي از اركانش توسعه، اجراء و تحقق خوبيها و معروف است و همواره اين دغدغه در من وجود دارد كه در پيگيري بحث بازرسي نتيجه بايد سبب استحكام و قدرت شود. "
وي با اشاره به اشكالات زيرساختي، اظهار داشت:"چه بسا حيفهايي كه از هزاران ميل مضرتر است، يعني كسي با حسن نيت عملي را انجام داده اما تصميمي را گرفته كه مجموعهاي بايد تاوان آن را بپردازند. بنابراين به اين نكات نيز بايد توجه داشت. علاوه بر توجه به كارهاي انجام نشده بايد به كارهاي انجام شده كه با حسن نيت بوده اما با تدبير مناسب صورت نگرفته نيز توجه كرد."
پورمحمدي که روز گذشته همزمان به همراه رييسي، معاون قوه قضاييه به عضويت جامعه روحانيت مبارز نيز دعوت شده، در بخشي از سخنانش به "ساختار معيوب" اقتصاد ايران اشاره کرد و گفت: "ساختار اقتصادي ما بسيار معيوب است. ما با يك ساختار مشكلدار و مزمني روبرو هستيم كه خود به خود توليد آن شبكهي رانتي است و ما داريم در اين شبكهي رانتي دست و پا ميزنيم. بايد توجه داشت كه تلاش زيادي صورت گرفته و انشاءالله دولت با طرح اقتصادي خود و همچنين با توجه به اصل 44 بتوانيم اين مشكل را حل كنيم. "
رييس جديد سازمان بازرسي کل کشور در سخنانش همچنين از همکاري بيشتر با رسانه ها نيز سخن گفت و يادآور شد: "اميدواريم فضاي جديد و نويني را در عرصهي نظارت به وجود بياوريم و از ظرفيتهاي غير رسمي استفادهي بيشتري كنيم. همچنين از نگاه و برآورد مردم و رسانهها نيز به خوبي استفاده شود؛ چرا كه به اعتقاد من يكي از ابزار مشخص امر به معروف رسانه است. رسانهاي كه هر تريبوني را شامل ميشود. بنابراين رسانه نيز ميتواند در خدمت نظارت باشد. "
پورمحمدي که توسط رييس دولت نهم از وزارت کشور در سي ارديبهشت برکنار شد، اشاره اي هم به دولت داشت و با کنايه و تاکيد بر اينکه "ثابت كنيم كه برادريمان مشفقانه است"، خطاب به دولت اظهار داشت:"اميدواريم با دولت محترم كه بار سنگين اجرا بر دوشش است اقداماتي انجام دهيم و اگر به ضعفي پي برديم به خوبي منتقل كنيم و راهكاري را براي آن ارايه دهيم. البته در اين جهت خيلي ملاحظه نكنيم. برادريمان را ثابت كنيم كه مشفقانه است، ارادهمان را نشان دهيم كه جدي است و اگر با اين نگاه پيش رويم انشاءالله بتوانيم گامي برداريم."
يک مراسم نادر
مراسم روز گذشته از آن جهت نادر خطاب گرفته است که معمول است در مراسم هاي معارفه، براي مديري که برکنار شده نيز "توديع" مي گيرند که در آن با توجه به فعاليت مدير مربوطه، از وي تقدير مي شود. اين نوع مراسم تقريبا تا کنون رايج بوده و حتي در بد ترين شرايط که مديري به جرمي مشهود عزل شده، اما باز، توديع او برگزار شده است. نمونه بارز براي اين مساله، توديع و معارفه فرماندهي نيروي انتظامي استان تهران در اسفند گذشته بود. هرچند اين مراسم در پشت درهاي بسته و بدون حضور خبرنگاران برگزار شد، اما خبرگزاري ها عکس سردار رضا زارعي رييس معزول و سردار عليرضا اکبر شاهي رييس جديد نيروي انتظامي استان تهران را منعکس کردند. با اينکه رييس معزول پس از آن سر در زندان در آورد اما مراسم توديع و معارفه او برگزار شد.
علاوه بر اين در دولت احمدي نژاد هم همزمان با عزل دو وزير، مراسم توديع و معارفه برگزار شده که البته در مراسم توديع وزير اقتصاد، وي سخناني گفت که احمدي نژاد انتظار نداشت اما با اين حال تمام عزل وزراي سالهاي اخير همواره معارفه با توديع همراه بوده است.
اما مراسم ديروز معارفه رييس سازمان بازرسي در حالي بدون توديع رييس سابق در سازماني زير نظر قوه قضاييه انجام گرفت که رسم قوه قضاييه نيز برگزاري مراسم همزمان توديع و معارفه است. نگاهي به پايگاه خبر رساني قوه قضاييه در يکسال اخير نشان مي دهد که 39 مورد عزل و نصب صورت گرفته که در همه موارد مراسم توديع و معارفه همزمان برگزار شده است.
ترکش هاي پرونده پاليزدار
اگر در روزهاي ابتدايي برکناري نيازي، برخي منابع نزديک به قوه قضاييه اين عزل را "پايان ماموريت" ناميدند اما امروز مشخص شده است که نيازي نيز قرباني اعترافات افشاگر اقتصادي شده است. بخصوص اينکه در هفته هاي پس از بازداشت عباس پاليزدار، حسين شريعتمداري، مدير مسوول کيهان که توانايي عجيبي در دسترسي به اطلاعات بازجويي پرونده هاي در حال اجرا دارد، در يادداشتي هشدار داد که آنچه پاليزدار بدان دست يافته از سازمان بازرسي بدست او رسيده است. هرچند وي خواستار آن شده بود که قوه قضاييه همه متهمان اين پرونده را دستگير کند اما قوه قضاييه پس از بازجويي و بازداشت دو نماينده، با اعتراض نمايندگان مجلس مواجه شده است. اما همين قوه در ميان مديران خود نيازي را که رييس سازمان بازرسي کل کشور بود، برکنار کرد تا به اين ترتيب وي که از جمله مديران مورد تاييد و نزديک به رهبر جمهوري اسلامي بود، بزرگترين قرباني پرونده پاليزدار خطاب بگيرد. نيازي پيش از اين سمت هاي مهم قضايي را بر عهده داشته و حتي در جريان دستگيري متهمان قتل هاي زنجيره اي، به عنوان رئيس سازمان قضايي نيروهاي مسلح و عهدهدار رسيدگي به پرونده قتلها شد و توانست پرونده را به سمتي هدايت کند که متهمان در فيلم هايي اعتراف کنند که با سازمان هاي جاسوسي و پليس مخفي دنيا از جمله اف بي آي، سازمان سيا و موساد همکاري داشته اند.
در همان زمان مهدي کروبي رييس مجلس ششم و اغلب نمايندگان جناح اصلاحطلب، فيلم اعترافات را "ابهام آميز و فاقد ارزش حقوقي" خواندند و پخش سراسري آنرا نيز خلاف مصالح دانستند اما نيازي ضمن تاکيد بر واقعي بودن اعترافات و نبود هيچگونه فشار براي اعتراف گرفتن از متهمان، از انتشار گسترده گوشههايي از اين فيلم در داخل و خارج از کشور، گلايه کرد. بعدها انتشار فيلم هاي ديگري مشخص کرد که اين اعترافات تحت شکنجه در دوران نيازي اخذ شده است.
