بالاخره مد و لباس بخشنامه شد
با دستور دولت - پنجشنبه 13 تیر 1387 [2008.07.03]

آرش سيگارچي
با بخشنامه دولت در مورد لباس، تلاشي که مجلس هفتم از آغازين روزهاي فعاليتش بر آن تاکيد داشت، از ديروز براي اجرا ابلاغ شد. براساس اين بخشنامه دولت، وظايف دستگاههاي اجرايي را براي "ساماندهي مد و لباس" و "هدايت توليد و عرضه بازار البسه و پوشاك"، با ابلاغ آييننامه اجرايي قانون ساماندهي مد و لباس مشخص كرده است.

براساس اين بخشنامه وزارتخانه هاي ارشاد، آموزش و پرورش، صنايع، معاون برنامه ريزي رييس جمهور، يک نماينده مجلس و سه نماينده اصناف توليد کننده پارچه و لباس در کارگروهي به ساماندهي "مد و لباس" مشغول خواهند شد.
بر اساس يکي از مواد اين بخشنامه، تمامي دستگاه هاي دولتي در ايران موظفند از بودجه سنواتي رديف هاي خدماتي - رفاهي خود براي ترغيب تقاضاي پارچه و آنچه لباس ايراني - اسلامي خوانده شده، تسهيلات خريد لباس هاي مذکور را در اختيار کارکنان خود قرار دهند.
به گزارش پايگاه اطلاع رساني دولت، کارگروه ناظر بر مد و لباس، انجام وظايفي چون اتخاذ سياستها و خطمشيهاي اجرايي شدن مواد قانون، بررسي و تصويب برنامههاي پيشنهادي اعضاي كارگروه، تعيين برنامه دستگاهها براي تحقق اهداف قانون، نظارت بر فعاليتها و عملكرد دستگاهها و ارزيابي آنهاست.
بر اساس اين بخشنامه نامه وزارت ارشاد به عنوان يكي از دستگاههاي عضو كارگروه ياد شده موظف است نسبت به انجام كليه امور دبيرخانهاي كارگروه، ساماندهي فرهنگي ـ هنري طراحان پارچه و لباس، ايجاد نمايشگاه دائمي پارچه و لباس ايراني ـ اسلامي، برقراري ارتباط و فراهم نمودن زمينه مبادلات فرهنگي مناسب با كشورهاي اسلامي در قالب برپايي نمايشگاهها و جشنوارههاي بينالمللي، اعمال تمهيدات لازم در جهت ترويج و تبليغ نمادها و الگوهاي پارچه و لباس ايراني ـاسلامي و بومي مناطق مختلف كشور و تسهيل و تسريع در فرآيند صدور مجوز تأسيس مؤسسات فرهنگي ـ هنري براي طراحان پارچه و لباس ايراني ـ اسلامي اقدام كند.
همچنين اين مصوبه وزارت آموزش و پرورش را مكلف كرده است ضمن توسعه و تعميق آگاهي و باورمندي دانشآموزان نسبت به مؤلفههاي هويت ملي ـ اسلامي و آشنا نمودن دانشآموزان با شيوهها و مظاهر تهاجم فرهنگي غرب نسبت به معرفي نمادها و الگوهاي فرهنگ ايراني ـ اسلامي در زمينه پوشش، لباس، فراهم كردن زمينه طراحيهاي متنوع براي لباس دانشآموزان، معلمان و كاركنان مدارس و سفارش لباس فرم مخصوص دانشآموزان ممتاز، برگزيدگان المپيادها و شركتكنندگان در جشنوارههاي علمي و فرهنگي به طراحان برجسته لباس اسلامي و توليدكنندگان و تهيه دستورالعمل جامعي براي ساماندهي وضعيت ظاهري لباس دانشآموزان جهت تصويب در كارگروه اقدام كند.
وزارت بازرگاني هم موظف شده در جهت برپايي نمايشگاه هاي فصلي و دائمي (مركزي و استاني) عرضه پوشاك و لباس، حمايت عملي از طراحان و توليدكنندگان پوشاك اسلامي، ارايه تسهيلات قانوني، شناسايي توليدكنندگان و فروشندگان موفق در زمينه توليد و عرضه لباسهاي مناسب اسلامي و حمايت از طراحان موفق لباسهاي اسلامي امور صنفي جهت رساندن مدلهاي طراحي شده به توليد انبوه اقدام و بر صنوف توليدكننده و عرضهكننده لباس نظارت مستمر و مؤثر و كنترلهاي لازم را انجام دهد.
وزارت صنايع و معادن نيز بايد ضمن فراهم كردن امكان ارتباط موثر طراحان پارچه و لباسهاي اسلامي با كارخانجات نساجي و توليد كنندگان لباس و حمايت از كارخانجات و توليدكنندگان لباسهاي منطبق با الگوهاي ايراني اسلامي نسبت به حمايت از متقاضيان تاسيس واحدهاي توليد صنعتي لباس و پارچه به ويژه پارچه چادري و تلاش در جهت توليد منسوجات از مواد اوليه طبيعي با كيفيت استاندارد اقدام كند.
بر اساس اين مصوبه صدا و سيما موظف شده است الگوهاي مناسب پوشش با ارزشهاي فرهنگي، اسلامي و ملي در فيلمها، سريال ها، مستندها، نماهنگها، پويانمايي ها، گزارشها و گفتگوها ترويج دهد و در جهت معرفي و ترويج نمادها و الگوهاي پارچه و لباس ايراني و بومي مناطق مختلف كشور و نيز مدل هاي لباس ايرانيان در ادوار مختلف تاريخي برنامه هاي تلويزيوني تهيه و پخش كند.
بر اين اساس، صدا و سيما همچنين ضمن پرهيز از ترويج الگوهاي غربي پوشش در پخش برنامههاي سيما و اطلاعرساني درباره جريان هاي منحرف و مهاجم، مد و الگوهاي غربي پوشش، در قالب برنامههاي جذاب تلويزيوني نسبت به ترويج و تبليغ الگوهاي لباس منطبق با فرهنگ ايراني- اسلامي به وسيله مجريان تلويزيون اقدام و نسبت به ساخت برنامههاي پويانمايي براي كودكان به منظور جلب توجه آنها به لباسهاي اسلامي ايراني با استفاده از نمادهاي محبوب عروسكي بيشتر توجه كند.
زمزمه در مجلس، اجرا در دولت
هر چند در سالهاي اخير پرداختن به ساماندهي مد و لباس از جمله دغدغه هاي برخي چهره هاي مذهبي و محافظه کار بوده اما با پيروزي اصولگرايان در انتخابات مجلس هفتم برخي از آنها همچون لاله افتخاري، نيره اخوان، عماد افروغ و فاطمه رهبر، ساماندهي وضع پوشش را بارها مورد تاکيد قرار دادند. با اين حال اصولگرايان که خود را تنها مي ديدند تا انتخابات رياست جمهوري سال بعد – 1384 – صبر کردند و همزمان با آغاز به کار دولت احمدي نژاد آنها نيز دوباره بر اين طرح اصرار ورزيدند.
27 آذر 84 بود که نمايندگان اصولگراي عضو كميسيون فرهنگي مجلس هفتم اعلام کردند "براي موفقيت دولت در اجراي طرح ساماندهي مد و لباس"، كميسيون فرهنگي "طرح ايجاد كميتهاي" تحت نظارت وزارت ارشاد را ارائه داد و اين طرح از سوي محمد حسين صفار هرندي مورد استقبال واقع شد.
کليات اين طرح براي راي به مجلس ارايه شد و هر چند همه چيز از تصويب اين طرح در همان مقطع خبر مي داد اما مخالفت كميسيونهاي امنيت ملي و سياست خارجي و برنامه و بودجه، تصويب آن را به تاخير انداخت.
در حالي که کميسيون امنيت ملي و سياست خارجي در آن زمان دليل مخالفت خود را اعلام نکرده بود برخي از نمايندگان مجلس از جمله ايرج نديمي نماينده لاهيجان در مخالفت با طرح گفته بود که با تصويب آن بايد بسياري از خطوط توليد و مد را تعطيل کرد و اين طرح به فرايندي ده ساله نيازدارد تا مردم در برابر آن مقاومت نکنند.
با اين شرايط شش ماه طول کشيد تا کليات طرح ساماندهي مد و لباس در 24 ارديبهشت به تصويب نمايندگان مجلس شوراي اسلامي برسد.
طرح يازده ماده اي مجلس در شرايطي آماده شد که مجلس کار تصويب آن را در نهايت تا آبان 1385 به پايان برد اما شوراي نگهبان چنانکه روزنامه اعتماد نوشت طرح ساماندهي مد و لباس را رد کرد و به مجلس برگرداند. سخنگوي شوراي نگهبان، در اين مورد گفته بود ماده دوم اين طرح مغاير با اصل شصت قانون اساسي شناخته شده است که اعمال قوه مجريه را در صلاحيت رييس جمهور و وزراء مي داند. عاقبت بعد از يکسال در پايان سال 1386 نمايندگان با پر رنگ کردن نقش وزارت فرهنگ و ارشاد در اين طرح، توانستند نظر شوراي نگهبان را براي تاييد مصوبه شان بگيرند تا از ميان 240 طرح برجاي مانده مجلس هفتم، اين طرح شان به ثمر بنشيند.
دولت در شرايطي بخشنامه اين قانون را براي دستگاه هاي اجرايي ارسال کرده که اين طرح همه دستگاه هاي دولتي را موظف مي کند براي کارمندان خود لباس هاي منطبق با الگوهاي "ايراني – اسلامي" تهيه کنند. اين طرح، تبليغ الگوهاي لباس را که مغاير با فرهنگ ايراني اسلامي شناخته شوند به هر نحوي ممنوع مي کند و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي و صدا و سيما را ملزم مي سازد الگوهاي مورد تأييد را ترغيب و تبليغ کنند.
