تغييرات حوزه امنيت در وزارت کشور
با تشکيل معاونت مستقل امنيتي در 8 استان - سه شنبه 21 خرداد 1387 [2008.06.10]

اسفنديار صفاري
به دنبال تشکيل "معاونت امنيتي در دادسراها"، "معاونت امنيت عمومي نيروي انتظامي" و همزمان با راه اندازي "گشت هاي امنيتي بسيج در محلات" معاون سياسي وزارت کشور از تشکيل معاونت امنيتي در استانداري هاي 8 استان کشور خبر داد.
علي رضا افشار به خبرگزاري ها گفت: "بر اساس موافقت دولت، در استان هايي که ماموريت هاي امنيتي در آنجا از حجم بيشتري برخوردار است بخش امنيتي از معاونت سياسي تفکيک و حوزه وظايف آنان نيز از يکديگر تفکيک مي شود."
وي همچنين به خبرگزاري رسمي جمهوري اسلامي ايرنا گفت که دولت با تفكيك معاونت امنيتي از سياسي ۱۲استانداري موافقت كرده و انتخاب استانداريهاي مورد نظر هم به وزارت كشور محول شده ولي اين وزارتخانه هنوز درباره چهار استان باقي مانده تصميمي نگرفته است اما "تفكيك معاونت امنيتي از سياسي در هشت استان ياد شده از سوي وزارت كشور ضروري دانسته شده است."
استان هايي که به گفته معاون وزارت کشور اوضاع امنيتي آنان نامناسب ارزيابي شده و قرار است معاونت امنيتي مستقل در استانداري هاي آنها مستقر شود به ترتيب تهران، سيستان و بلوچستان، آذربايجان شرقي، آذربايجان غربي، خراسان رضوي، خوزستان، کرمان و کرمانشاه هستند.
تا پيش از اين معاونت سياسي و امنيتي در تمام استانداري هاي کشور مسئوليت امور سياسي و امنيتي استان ها را بر عهده داشتند و تشکيل شوراي تامين هر استان که با حضور نمايندگاني از اداره کل اطلاعات، سپاه پاسداران، نيروي انتظامي، اداره کل دادگستري و دادستان، اداره کل ارشاد و اداره کل صدا و سيماي هر استان و برخي ديگر از نهادهاي حکومتي تشکيل مي شد، بر عهده معاونت سياسي ـ امنيتي استانداري ها بود.
اما به گفته علي رضا افشار از اين پس در 8 استان کشور معاونت امنيتي مستقل در استانداري ها مستقر مي شود و "با اين تفکيک صورت گرفته امور سياسي، انتخابات، تقسيمات کشوري و اجتماعي زير نظر معاونت سياسي استانداري ها باقي مي ماند اما امور امنيتي و انتظامي به معاونت جديد امنيتي محول مي شود."
روزنامه تهران امروز روز گذشته راه اندازي معاونت امنيتي مستقل در 8 استان کشور را بخشي از "موج تغييرات در وزارت کشور" ارزيابي کرد که مهدي هاشمي، سرپرست وزارت کشور اخيرا و در نخستين نشست خبري خود از آن با عنوان "ابلاغ تغيير ساختار و تشكيلات در وزارت کشور" نامبرده بود.
اين روزنامه همچنين خبر داد که طي ماه هاي گذشته معاونت امنيتي - انتظامي و سياسي - اجتماعي در بعضي از استانداريها تفكيك شده است. اين روزنامه به نقل از سرپرست وزارت کشور افزود: "آن جابه جاييهايي كه انجام شده بود كما فيالسابق رسميت دارد و اين تغييرات عموما در استانهاي مرزي انجام شده بود كه اين معاونتها به همان شكل فعاليت مي كنند".
امنيت به جاي عدالت
اگرچه محمود احمدي نژاد 3 سال پيش در چنين روزهايي در شعارهاي انتخاباتي وعده تحقق عدالت در کشور را مي داد اما امنيتي کردن فضاي کشور از نخستين ماه هاي آغاز به کار دولت نهم به محور اساسي فعاليت اغلب نهادهاي دولتي و حکومتي تبديل شد.
اولين بار الياس نادران، نماينده مجلس که خود تا پيش از نمايندگي مجلس هفتم معاونت پارلماني سپاه پاسداران را بر عهده داشت در جلسه راي اعتماد به مصطفي پورمحمدي در مهر 84 در کنار عماد افروغ به مخالفت با پور محمدي پرداخت و نسبت به امنيتي شدن فضاي کشور هشدار داد.
وي در مخالفت با پور محمدي گفت: "فردي که عمري را در مسائل امنيتي و در فضاي اطلاعاتي کار کرده، چگونه مي تواند با عامه مردم حتي هياتهاي اجرايي و محلي، تعامل دوجانبه مثبت برقرار کند؟ از نظر يک عنصر اطلاعاتي اصل بر عدم برائت است، مگر خلاف آن ثابت شود."
اما پور محمدي به هر حال راي آورد و "فرماندهي امنيت عمومي در نيروي انتظامي" که از اولين اقدامات اسماعيل احمدي مقدم بود با حمايت پور محمدي تشکيل شد.
"طرح امنيت اجتماعي" ديگر طرحي بود که با حمايت مصطفي پور محمدي که قبل از نشستن بر کرسي وزارت کشور سابقه قائم مقامي وزارت اطلاعات دوره فلاحيان را در کارنامه خود داشت به اجرا در آمد.
اما امنيتي کردن فضاي کشور به نهادهاي دولتي محدود نماند؛ در مهرماه 84 غلامعلي حداد عادل، رئيس وقت مجلس شوراي اسلامي که با شعار تحقق عدالت اجتماعي و تبديل ايران به ژاپن اسلامي به همراه ديگر همفکرانش به مجلس هفتم راه يافته بود، در بازديد از مانور يگان هاي ويژه نيروي انتظامي که مسئوليت سرکوب شورش هاي شهري را بر عهده دارند، اعلام کرد: "امنيت مهمترين جزء خدمت رساني است» و افزود:«امنيت زمينه ساز تحقق عدالت است."
رشد امنيتي ها در قوه قضائيه
در بهارو تابستان 85 قوه قضائيه نيز به جمع طرفداران امنيتي کردن فضا پيوست و سخنگوي وقت قوه قضائيه در اواسط تير همان سال خبر دستور رئيس قوه قضائيه براي تشکيل "معاونت امنيتي در همه دادسراهاي کشور" را اعلام کرد.
جمال کريمي راد به خبرگزاري ايلنا گفت: "معاونت امنيت دادستاني ها در تعامل و همكاري با وزارت اطلاعات و مراجع امنيتي و انتظامي در پرونده هاي امنيتي مشغول به فعاليت خواهند بود. وزارت اطلاعات كارهاي اطلاعاتي خود را انجام مي دهد و معاونت امنيت دادستاني پيگير پرونده هاي امنيتي در ارتباط با مراجع اطلاعاتي و امنيتي است."
رئيس قوه قضائيه نيز همزمان تاکيد کرد که "بحث حقوق شهروندي با مسئله جاسوسي و اغتشاش و ايجاد بحران که يک موضوع کاملا امنيتي است تفاوت زيادي دارد، و در برخورد با هرگونه ناامني و بحران بايد همه سازمانها و دستگاههاي ذيربط مقتدرانه و قاطعانه و سريع عمل کنند."
خبرگزاري مهر هم در همان زمان گزارش داد: "آيت الله هاشمي شاهرودي دستور داد که دادستان ها بايد معاونت امنيت ويژه اي در راستاي برخورد با ناامني ها و ضد انقلاب ايجاد کنند و کوتاهي در اين خصوص از هيچ کس پذيرفته نيست."
در سالگرد حمله به کوي دانشگاه در 18 تير سال 85 سعيد مرتضوي دادستان تهران نيز طي حکمي، قاضي حسن حداد را مامور به عنوان اولين معاون امنيتي دادستاني تهران منصوب، و وي را مامور تشکيل "معاونت امنيتي دادستاني تهران" کرد.
معاونتي که طي دو سال گذشته ماموريت مستقيم احضار و بازداشت صدها تن از فعالان جنبش زنان، معلمان و فرهنگيان، کارگران، فعالان دانشجوئي و ساير فعالان سياسي و اجتماعي را در کارنامه خود ثبت کرده است.
گشت هاي امنيتي بسيج
روند امنيتي کردن فضاي کشور اما پس از برکناري مصطفي پورمحمدي نيز تداوم و گسترش يافته است.
اظهارات اخير سرپرست وزارت کشور و معاون سياسي اين وزارتخانه در خصوص تشکيل معاونت هاي امنيتي مستقل در 8 استان و راه اندازي "گشت هاي هاي امنيتي بسيج در محلات" که از ابتداي خرداد 87 با تائيد فرمانده کل سپاه پاسداران کار خود را آغاز کردند به گفته کارشناسان تائيد کننده اين نظر است که تصميم به امنيتي کردن فضاي کشور تنها محصول مديران امنيتي و نظامي در پست هاي سياسي نيست بلکه شرايط رو به بحران و نگراني مقامات ارشد جمهوري اسلامي از اوج گيري اعتراضات عمومي، دليل اصلي آن به شمار مي رود.
