عبور طيف احمدي نژاد از خط قرمزها؟
پويا شوقي - دوشنبه 20 خرداد 1387 [2008.06.09]

سخنان اخير عباس پاليزدار دبير هيات تحقيق و تفحص از قوه قضاييه که طي آن وي به محکوم ساختن شماري از شخصيت هاي شناخته شده جناح راست سنتي پرداخت از بسياري لحاظ قابل توجه است. از نظر تحليل جناحي مي توان اين سخنان را ادامه جدال دروني اصولگرايان ميان دو طيف نومحافظه کار و محافظه کاران سنتي دانست. جدالي که امروز جريان اصولگرا را به طيف هاي کاملا جدا و مستقل بدل ساخته است که ائتلاف دوباره شان غير ممکن به نظر مي رسد.
تعلق پاليزدار به طيف احمدي نژاد اظهرمن الشمس است. وي در سخنان خود بارها اقدامات دولت را در راستاي مبارزه با مفاسد اقتصادي را مثبت توصيف مي کند. از سويي سابقه وي به عنوان کانديداي ليست "ستاد حاميان مردمي احمدي نژاد" در انتخابات دوره سوم شوراي اسلامي شهر تهران قابل توجه است. همچنين متهمين افشاگري وي افرادي از جناح راست سنتي و مخالفين اصولگراي احمدي نژاد هستند و آنجا که کار به سپاهيان و نزديکان احمدي نژاد مي رسد وي از ذکر نام خودداري مي کند. سابقه تهديد به افشاگري از سوي طيف نزديک به رئيس جمهور بسيار دراز است. مدت مديدي است که احمدي نژاد و نزديکانش در صحبت هاي خود "مافياهاي قدرت" را تهديد به هويدا نمودن اسرار نموده اند. با اين وجود اين نخستين بار است که يک شخصيت وابسته به دولت به شکلي "مستقيم" و "جدي" سعي بر افشاي مفاسد اقتصادي جناح راست سنتي آن هم در سطحي اين چنين بالا مي نمايد. وي کار را تا آنجا ادامه مي دهد که عملا انگشت اتهام به سمت روحانيون با نفوذ حکومتي چون ناطق نوري و شخصيت هايي چون عسگراولادي دراز مي کند.
اين خود حکايت از آن دارد که جدال داخلي جناح راست دارد کم کم از مرحله "تضاد منافع" و "جنگ لفظي" به عرصه "جنگ واقعي" تبديل مي شود. جرقه اين درگيري مستقيم و افشاگرايانه در سخنراني رئيس جمهور در قم زده شد. جايي که احمدي نژاد اشاره به "دست هاي پنهاني" کرد که مانع کار دولتش مي شوند و از جمله اشاره به فردي کرد که به گفته وي در مافياي دخانيات دخالت دارد. اندکي بعد سايت وابسته به غلامحسين الهام ضمن اشاره اي تلويحي ولي واضح به "محسن رضايي" از اين اتهام رئيس جمهور "رمز گشايي" کرد. در همين زمان بود که برخي از سايت هاي اصولگرا خبر از تذکر و انتقاد رهبر نسبت به سخنان احمدي نژاد در قم دادند.
اين موضع گيري عليه احمدي نژاد توسط رهبر را عده اي برگشتن بخت از سوي احمدي نژاد تعبير کردند. از اندکي قبل نيز خبرهاي مخالفت رهبر با برخي تغييرات کابينه احمدي نژاد شنيده مي شد. انتخاب لاريجاني به رياست مجلس نيز اين فرضيه را که احمدي نژاد رفتني است قوت بخشيد. زيرا از وي تصور آلترناتيو احمدي نژاد به وجود آمد. اين تذکر رهبر اگر هم نشانه برگشتن وي از احمدي نژاد نمي بود، دست کم خبر از نزديک شدن احمدي نژاد به خط قرمزها مي داد. انتظار مي رفت اين انتقاد رهبر آماج حملات طيف احمدي نژاد به هم حزبي هايشان را که در زمان خود "بي سابقه" تلقي مي شد بکاهد. با اين حال افشاگري هاي پاليزدار نشان مي دهدکه طيف احمدي نژاد هم چنان ميدان اتهام زني را خالي نکرده است و اين درست بر خلاف خواست و نظر رهبر است.
بر همگان قطعي است که احمدي نژاد بخشي از فعاليت خود در آخرين سال رياست جمهوري اش را به برنامه هايي اختصاص خواهد داد که بدانها اعتقاد ولي به ليل مشغله از انجام آنها عاجز بوده است. اين امر در بيشتر موارد با هدف جذب راي انجام مي شود. بي شک در ميان اين برنامه ها مبارزه با مفاسد اقتصادي نيز قرار خواهد داشت. مبارزه با مفاسد اقتصادي از سويي موضوعي راي آور و پر سر و صداست و از سويي عرصه اي براي ضربه زدن به رقباي احمدي نژاد و در بسياري موارد پاشنه آشيل آنهاست. اما اينکه خواست رهبر در تضاد با خواست احمدي نژاد است يک دو راهي بزرگ را بر سر راه احمدي نژاد قرار مي دهد. جايي که وي بايد ميان مصلحت فردي و جناحي خود و مصلحت نظام و رهبري يکي را برگزيند. همين دو راهي در قالبي متفاوت در برابر خاتمي نيز قرار داشت. نکته اينجاست که خاتمي ذاتا فردي نرم خو و محافظه کار بود و واقع گرايي و مصلحت گرايي پيشه کرده بود. درست نقطه مقابل وي احمدي نژاد و آرمانگرايي هاي او قرار دارند که هر آن ممکن است کار دست وي دهند. چنانکه تا کنون نيز براي وي مشکلات فراواني را آفريده است. ادامه افشاگري ها در عين مخالفت رهبر حاصل همين خصوصيت احمدي نژاد است.
آيا احمدي نژاد تصميم دارد با رهبر مخالفت کند؟ آيا ايده آليسمي که از او سراغ داريم چندان چشمان او را کور کرده است که وي را به سرکشي در برابر فرد اول کشور کشانده است؟ احمدي نژاد در طول دوران سه ساله رياست جمهوري پر آشوبش از خيلي خط قرمزها به سلامت يا به دردسر گذشته است ولي گذر از خط قرمز رهبري براي او که امروز در کمترين شرايط محبوبيت عمومي و اعتبار سياسي از آغاز دوران رياست جمهوري اش قرار دارد مي تواند بي نهايت سخت و سرنوشت ساز باشد.
