‏‏

سامان رسول پور
s. rasoulpour@gmail. com

پروانه فعاليت انجمن "ژيار" کرمانشاه از سوي سازمان ملي جوانان لغو شد. دليل بسته شدن اين تشکل‎ ‎‏"برقراري روابط سياسي" عنوان شده است. اين انجمن از تشکلهاي فرهنگي و اجتماعي فعال کرمانشاه در ‏طي چهار سال گذشته بوده است. بلال مراد ويسي، دبير اين تشکل در گفتگو با روز مي گويد:‏‎ ‎‏"دولت حاکم ‏هيچ¬گونه فعاليت مدني در جهت مخالف ميل خود را برنمي¬تابد". مصاحبه با بلال مراد ويسي در پي مي آيد. ‏

‎‎آقاي مراد ويسي! دليل بسته شدن انجمن‎ ‎‏"ژيار" دقيقا چيست؟‎‎
طي نامه¬اي از سوي مشاور استاندار و رياست سازمان ملي جوانان استان کرمانشاه از لغو فعاليت انجمن ‏خبردار شديم. البته اين نامه براساس ابلاغي از سوي مديرکل امور اجتماعي سازمان ملي جوانان کشور ‏ارسال شده و در آن هيچ اشاره¬اي به دليل و مستند لغو فعاليت انجمن نگرديده است. با پي¬گيري¬هاي به عمل ‏آمده و رويت اصل ابلاغي که به منزله حکم لغو فعاليت انجمن ژيار قلمداد مي¬گردد- بدون اينکه هيچ¬گاه براي ‏ما ارسال شده باشد- دليل لغو فعاليت انجمن، عبارت کلي "برقراري روابط سياسي" ذکر شده است. هيچ¬گونه ‏توضيح و مستندي در جهت شفاف شدن اين عبارت، نه به صورت کتبي و نه شفاهي به ما ابلاغ نشده است. ‏

‎‎‏"ژيار" در چه سالي تاسيس شد و در چه حوزه هايي فعاليت مي کرد؟‏‎ ‎
انجمن ژيار در بهار سال 1383 شروع به فعاليت کرد. فعاليت¬هاي انجمن همگي در زمينه¬هاي اجتماعي- ‏فرهنگي و در جهت توانمندسازي اعضاي آن بوده است. از فعاليت¬هاي اين انجمن مي¬توان به اين موارد اشاره ‏نمود:برگزاري همايش بزرگداشت يكصدمين سالگرد مشروطيت در كرماشان، برگزاري كارگاه كمپين يك ‏ميليون امضاء براي تغيير قوانين تبعيض‌آميز عليه زنان، برگزاري كارگاه حقوق شهروندي با حضور دكتر ‏محمدعلي دادخواه، برگزاري يك دوره يك ساله كارگاه دمكراسي و حقوق بشر، برگزاري يك دوره يك ساله ‏كارگاه داستان ‌نويسي كردي كرماشاني، برگزاري يك دوره كارگاه نوشتن به زبان كردي، مشاركت اعضا در ‏برگزاري جشن ملي بيستون، برگزاري كارگاه مبارزه با اعتياد و آشنايي با بيماري ايدز، انتشار 5 شماره ‏نشريه «ژيار»، برگزاري جشن روز جهاني كودك با دعوت از كودكان بي‌سرپرست تحت پوشش سازمان ‏بهزيستي كرماشان، ديدار مكرر با سالمندان ساكن در آسايشگاه‌هاي تحت نظر سازمان بهزيستي به ‏مناسبت‌هاي مختلف از جمله روز مادر و روز پدر (لازم به ذکر است که در آخرين مورد، علي¬رغم ‏هماهنگي¬هاي به¬عمل آمده قبلي، در روز بازديد مراجع مربوطه بدون هيچ¬گونه توضيحي اجازه ورود اعضاي ‏انجمن ژيار را به داخل خانه سالمندان ندادند. در اعتراض به اين عمل، دبير وقت انجمن ژيار نامه سرگشاده¬‏اي به رياست سازمان بهزيستي کرمانشاه نوشت و خواستار پاسخگويي شد که اين خواست هيچ¬گاه پاسخي ‏نيافت)، برگزاري جشن براي مددجويان موسسه‌ي توانبخشي راد كرماشان (لازم به توضيح است که هزينه ‏تمامي‌ برنامه‌هاي خيرخواهانه¬ي انجمن ژيار از طريق كمك‌هاي انسان‌دوستانه‌ي خانواده و دوستان اعضاي ‏انجمن بوده است)، صدور بيانيه به همراه تشكل‌هاي مدني مناطق كردنشين كشور در اعتراض به توهين به ‏هم‌ميهنان ترك آذري، صدور بيانيه به همراه انجمن‌هاي فرهنگي ديگر كشور در اعتراض به آبگيري سد ‏سيوند، صدور بيانيه به همراه انجمن‌هاي فرهنگي ديگر كشور براي درخواست ‌ثبت جشن ‌ملي يلدا در تقويم ‏رسمي ‌كشور، هماهنگي با گروهي از تشکلهاي فرهنگي ـ اجتماعي کرمانشاه و جمع آوري بيش از 2000 ‏امضا از ميان دانشجويان کرمانشاه و ارائه آن در ديدار حضوري با قائم مقام مدير کل صدا و سيماي کرمانشاه ‏مبني بر درخواست از آن سازمان جهت پخش برنامه به زبان کردي از شبکه استان و برگزاري جلسات منظم ‏بحث آزاد با موضوعات مختلف فرهنگي، اجتماعي و انديشه. ‏

‎‎پس بگذاريد اين پرسش را جور ديگري طرح کنيم؛ چرا ژيار را تحمل نکردند؟‎ ‎
اين سوالي است که ما خود به دنبال جوابش از مراجع ذيصلاحي هستيم که اقدام به لغو فعاليت انجمن مان ‏کرده¬اند. به شخصه معتقدم فعاليت¬هايي که ما در انجمن ژيار در طول 4 سال گذشته¬ داشته¬ايم، مسالمت¬‏آميزترين نوع فعاليت مدني ممکن در جامعه بوده است. در تمام اين مدت خود را مقيد دانسته¬ايم که به عنوان ‏يک نهاد غيرسياسي و غيرانتفاعي خطوط قرمز ترسيم ¬شده براي انجمن¬هاي غيردولتي را به طور کامل ‏رعايت نماييم. اينکه کدامين فعاليت اين انجمن خارج از اين خطوط بوده و دليل عدم تحمل انجمن ژيار چيست ‏سوالي است که ما خود نيز هنوز جوابش را نمي¬دانيم. ‏

‎‎آيا اين حکم قطعي است و امکان تجديدنظرخواهي در آن‎ ‎نيست؟‎ ‎
امکان تجديدنظرخواهي در حکم لغو فعاليت انجمن ژيار مستلزم رفع ابهامات موجود شامل دلايل و مستندات ‏اين حکم و نيز مشخص¬شدن به اصطلاح طرف حسابمان است. لازم به توضيح است که مسئولان سازمان ملي ‏جوانان کرمانشاه با اظهار بي¬اطلاعي از دليل صدور چنين حکمي از جانب امور اجتماعي سازمان، دستور ‏مقامات امنيتي را عامل چنين تصميمي مي¬دانند. تاکنون پي¬گيري¬ها و مراجعات ما به سازمان ملي جوانان ‏کرمانشاه حاصلي نداشته است. در صورت نتيجه نگرفتن، دادخواستي را جهت ارائه به ديوان عالي اداري ‏کشور تنظيم کرده و حق خود را از مراجع قانوني پيگيري خواهيم کرد. ‏

‎‎در حال حاضر وضعيتNGO‏ ها در کرمانشاه چگونه است؟ آيا نمونه هاي ديگري از‏‎ ‎برخورد با ‏اين تشکلها در شهر شما وجود دارد؟‎ ‎
با قطع کمکي که سازمان ملي جوانان در زمان دولت قبل به ‏NGOهاي تحت پوشش خود مي¬نمود، بسياري از ‏اين¬گونه نهادها در ادامه فعاليت خود دچار مشکل شده¬اند و شمار کمي از آنان که توانسته¬اند خود را سرپا نگه ‏دارند به تبع جو سنگين و خفقاني که فعاليت مدني را در کشور تحت تاثير خود قرار داده عملا به صورت ‏منفعل درآمده¬اند. در حال حاضر تعداد ‏NGOهاي فعال يا نيمه¬فعال در کرمانشاه به کمتر از تعداد انگشتان يک ‏دست مي¬رسد. چندي قبل خانه تشکلهاي کرمانشاه که نهادي متشکل از انجمن¬هاي غيردولتي کرمانشاه بود در ‏پي فشار يک¬ساله مراجع دولتي- امنيتي به صورت خودخواسته منحل گرديد. انجمن "هاوار" کرمانشاه نيز در ‏پي فشارهاي اين¬چنيني مدت زيادي است که به حالت منفعل درآمده. از اين¬گونه برخوردها در شهرستانهاي ‏استان کرمانشاه، مي¬توان به انحلال انجمن "گلاويژ" شهرستان روانسر اشاره کرد. ‏
‏ ‏
‎‎به نظر شما در دوره رياست جمهوري آقاي احمدي نژاد فشارها بر نهادهاي‎ ‎مدني بيشتر شده؟‎ ‎‎‎
به يقين مي¬توان گفت که دولت حاکم هيچ¬گونه فعاليت مدني در جهت مخالف ميل خود را برنمي¬تابد. سيل احکام ‏و برخوردها با فعالين و نهادهاي مدني مويد اين ادعاست. نکته تامل برانگيز آنجايي است که مرز اين¬گونه ‏برخوردها مشخص نيست و دستگاه حاکم براساس تفسير و راي خود، گاه برخلاف قانون نيز اقدام به برخورد ‏با نهادها و فعالين مدني مي کند. ‏

‎‎حالا که "ژيار" نيست، شما از چه طريقي به فعاليتهاي مدني ادامه مي‎ ‎دهيد؟‎ ‎
مطمئنا اعضاي فعال انجمن "ژيار" فعاليت¬هاي مدني خود را در اشکال و زمينه¬هاي ديگر و در قالب نهادهاي ‏مدني ديگر پي خواهند گرفت. اما از آنجايي که اعتقاد راسخ به عدم تخلف خود در فعاليت¬هايمان در انجمن ‏ژيار داريم، با اميدواري به رفع حکم لغو فعاليت انجمن مان، مراتب را از طريق مراجع قانوني پي¬گيري مي¬‏نماييم. تا آن گاه نمي¬توان پيش¬بيني جايگزيني براي "ژيار" کرد. ‏

‎‎و سخن آخر؟‎ ‎
تنها نتيجه برخورد با چنين فعاليت¬هاي مسالمت¬آميز مدني، دامن زدن به راديکاليسمي است که ازقضا منطقه ما ‏مستعد آن است. گويا خوشايند حاکميت آن است که با ايجاد چنين فضايي شدت و نوع برخوردهايش را تشديد ‏کرده و توجيه مناسبي برايش بيابد. همه تلاش ما فعالين مدني بايستي در اين راستا باشد که متاثر از اين¬گونه ‏برخوردها نشده و در همه حال بر فعاليت مدني مسالمت¬آميز خود پاي فشاريم. ‏