‏‏

آرش سيگارچي

يکي از دست اندرکاران استيضاح وزير بازرگاني گفته است وي به اين دليل براي توضيح به مجلس احضار مي شود که ‏‏"مجلس نخواسته است احمدي نژاد را استيضاح کند". همزمان برخي نيز تحليل کرده اند دولت هم، چندان با اين استيضاح ‏‏"مخالف" نيست و اميدوار است "استيضاح وزير بازرگاني و برکناري وي" به اين معنا تعبير شود که "مقصر اصلي" ‏گراني‌هاي اخير "شناسايي و برکنار" شده تا دولت از اتهامات "تبرئه" شود.‏

علي عسگري، نماينده مردم مشهد در مجلس که يکي از امضا کنندگان طرح استيضاح‎ ‎وزير بازرگاني است، روز گذشته به ‏سايت "عصر ايران" گفت:‏‎ ‎‏"نخواستيم احمدي‎ ‎نژاد را استيضاح کنيم، وزير بازرگاني را به مجلس کشانديم."‏

وي در اين گفتگو همچنين به انتقادات اخير معاون اول رييس جمهور نيز واکنش نشان داد. دو روز پيش، داوودي، معاون ‏اول احمدي نژاد در اولين واکنش به خبر استيضاح وزير بازرگاني، آن را "غير علمي" توصيف کرده و از نيرکاظمي به ‏عنوان "يکي از فعال‌ترين و بهترين" ها نام برده بود. عسگري در واکنش به اين اظهارات گفت:‏‎ ‎‏"ما نتوانستيم از آقاي ‏داوودي سوال کنيم چرا به نمايندگان‎ ‎ملت توهين کرده و گفته استيضاح آن ها غيرعلمي است. اگر خود ايشان مصلحت ديدند، ‏بيايند در مجلس با روش علمي و عالمانه، علل بروز گراني را توضيح دهند و راه هاي‎ ‎کنترل آن را هم بيان کنند‎.‎‏ آقاي ‏داوودي به عنوان يک اقتصاددان در‎ ‎روز استيضاح ميرکاظمي به نيابت از او در مجلس حاضر شود و بگويد در اين سال ها ‏چه‎ ‎روش هاي علمي و عالمانه اي به کار گرفته شده که اينگونه گراني صداي مردم را درآورده‏‎ ‎است‎!‎‏"‏

اين نماينده مجلس همچنين بيان داشت:"داوودي مي گويد من‎ ‎اقتصاددان هستم و احمدي نژاد هم مي گويد من مهندس هستم و ‏کارها را مهندسي مي کنم، بنابراين تحليل علمي و عالمانه اين است که اقتصادداني و مهندسي اين آقايان به‎ ‎گراني منجر شده ‏و وزير بازرگاني به تنهايي مقصر نيست‎.‎‏ با اين‎ ‎حال، مجلس نخواست احمدي نژاد را استيضاح کند و به داوودي هم که ‏کسي نمي تواند بگويد‎ ‎کارش علمي است يا غيرعلمي و به همين دليل، تصميم بر اين شد آقاي ميرکاظمي به عنوان‏‎ ‎نماينده ‏دولت در مجلس حاضر شود و درباره گراني توضيح دهد‎.‎‏"‏

با اينکه اين نماينده و يکي ديگر از استيضاح کنندگان، صراحتا استيضاح اين وزير دولت را "انتقادي" به عملکرد اقتصادي ‏رييس جمهور مي دانند اما به نوشته برخي منابع براين استيضاح "شرايط بي‌سابقه‌ و منحصر به فردي حاکم" است. چرا که ‏پيش از اين در پس خبر استيضاح هر وزيري در مجلس، رسانه هاي نزديک به دولت با تمام قوا به دفاع از عملکرد وزير ‏احضار شده مي پرداختند اما در حالي که "کاظمي" به مجلس احضار شده، "رسانه هاي همسو با دولت" هنوز تلاشي براي ‏حمايت از وي نکرده اند و در اين ميان تنها نشريه "شهروند امروز" که عملا به جبهه منتقدان دولت تعلق دارد، گفتگويي ‏مشروح با وزير بازرگاني رامنتشر کرده است.‏

‎‎من مقصر نيستم‎‎

مسعود ميرکاظمي در اين مصاحبه‌ دفاعيات اوليه خود را از عملکرد وزارت بازرگاني در ماجراي گراني‌ها مطرح و ضمن ‏پاسخگويي به برخي از تحليل‌هاي رايج در محافل سياسي، درباره گراني ها صراحتا تاکيد کرده است که: "من مقصر گراني ‏ها نيستم". ‏

وي با اشاره به انتقاداتي که طراحان استيضاح به عملکرد وزارت بازرگاني در جريان گراني‌ها وارد کرده‌اند، افزوده است:‏‎ ‎‏"درمورد افزايش سطح عمومي قيمت‌ها وافزايش نرخ تورم، هرروز اظهارنظرهاي متفاوتي مي‌شنويم. عده اي از افزايش ‏سطح عمومي قيمت‌ها به عنوان چماق سياسي استفاده مي‌کنند واحتمالا قصد برخي از اين افراد، سياه نمايي والقاي اين ‏موضوع است که دولت در کنترل اقتصاد ناتوان عمل کرده است... استيضاح حق نمايندگان مردم است وآنها ازاين طريق ‏مي‌توانند دغدغه خودرا درمورد مهم ترين مسايل کشور دنبال کنند اما دراين زمينه چند موضوع مشخص نشده است. اول ‏اينکه چرا وزير بازرگاني؟ وزيري که درتنظيم سياست‌هاي مالي وسياست‌هاي بازار پول کمترين نقش را دارد. چرا ‏وزيربازرگاني؟ وزيري که نه در طرف عرضه قرار دارد ونه در طرف تقاضا. نه درطرف توليد ونه در طرف مصرف ‏کننده. نکته مهم ديگر اين است که چرا درواپسين روزهاي عمر مجلس هفتم موضوع استيضاح مطرح شده است؟ آيا اين ‏موضوع سال گذشته براي استيضاح کنندگان مهم نبود؟ چرا پس ازاينکه نتيجه انتخابات مشخص شده است؟ من معتقدم براي ‏حل مشکل افزايش قيمت‌ها نياز به مچ گيري ومحکوم کردن همديگر نيست."‏

ميرکاظمي درباره حمايت احمدي‌نژاد از خود نيز گفته است:‏‎ ‎‏"ازآقاي احمدي نژاد آدمي صريح تر مي‌شناسيد؟ اينکه ‏مي‌گويند رئيس جمهور از وزير بازرگاني راضي نيست ومجلس را تحريک مي‌کند تا وزير کابينه اش را استيضاح کند، چه ‏مبنايي مي‌تواند داشته باشد؟ من آدمي صريح تر ازاحمدي نژاد نمي شناسم. ايشان اگر با کسي مشکل داشته باشد، به ‏صراحت وبدون ملاحظه عنوان مي‌کند. احمدي نژاد اهل بازي‌هاي سياسي نيست. ايشان از عملکرد وزارت بازرگاني ‏راضي است واين نکته بارها عنوان شده ومن نيازي به بازگويي آن نمي بينم."‏

‎‎سرگرداني نمايندگان‎‎

اما نمايندگان مجلس نيز در اين ميان تکليف خود را براي جلسه روز چهارشنبه نمي دانند. برخي از صاحبنظران استيضاح ‏وزير بازرگاني را تنها در يک هفته پاياني عمر مجلس جدي نمي دانند. به عقيده اين گروه، استيضاح نهايتاً از دستور کار ‏مجلس حذف خواهد شد. به گفته اين دسته، سکوت نسبي محمد رضا باهنر در مقابل طرح استيضاح و رايزني‌هاي ابوترابي ‏نايب‌رئيس دوم مجلس با نمايندگان حامي استيضاح براي پس گرفتن امضاهاي خود نشانه‌اي از اين مساله است. هر چند ‏حاشيه‌نشيني باهنر مي‌تواند چنين تفسير شود که دولت چندان هم مخالف برکناري ميرکاظمي نيست.‏

اما تکليف مجلس در اين استيضاح چيست؟ شهاب نيوز تحليل کرده است:"در اين ميان به نظر مي‌رسد که اغلب نمايندگان ‏مجلس هم اعتقاد چنداني به تقصيرات وزارت بازرگاني در جريان گراني‌هاي اخير ندارند و برکناري ميرکاظمي را به معني ‏پاک کردن صورت مساله مي‌دانند. به گفته اين دسته، اگر ميرکاظمي استيضاح شود و راي اعتماد بگيرد به معني آن است ‏که مجلس هفتم به گراني‌ها معترض نيست و اگر راي اعتماد نگيرد، اين گونه تاويل خواهد شد که ميرکاظمي مقصر ‏گراني‌ها بوده و کس ديگري نقش نداشته است. مجموع اين شرايط باعث شده که تعداد زيادي از نمايندگان مجلس علاقه‌اي به ‏طرح اين استيضاح «بي‌ثمر» آن هم در آخرين روزهاي کاري مجلس هفتم نداشته باشند. با اين وصف، اين احتمال که ‏استيضاح ميرکاظمي در دو روز آينده پس گرفته شود قوي‌تر از آني است که تصور مي‌شود. هر چند که ممکن است ‏نمايندگان مجلس هفتم بخواهند در آخرين روزهاي کاري خود به مردم نشان دهند در مقابل گراني‌ها بيکار ننشستند و بالاخره ‏‏«مقصر گراني‌ها» را برکنار کردند. اقدامي که ظاهراً عليه دولت است اما اين بار تصادفاً به نفع دولت تمام خواهد شد."‏

‎‎استيضاح توافقي‎‎

از سوي ديگر، استيضاح وزير بازرگاني در شرايطي در آستانه انجام است که به نوشته "تابناک" همه طرف هاي آن ‏‏"راضي" هستند: "چرا که پس از فراگير شدن انتقاد از گراني و تورم، سرانجام شماري از نمايندگان مجلس با شعار انتقاد ‏از گراني، استيضاح او را امضا كردند، جالب آنكه در ميان نام استيضاح کنندگان نام «الياس نادران»، نماينده نزديك به ‏توكلي نيز ديده مي شود. با توجه به آنكه افزايش سرسام‌آور و بي‌سابقه ميزان نقدينگي، علت تورم به شمار مي‌رود، ‏نمايندگان با نسبت دادن اين برداشت قابل توجه، کاظمي را به عنوان يكي از عوامل گراني تحت فشار قرار دادند، اما پرسش ‏اينجاست كه آيا اين امر با دستور وزير بازرگاني انجام شده است؟"‏

به نوشته اين سايت وابسته به سردارمحسن رضايي، "برخي منابع در وزارت بازرگاني، با توجه به روحيه مسعود ‏ميركاظمي بر اين باورند، هرچند او پشتيبانان قدرتمندي ندارد، اما چندان مخالفتي نيز با كنار رفتن از پست وزارت ‏بازرگاني ندارد و تنها از اين نگران است كه او به عنوان عامل گراني شناخته شود. از سوي ديگر، عده‌اي معتقدند براي ‏دولت كه به صورت كم‌سابقه‌اي به دليل تورم كمرشكن تحت فشار رسانه‌ها و افكار عمومي قرار گرفته، از دست دادن يك ‏وزير به شرط آنكه اين فشار از دوش دولت برداشته شود، كنار مي‌آيد. هرچند ‌كه براي دفاع از وزير بازرگاني، ‏رئيس‌جمهور به مجلس مي‌رود يا معاون اول خود را مي‌فرستد، تا اندازه‌اي ميزان حمايت دولت را مشخص مي‌كند! همچنين ‏نمايندگان مجلس هفتم كه در ساعات پاياني كار خود هستند، مي‌توانند اين استيضاح را پس از ماه‌ها به نشانه عزم خود بر ‏مبارزه با گراني مطرح نمايند تا به مماشات در برابر مشكل اصلي مردم متهم نشوند. با اين وصف، صرف نظر از اينكه ‏استيضاح وزير بازرگاني تا چه ميزان بتواند مشكل گراني كشور را به پايان برساند، دست‌كم مي‌توان گفت: اين استيضاح ‏مي‌تواند امري مورد اتفاق بخشي از مجلس، دولت و حتي شخص مسعود ميركاظمي باشد."‏

‎‎تلاش هاي بي رمق‏‎‎

نهمين وزير دولت احمدي نژاد در حالي در آستانه برکناري قرار دارد که سايت "شهاب نيوز" اين استيضاح را تامل ‏برانگيز مي داند و در اين مورد مي نويسد: اخبار و تحليل‌هاي ضد و نقيضي نيز در محافل سياسي درباره استيضاح وزير ‏بازرگاني رايج شده است. برخي از اين تحليل‌ها ادعا مي‌کند که رئيس‌جمهور و تعدادي از مشاوران وي چندان هم با ‏استيضاح وزير بازرگاني مخالف نيستند! چرا که استيضاح وزير بازرگاني و برکناري وي به اين معناست که مقصر اصلي ‏گراني‌هاي اخير "شناسايي" و "برکنار" شده است و دولت تبرئه خواهد شد. اين دسته از ناظران، سکوت معنادار چهره‌ها و ‏رسانه‌هاي نزديک به دولت در قبال استيضاح ميرکاظمي را از اين زاويه تحليل مي‌کنند؛ به ويژه اينکه در ميان طراحان ‏استيضاح نام يکي دو تن از نمايندگان حامي دکتر احمدي‌نژاد هم به چشم مي‌خورد. ‏

شهاب نيوز در تحليل علت تمايل دولت براي اين استيضاح نوشته است: موضوع ديگري که در زمينه عدم مخالفت احتمالي ‏رئيس‌جمهور با استيضاح ميرکاظمي مطرح مي‌شود، تاييد حکم رياست نهاونديان بر اتاق بازرگاني از سوي ميرکاظمي ‏است؛ امضايي که گفته مي‌شود با انتقادات برخي از همقطاران ميرکاظمي مواجه شده است. اظهارات اخير ميرکاظمي ‏درباره مافياي اقتصادي که حاوي انتقاد تلويحي از رئيس‌جمهور و خلاف مواضع رسمي دولت بود نيز از موضوعاتي است ‏که گفته مي‌شود با ناراحتي برخي از مقامات اجرايي مواجه شده است. ‏

با اين حال رسانه هاي نزديک به دولت همچنان که شهاب نيوز نيز منعکس کرده "بي رمق از وزير در آستانه استيضاح ‏دفاع مي کنند". رجا نيوز به نقل از يک نماينده مجلس که نامش ذکر نشده، خبرداده که "رايزني‌هايي از سوي برخي‎ ‎نمايندگان از جمله نايب رييس دوم مجلس براي انصراف طراحان استيضاح وزير بازرگاني و‎ ‎منتفي شدن اين استيضاح در ‏جريان است." اين احتمال وجود دارد که در يكي دو روز آينده در نشستي با حضور نمايندگان‏‎ ‎درخواست كننده استيضاح و ‏وزير بازرگاني موضوعات مورد نظر نمايندگان‎ ‎بررسي شود‏‎. ‎