تاييديه بنياد شهيد در بهشت بي اعتباراست
کنايه فرمانده نيروي انتظامي: - چهارشنبه 11 اردیبهشت 1387 [2008.04.30]

رسا قاضي نژاد
در حالي که برخي مقام هاي مسوول سعي دارند براي "آرامش و تسلي" خانواده کشته شدگان حوادثي چون "تصادف دو اتوبوس"، "سقوط بالگرد در آذربايجان" و "انفجار اخير در شيراز"، آنها را شهيد بنامند، اما بنياد شهيد پس از هر کدام از اين حوادث با صدور اطلاعيه اي اعلام کرده است که "هر مرگي شهادت نيست". اين موضع گيري بنياد شهيد چنان محل مناقشه شده است که ديروز فرمانده نيروي انتظامي جمهوري اسلامي ايران به "کنايه" گفت اگر شهيدي در دنياي آخرت، "تاييديه بنياد شهيد" را نداشت "مشکلي براي ورود به بهشت" ندارد.
به گزارش البرز سردار اسماعيل احمدي مقدم در واکنش به اقدام بنياد شهيد که "جانباختگان حادثه سقوط بالگرد ناجا در تبريز را شهيد محسوب نکرد" در جمع خبرنگاران گفت: "شهادت را بايد خدا بپذيرد، اما انگار در بنياد شهيد، دادن عناوين دنيايي شهيد و مصاديق قانوني آن کار سختي است. نيروي انتظامي بدون توجه به اقدامات بنياد شهيد براي جانباختگان حوداث مرتبط با اجراي وظيفه، تسهيلات ويژه اي را از جمله بخشش اقساط تمامي وام هاي دريافتي و اهداي پاداش هاي سنواتي مختلف در نظر گرفته است تا خانواده هاي اين افراد پس از شهادت عزيزان خود با مشکلات مالي مواجه نباشند."
پيش از اين نيز موضوع سقوط هلي کوپتر نيروي انتظامي و کشته شدن چند مامور اين نيرو به مناقشه اي بين مسوولان اجرايي و مقامات مذهبي و رييس بنياد شهيد استان آذربايجان شرقي بدل شده بود؛ در ان مقطع آيت الله محسن شبستري نماينده آيت الله خامنه اي در استان آذربايجان شرقي و امام جمعه اين شهر"فوت سرنشينان اين بالگرد به دليل انجام عمليات و ماموريت" را" شهادت گونه" است. اعتقادي که برخي ديگر با آن همراي نبودند.
جمعه نهم فروردين ماه جاري يک هلي کوپتر نيروي انتظامي که "گشت زني براي کنترل محورهاي ترافيکي و انتظامي" را به عهده داشت به دليل آنچه نقص فني عنوان شد، در محدوده شهرستان ورزقان استان آذربايجان شرقي سقوط کرد. چند ساعت بعد از اين سقوط سردار محمدعلي نصرتي، فرمانده نيروي انتظامي آذربايجان شرقي ضمن تاييد اين حادثه در گفتگو با ايرنا گفت: "در سقوط اين بالگرد، پنج سرنشين آن به فيض شهادت نايل شدند. سه نفر از شهداي حادثه سقوط بالگرد نيروي انتظامي استان، کادر پروازي و دو نفر ديگر شامل رييس پليس پيشگيري و رييس پليس راه فرماندهي انتظامي آذربايجانشرقي بودند." يکشنبه يازده فروردين هم خبرگزاري نيمه دولتي فارس گزارش داد: "پيکر سرداران شهيد سقوط بالگرد نيروي انتظامي در تبريز تشييع شد."
اما چند ساعت پس از خاکسپاري کشته شدگان، روابط عمومي سازمان بنياد شهيد و امور ايثارگران استان آذربايجان شرقي خبري به خبرگزاري ها مخابره کرد که "جان باختگان سقوط بالگرد نيروي انتظامي روز جمعه (نهم فروردين) در ورزقان آذربايجان شرقي شهيد محسوب نميشوند."
جمشيد نظمي، رييس اين سازمان در اين نمابر تاکيد کرده بود: "احراز شرايط شهادت طبق آئيننامه هيئت دولت در کميسيون مربوطه در تهران تعيين ميشود و با توجه به اينکه فوت اين عزيزان در حال گشتزني براي کنترل محورهاي ترافيکي و انتظامي استان بوده است، لذا کميسيون مربوطه شرايط شهادت را براي آنان محرز ندانسته است و فلذا جزء شهدا محسوب نميشوند."
وي همچنين از اعمال فشار براي دفن يکي از کشته شدگان در قطعه شهدا نيز خبرداد: "مقرر شده بود به احترام خدمات اين عزيزان به نظام مقدس جمهوري اسلامي در قطعه ايثارگران وادي رحمت دفن شوند که متأسفانه نيروي انتظامي با اعمال فشار و زور به مديريت گلزار شهداي وادي رحمت، راساً اقدام به دفن يک نفر از متوفيان در قطعهاي که براي شهداي تفحص آماده شده است ميکند که اين عمل با قوانين و سياستهاي کلي کشور درباره ساماندهي گلزار شهدا مغاير است."
انفجار شيراز
غير از حادثه سقوط هلي کوپتر نيروي انتظامي، انفجار در حسينيه رهپويان وصال شيراز نيز محلي از مناقشه براي "شهيد ناميدن کشته شدگان" شد. در اين حادثه که ابتدا از سوي متوليان مراسم سعي شد بمبگذاري عنوان بگيرد و درنهايت عامل انفجار را مربوط به نمايشگاه تجهيزات "دفاع مقدس" ناميدند، يازده نفر در دم جان سپردند و دو نفر نيز در روزهاي بعد در بيمارستان فوت کردند.
همان شب حادثه گفتگويي از انجوي نژاد بر روي سايت رهپويان قرار گرفت كه در آن با "رد هرگونه سهل انگاري"، اين انفجار را "تروريستي" دانسته و كشته شدگان اين حادثه را "شهيد" ناميده بود. متعاقب آن سازمان تبليغات اسلامي نيز با صدور اطلاعيهاي، "سانحه دلخراش انفجار در مسجد سيدالشهدا (ع) شيراز را كه منجر به شهيد و مجروح شدن جمع كثيري از زنان و مردان مومن هموطنمان شد" تسليت گفت.در اين ميان موضع گيري فرماندار شيراز قابل توجه است. وي اولين مقامي بود كه انفجار در شيراز را در گفتگو با بخش خبري 30/20 تاييد و در بخشي از سخنانش به "شهيد شدن 10 نفر" اشاره كرد. اما پس از اين، فرماندار شيراز درگفتگو با فارس رسما اعلام كرد كه "به كار بردن واژه شهيد براي جانباختگان شيراز هنوز به تائيد بنياد شهيد نرسيده است". ابراهيم عزيزي همچنين با بيان اينكه "از رسانهها درخواست كردهام واژه عروج معنوي ملكوتي را در خصوص اين افراد بهكار ببرند"، تصريح كرد: "رايزنيهاي انجام شده با مسئولان بنياد شهيد منجر به كسب موافقت ايشان براي دفن اين افراد در قطعه شهداي دارالرحمه شيراز شده است." هر چند اظهارات فرماندار شيراز بعدا با گفتن "در نزديكي قطعه شهدا به خاك سپرده مي شوند" اصلاح شد. هرچند كانون رهپويان همچنين با اختصاص يك صفحه جداگانه بر روي سايت خود، تصوير "شهداي" اين حادثه را منعكس كرده اما هنوز بنياد شهيد استان فارس از پذيرفتن اين کشته شدگان به عنوان شهيد خودداري مي کند.
مرگ پنجاه نفر در جاده ها
در حاليکه خبرگزاري فارس از اواخر سال گذشته تبليغات زيادي براي بازديد از مناطق جنگي صورت داده بود، يک هفته مانده به سال نو و يک هفته بعد از سال نو، در اثر تصادف دو اتوبوس حامل دانش آموزان و دانشجويان که براي ديدار از مناطق جنگي رهسپار شده بودند پنجاه نفر جان خود را از دست دادند. تصادف اول در ساعت 22 و 35 دقيقه شنبه شب 23 اسفند و در 35 کيلومتري جاده انديمشک به خرم آباد رخ داد. در اين تصادف اتوبوس حامل "كاروان راهيان نور" از موسسه غيرانتفاعي خيام مشهد در حين بازگشت از مناطق برجا مانده از جنگ در حالي که از خوزستان به سمت لرستان در حرکت بود با يك تريلي تانكر سوخت حامل بنزين برخورد كرد و بر اثر آن 23 دانشجو در آتش جان باختند و 7 تن ديگر نيز مجروح شدند. حادثه ديگر روز سه شنبه، 6 فروردين روي داد که بر اثر آن يک دستگاه اتوبوس حامل مسافراني که در قالب کاروان "راهيان نور" عازم ديدار از مناطق جنگ ايران و عراق بودند در جاده شهر کرد به ايذه واژگون شد و در اين حادثه بيست و هفت نفر از سرنشينان اتوبوس کشته شدند.
در اين ميان هرچند اين کشته شدگان را کسي شهيد نناميد اما گفته مي شود سعي شد با دلجويي از خانواده ها به نوعي به آنها "آرامش" داده شود و حتي در حاشيه سفر احمدي نژاد به مشهد، وي با خانوادههاي دانشجويان استان خراسان رضوي ديدار کرد.وي در اين ديدار به آنها گفت: "به خانوادهها تسليت ميگويم زيرا بالاخره جواني را تربيت مي كنند و زحمت ميكشند تا روزي به ثمر برسد و در خدمت جامعه، فرهنگ و كشور باشد. دانشجويان جان باخته با رسيدن به قله، زندگي جاويد را به دست آوردند. اميدواريم همه جوانان كشور در اين مسير و دنبال همين اهداف و آرمانها باشند. بايد خدا را شكر كنيم كه فرزندان صالح داشتيم و در حالي كه در مسير درست بودند به خدا رسيدند ودر جوار امام رضا(ع) مستقر شدند."
ضوابط شهادت
روزنامه کارگزاران در ارتباط با اينکه چه کسي شهيد است يا نيست گفتگويي با مهندس رضا رياحي، معاون مدير كل پذيرش و امور اداري بنياد شهيد و امور ايثارگران كشور انجام داده که وي گفته است: "ما مصاديق شهادت را در چند صفحه داريم. مصاديق شهادت شامل افرادي ميشود كه در حين مبارزه با اشرار، مبارزه با ضدانقلاب، در جنگ، ماموريتهاي قرارگاه خاتم الانبيا و ماموريتهايي كه با هماهنگي فرماندهي كل قوا باشد به شهادت برسند. مثل حادثهاي كه براي جمعي از خبرنگاران(هواپيماي c130) اتفاق افتاد و ما آنها را به عنوان شهيد پذيرفتيم. اگر شامل اين مصاديق بشود، با توجه به مستنداتي كه ارائه ميدهند ما آنها را سريعا به عنوان شهيد ميپذيريم."
وي با اشاره به کشته شدگان سقوط بالگرد همچنين مي گويد: "آنها همه مستنداتشان را ارائه بدهند، ما بررسي ميكنيم. آنها تمام مستنداتشان را دادهاند. وقتي فرمانده نيروي انتظامي استان آذربايجان شرقي گفته است كه اين بالگرد هنگام سقوط در حال گشتزني براي كنترل محورهاي ترافيكي بوده است، يعني براي مقابله با اشرار كه نبوده. اما در نامه بعديشان ميزنند اشرار، خب اين تناقضگويي است، چون اشرار كه به پليس راه كاري ندارد."
وي همچنين در مورد انتظارات مادي و معنوي خانواده قربانيان گفته است: "رسانه ها بدون استعلام از ما کسي را شهيد ننامند چون انتظار هاي مادي و معنوي پيش مي آيد. ما حتي براي روزهاي تعطيل نوروز شيفت داشتيم، با من تماس گرفتند و ما بررسي كرديم و ديديم به هيچيك از مصاديق ما همخواني ندارد. ما هم راحت اعلام كرديم «نه». اگر هم با مصاديق ما همخواني داشته باشد خيلي سريع اعلام ميكنيم كه فرد يا افراد شهيد محسوب ميشوند. براي مثال اگر براي بازديد از مناطق جنگي هم بروند، اگر اتوبوسشان چپ كند، شهيد محسوب نميشوند، اين يك امر طبيعي است. حالا شما شلمچه نرويد به مشهد برويد، تصادف يك امر طبيعي است. اين فوت است. ولي در يك زمان شما در مسير عراق و خرمشهر ميرويد و عراقيها به شما حمله ميكنند، يا منافقين شما را مورد حمله قرار ميدهند. اين قضيه متفاوت است و شما شهيد محسوب ميشويد."
