چماق احکام تعليقي بالاي سر زنان
گفت و گو با ناهيد جعفري در پي محکوميت به زندان و شلاق - پنجشنبه 5 اردیبهشت 1387 [2008.04.24]

اميد معماريان
o.memarian@roozonline.com
ناهيد جعفري، يکي ديگر از فعالان حوزه زنان که با حکم زندان وشلاق مواجه شده است، درگفت وگو با روز مي گويد که چنين احکامي عمدتا براي ارعاب صادر شده مي شوند. وي يکي ازاعضاي کمپين يک ميليون امضا است که طي ماه هاي گذشته تحت فشار مسئولان امنيتي وقضايي بوده و جرمش همراهي ديگر فعالان زن درجلوي دادگاه رسيدگي کننده به پرونده پنج نفرديگرازفعالان زن بوده است.
جعفري پس ازآنکه جلوي دادگاه دستگير شد مورد ضرب وشتم قرارگرفت و از نيروي انتظامي شکايت کرد. اما مانند بسياري از پرونده هاي مشابه نه تنها پاسخي نگرفت، بلکه باحکمي مواجه شد که اين روزها شبيه آن براي خيلي هاي ديگر نيزصادرشده است: "پرونده بزهکاري در حد اخلال در نظم و تجمع غير قانوني محرز و مسلم است و مستنداً طبق ماده 618 قانون مجازات اسلامي نامبرده به شش ماه حبس با احتساب ايام بازداشت و 10 ضربه شلاق محکوم است که به دليل شرايط خاص متهم اين حکم به مدت دو سال معلق است". گفت وگو با اين فعال حقوق زنان را مي خوانيد.
اينکه طي ماه هاي گذشته فعالان زن احکامي غيرمتناسب با فعاليت هاي اجتماعي شان دريافت مي کنند نشانه چيست و چه سرانجامي خواهد داشت؟
ازديد من نشانه آن است که اين قوانين مردسالارانه است و اينها هر جور شده از چنين قوانيني پاسداري مي کنند تا آنها را به همين ترتيب نگهدارند. بيشترين انرژي که الان جنبش زنان مصرف مي کند روي تغيير قوانين تبعيض آميز است و درست کردن اين شرايط براي آن است که ما را مرعوب کنند تا اين احکام تعليقي مثل چماق بالاي سر ما باشد و هيچ فعاليت ديگري انجام ندهيم. الان مثلا در حکم من نوشته اند که در صورتي که هر جرمي مرتکب شوم، اين حکم اجرا مي شود و تعريف هم نکرده اند که چه جرمي؟ نمي دانم اگر در رانندگي هم اگرتصادف کنم اين هم جرم حساب مي شود؟ الان جامعه زنان همه مطالباتش درواقع به شيوه مسالمت آميز است. اگر اين فعاليت ها جرم حساب شود، ما نمي دانيم که جرم واقعي چه خواهد بود. درواقع الان مرز بين جرم واقعي وغيرواقعي کاملا مخدوش شده است. ولي آنچه مسلم است اين است که مي خواهند چماق وارعاب بالاي سرمان باشد تا هيچ حرکتي نکنيم و همين طوري بنشينيم سرزندگي مان و برويم گوشه آشپزخانه. اينکه به کجا مي کشد نمي دانم الان به صورت مشخص چه بگويم، اما مي دانم اين احکام هر چقدر هم که بيشتر صادر شود، زنان را ازفعاليت هاي خود دور نخواهد کرد.
برخي مواقع مسئولين دليل برخوردهاي خود را نگراني از اتصال جنبش هاي مدني به خارج از کشور بيان مي کنند. به نظر شما اگر چنين نگراني وجود نداشت، آيا تغييري در رفتار مسئولين صورت مي گرفت يا ماجرا ريشه اي تر ازاين حرفهاست؟
به هرحال همه اينها تاثيرخاص خودش را دارد. به برخي در جريان بازجويي مي گويند شماها از خارج ازکشورحمايت مي شويد. ما که خودمان درجنبش زنان هستيم مي دانيم که به هيچ عنوان چنين موضوعاتي صحت ندارد. به برخي ديگر در بازجويي گفته اند که ما مي خواهيم با اين کارها چوب لاي چرخ کمپين بگذاريم. درواقع موضع خودشان هم مشخص نيست. نمي دانند که مثلا براي يک حرکت اجتماعي قانون مدار کار کردن آيا جرم است؟ تعريفي ندارند که به ما بگويند و در راديو وتلويزيون هم اعلام کنند که کمپين غيرقانوني است.
اگر بگويند غيرقانوني است چه مي کنيد؟
احتمالا مجبورمي شويم ازروش هاي ديگري استفاده کنيم. ما روشمان کاملا مسالمت آميزاست. خواسته هايمان هم کاملا شفاف وروشن است که اينها چنين برخوردي مي کنند. البته هنوز خودم به اين موضوع فکرنکرده ام که چطور مي شود اين کارا ادامه داد. به هر حال، با ساکت ماندن هم چيزي عوض نمي شود.
به نظر شما برخورد با فعالان اجتماعي خوشنام و کساني که براي بسياري ازجوانان الگوهاي اشتياق آوري براي فعاليت هاي اجتماعي هستند چه تاثيري روي نسل جواني مي گذارد؟
اين موضوع روي افراد تاثير يکساني نمي گذارد. عده اي ممکن است به دليل موقعيت شغلي شان مشکلاتي برايشان پيش بيايد. عده اي ممکن است يک سري مسائل خانوادگي و شخصي پيدا کنند که وارد کمپين نشوند ويا ديگر حرکت هاي اجتماعي، اما فقط با زنان اين برخورد نمي شود و با ديگر بخش هاي جامعه مدني هم چنين برخوردهايي مي شود. وقتي با مردم در کوچه وخيابان صحبت مي کنيد مي بينيد که نگراني ها ونارضايتي هاي خودشان را دارند و به هرحال آنها براي تغييراقدام مي کنند. ما نه مي خواهيم مردسالاري باشد نه زن سالاري باشد. عوض شدن قوانين هم براي زنان ومردان خوب است. درنتيجه اين تغيير زندگي همه تغييرمي کند. من مي خواهم به مسئولين اين را بگويم که اين کمپين يک روش مسالمت آميزدارد و درنهايت ما ازخود شما وقانون گذاران خودمان خواهيم خواست که اين قوانين را عوض کنند که به نفع همه باشد.
فکرمي کنيد سرانجام حکمتان به کجا بکشد؟
با وکيلم صحبت کردم و اعتراض دارم به حکم وحتما به دادگاه تجديدنظر خواهد رفت. به هرحال معتقدم که نمي شود با اين احکام دست روي دست گذاشت وگفت چون اين حکم را دادند با مردم خودم حرف نزنم ودرجامعه حرکتي نداشته باشم. چون اعتقادم براي تغيير اين قوانين است اين حرکت ادامه خواهد داشت واميدوارم دادگاه تجديد نظر، اين حکم را تغيير دهد.
