‏رابين رايت ‏

همزمان با گرم شدن تنور انتخابات مجلس در ايران، نتايج يک نظرخواهي عمومي نشان مي دهد اغلب ‏ايرانيان مايل به انتخاب مستقيم رهبر عالي کشورشان از طريق انتخابات آزاد هستند. آنها مايلند قدرت داشته ‏باشند که رهبرشان را تغيير بدهند. ‏

قدرت آيت الله خامنه اي از مدت ها پيش موضوع بحث هاي سياسي بوده است، زيرا او قادر به وتوي قوانين ‏اقدامات رييس جمهور، تصميمات قضايي و نامزدهاي رياست جمهوري است. قدرت عالي سياسي در ايران به ‏يک شغل مادام العمر تبديل شده، هر چند مجمع 86 نفره اي از خبرگان مذهبي وجود دارد که هر هشت سال ‏يکبار انتخاب مي شوند و قادر به برکناري او هستند. خامنه اي از سال 1989 بر سر اين کار است. ‏

اما حالا بر اساس نتايج اين نظر خواهي، 9 نفر از هر ده نفر خواستار انتخاب رهبري توسط آراء راي ‏دهندگان هستند. ‏

اين نمونه گيري از عدم علاقه مردم به گزينه هاي موجود در انتخابات مجلس حکايت مي کند. حدود يک سوم ‏از راي دهندگان نه اصلاح طلبان را ترجيح مي دهند و نه محافظه کاران تندرو را. در بين کساني که در اين ‏نظرخواهي شرکت کرده اند، 8 درصد به محافظه کاران، و 22 درصد مايل به انتخاب اصلاح طلبان بودند. ‏يک نفر از هر چهار نفري هم که در اين نظرسنجي در سطح 30 استان کشور شرکت کرده اند، اعلام کردند ‏که هنوز نمي دانند در انتخابات 14 مارس به چه کسي راي خواهند داد. ‏

دراين نظرخواهي نتيجه گرفته مي شود که هر چند 80 درصد افراد در انتخابات شرکت خواهند نمود، اما ‏ايراني ها تحت تاثير هيچ کدام از نامزدهاي اتخاباتي قرار نگرفته اند.‏

اين تحقيق در ماه گذشته از سوي دو گروه تحقيق و نظرسنجي بين المللي به نام هاي "فرداي بدون ترور" و ‏‏"سيستم دي 3" برگزار شده است. ‏

کنت بالن، رييس موسسه فرداي بدون ترور، گفت: "جالب ترين نتيجه اين است که ايراني ها اشتياق خود را ‏براي يک سيستم بازتر و دموکراتيک اعلام کرده اند. اين حقيقت که آنها تحت تاثير هيچکدام از گزينه هاي ‏موجود نيستند، نشانگر سطحي از نارضايتي است."‏

انتظار مي رود محافظه کاران برنده انتخابات مجلس باشند زيرا صدها تن از نامزدهاي اصلاح طلب براي ‏شرکت در اين رقابت رد صلاحيت شده اند. نظرخواهي ياد شده نشان مي دهد بيش از دو سوم ايراني ها ‏معتقدند که همه نامزدهاي اصلاح طلب مي بايست اجازه شرکت در رقابت ها را پيدا مي کردند، در حالي که ‏تنها 10 درصد از تصميمات شوراي نگهبان براي رد صلاحيت ها حمايت کرده اند.‏

کريم سجادپور از مرکز بين المللي صلح کارنگي مي گويد: "اين تحقيق چيزي را تاييد مي کند که هر بازديد ‏کننده از ايران در نگاه اول متوجه آن مي شود، و آن کمبود ارتباط کامل مردم با سيستم و نامزدهاي سياسي ‏شان است."‏

موسسه فرداي بدون ترور يک گروه غيرانتفاعي است که اعضاي موسس آن عبارتند از رييس سابق کميسيون ‏يازده سپتامبر، سناتور سابق دموکرات- لي اچ هاميلتون از اينديانا، فرماندار سابق جمهوري خواه- توماس اچ ‏کين از نيوجرسي، نامزد انتخابات رياست جمهوري از حزب جمهوري خواه - جان مک کين و رهبر سابق ‏اکثريت سنا- بيل فرست. سازمان ياد شده با تدارک نظرخواهي هاي عمومي، به تعيين سيسات هاي موثر در ‏رويارويي با بنيادگرايي مي پردازد. اين موسسه توسط بنيادهاي مستقل، عمومي و خصوصي نظير بنياد ‏برادران راکفلر تاسيس شده است. ‏

موسسه "سيستم دي 3" هم در وين و از سال 2004 به نظرخواهي درباره ايران مشغول بوده است. اين ‏موسسه تحقيق خودرا از طريق تماس تلفني با 1000 نفر از ايرانيان انجام داده است. اين دو گروه، نظر ‏خواهي ديگري را نيز در ماه ژوئن در ايران انجام داده بوده اند. ‏

نتايج نظر خواهي جديد براي احمدي نژاد خبر شادي بخشي نيز دارد. در مبحث اقتصادي، 42 درصد از ‏ايرانيان معتقدند اقتصاد در مسير درستي حرکت مي کند و اين بالاتر از رقم 27 درصد بدست آمده در ماه ‏ژوئن است. سياست هاي اقتصادي رييس جمهور پوپوليست ايران موجب برانگيخته شدن انتقادات سنگيني از ‏سوي مجلس و ساير تندروها شده است.‏

بيش از سه چهارم ايراني هاي شرکت کننده در نظرخواهي، موافق روابط و تجارت عادي با ايالات متحده ‏هستند اما نسبت به سال 2007، عده کمتري از دادن امتياز به غرب حمايت مي کنند. ‏

بر اساس اين نظرخواهي، واشنگتن مي تواند سه قدم براي بهبود روابط با ايران بردارد که عبارتند از خارج ‏کردن نيروهايش از عراق، افزايش صدور رواديد تحصيلي و شغلي، و نيز به راه افتادن معاملات اقتصادي ‏ميان دو کشور.‏

بالن گفت: "در نظرخواهي قبلي، مردم بيشتري موافق ايده تسليم در برابر غرب از طريق صرفنظر کردن از ‏برنامه تسليحات هسته اي بودند. اين قضيه حالا از 80 درصد به 70 درصد کاهش يافته است."‏

تنها اندکي بيش از نيمي از ايراني هاي شرکت کننده در اين نظر ستجي به توسعه تسليحات هسته اي علاقه ‏نشان دادند. از ماه ژوئن تا کنون، از تعداد ايراني هايي که معتقد بودند اين "هدف اصلاً اهميتي ندارد" به ‏اندازه يک سوم تا يک پنجم کاهش يآفته اند. ‏

در همين حال، 70 درصد ايراني ها به مجريان نظرخواهي گفتند که آنها موافق ترتيباتي هستند که ايران در ‏ازاي دريافت کمک و ورود سرمايه، اجازه بازرسي ها را بدهد و تضمين بدهد که سلاح هسته اي توليد نمي ‏کند.‏

بر اساس اين نظرخواهي، در حدود 6 نفر از هر 10 ايراني گفتند که ازحمايت نظامي و مالي دولتشان از ‏حزب الله لبنان و جنبش هاي نظامي فلسطيني حمايت مي کنند.‏

کمتر از يک نفر از هر چهار نفر هم گفتند که مايل به رسميت شناخته شدن اسراييل عليرغم ايجاد کشور ‏مستقل فلسطيني هستند. 45 درصد گفتند که از به رسميت شناختن اسراييل به عنوان بخشي از يک توافق ‏وسيعتر با ايالات متحده حمايت مي کنند و اين رقم کمتر از حمايت 55 درصدي در ماه ژوئن است.‏

منبع: واشنگتن پست – 9 مارس ‏