ويليام جي براود – ديويد اي سنگر ‏

رييس بازرسان هسته اي سازمان ملل، سفيران و کارشناسان ده ها کشور را در اتاق کنفرانسي در وين گرد ‏هم آورد. وي در اين نشست مدارکي را ارايه کرد که سوالات جديدي درباره امکان تلاش ايران در گذشته ‏براي توليد يک بمب هسته اي به ميان آورد.‏

نمايندگان کشورهاي مختلف در آژانس بين المللي انرژي هسته اي، براي مدت 2 ساعت شاهد مدارک، طرح ‏ها و حتي يک نوار ويدئويِي بودند که از آزمايشگاههاي نظامي ايران بدست آمده بود. بازرس سازمان ملل ‏اعلام کرد مدارک مورد نظر با هيچ سناريوي ديگري جز توسعه تسليحات هسته اي جور در نمي آيند. ‏

اين نمايش، نظر هيچ کس را به اندازه نماينده ايران در آن جلسه به خود جلب نکرد که کار بر روي تسليحات ‏هسته اي را انکار مي کرد. در حاليکه دوربين هاي تلفن دستي مرتباً از صفحه نمايش عکس مي گرفتند، علي ‏اصغر سلطانيه تقريباً فرياد مي زد که اين مدارک جعلي است و هشدار مي داد که آژانس قدم به "جاده بسيار ‏خطرناکي" گذاشته است. ‏

به نمايش گذاشتن اطلاعات جديد طبقه بندي نشده پس از اثبات بي خطر بودن برنامه فعلي ايران، بخشي از ‏تلاش هاي اخير براي اعمال فشار بر اين کشور است تا اطلاعات مربوط به فعاليت هاي هسته اي گذشته خود ‏را فاش کند. فرانسوا زاويه دنيو، سفير فرانسه در سازمان ملل، گفت ترديدهاي بوجود آمده از نشست وين ‏سبب شد "فصل جديدي" در تلاش هاي غرب براي جلوگيري از دستيابي ايران به تسليحات هسته اي رقم ‏بخورد. ‏

رويارويي جديد با ايران از آنچه مدت ها تحت رهبري آمريکا پيگيري مي شد، متفاوت است. ديگر تهديدها ‏مربوط به حمله نظامي از سوي کاخ سفيد در ميان نيست. بادهاي جنگ به دنبال ارايه گزارش امنيتي ايالات ‏متحده در ماه دسامبر مبني بر توقف برنامه تسليحاتي ايران در سال 2003، به کناري زده شده اند و البته اين ‏باعث ناخشنودي جناح بازها در ديپلماسي بوش شده است. جلسه دوشنبه پيش در وين به هيچ نتيجه اي منتهي ‏نشد، اما ايده جديدي را درباره جزييات طراحي تسليحاتي توسط ايران به اذهان وارد نمود. ‏

تلاش هاي جديد براي تحت فشار گذاشتن ايران توسط کشورهاي اروپايي و آژانس بين المللي هسته اي دنبال ‏مي شود. شوراي امنيت سازمان ملل هم در پي تصويب قطعنامه اي ديگر عليه ايران است که اين کشور را به ‏خاطر خودداري از تعليق غني سازي و تهيه سوخت هسته اي، هدف تحريم هاي اقتصادي قرار دهد.‏

البته در اين ميان، ايالات متحده نقش پشت صحنه را بر عهده گرفته است؛ مهمترين علت آن تضعيف موضع ‏آمريکا در نتيجه گزارش امنيتي منتشر شده توسط اين کشور در دسامبر گذشته است. اين گزارش امنيتي باعث ‏بالاگرفتن مشاجرات بر سر نزديک يا دور بودن تهديد ايران شده بود. ديويد کاي، متخصص امور هسته اي ‏که سرپرستي جستجوي بي ثمر براي يافتن تسليحات نامتعارف در عراق پس از تهاجم را نيز بر عهده داشت، ‏مي گويد: "دولت در يک هرج و مرج واقعي به سر مي برد و اتحاديه اروپا در حال در دست گرفتن سر رشته ‏امور است."‏

واشينگتن سال ها بود که ارزيابي هاي خود از تلاش ايران براي دست يابي به تسليحات هسته اي را بر پايه ‏کار مداوم ايران در غني سازي اورانيم قرار داده بود.‏

اما گزارش امنيتي ماه دسامبر بر طراحي تسليحاتي تمرکز داشت. اين گزارش بر اساس اطلاعات جديد اعلام ‏نمود که ايران برنامه طراحي تسليحات را در سال 2003 متوقف کرده اما همچنان به غني سازي ادامه مي ‏دهد.‏

احتمالاً هيچ کس به اندازه مايک مک کانل، رئيس مرکز امنيت ملي آمريکا، شرح مناسبي از دوگانگي هاي ‏موجود در اختيار ندارد. او عليرغم نظارت بر تهيه گزارش امنيتي، از هر گونه نتيجه گيري راجع به آن ‏امتناع مي کند.‏

گزارش مي گويد تحليلگران امنيتي اطلاعات کافي در اختيار ندارند تا اعلام کنند آيا ايران "در حال حاضر ‏قصد توليد سلاح هسته اي را دارد." اما در 26 فوريه، مک کانل در يک مصاحبه راديويي گفت: "برآورد ما ‏اين است که آنها مايل به توليد تسليحات هسته اي هستند."‏

آقاي مک کانل از ابراز نظر در مورد اين دوگانگي خودداري کرد.‏
مقامات در مصاحبه هايشان اعلام کرده اند يکي از اصطکا ک هاي موجود در مورد ايران، مساله عراق ‏است. سرويس هاي امنيتي، که مرتباً به خاطر دست بالا گرفتن خطر تهديد عراق و توجيه اشغال آن کشور ‏مورد انتقاد و سرزنش قرار گرفته اند، اين بار درباره ايران تصميم گرفته اند موضع سياسي دولت را در ‏برآوردهاي خود دخالت ندهند.‏

منبع: نيويورک تايمز – 3 مارس ‏