Rooz

چه کسي در ايران در راس است؟

تحليل ديلي تايمز از ساختار قدرت در ايران - سه شنبه 7 اسفند 1386 [2008.02.26]


براي حل بسياري از مسائل لاينحل مرتبط با ايران، غرب بايد با تنها مرجعي که قدرت کافي براي حل معضل ‏دارد وارد معامله شود و امتيازاتي را در اين رابطه ارائه دهد و اين مرجع کسي نيست جز خامنه اي نيست، نه ‏احمدي نژاد.‏

با انتشار گزارش امنيتي آمريکا در مورد توقف فعاليت هاي توليد سلاح هسته اي ايران، چشم انداز درگيري ‏نظامي در دوران دولت بوش کمرنگ شد. ولي اکنون پس از گذشت چند ماه از انتشار اين گزارش معلوم شده ‏است که ايران توليد جنگ افزار هسته اي را رها نکرده است و در کار تغليظ اورانيوم در حدي است که در ‏توليد سوخت هسته اي مي تواند بکار رود.‏

طرفين بايد پيش از آنکه موضوع به تعارض حاد بکشد راه حلي بيابند. ديپلماسي غرب در سال ها اخير بيشتر ‏متوجه رئيس جمهور ايران، محمود احمدي نژاد بوده است در حاليکه اي اين رويکردي غلط است.‏

بگذاريد سرنوشت دو رئيس جمهور قبل از احمدي نژاد را بياد آوريم. محمد خاتمي (2005-1997) به دنبال ‏انجام اصلاحات سياسي بود در حالي که اکبر هاشمي رفسنجاني (1997-1989) سعي کرد اقتصاد ايران را ‏به روي دنيا باز کند. هر دو شکست خوردند چون در ايران رئيس جمهور نيست که مملکت را اداره مي کند. ‏هر گونه راه حلي در زمينه مساله هسته اي ايران – يا هر مساله ديگري در روابط خارجي ايران – در دست ‏رهبر معظم انقلاب، آيت الله خامنه اي است.‏

خامنه اي، غير از انواع مسئوليت ها، فرمانده نيرو هاي مسلح و سازمان امنيت و اطلاعات و تعيين کننده ‏مديريت صدا و سيماي (تلويزيون) ملي نيز هست. منصوبين وي تقريبا تمام وزارت خانه ها و شهر هاي ‏کشور را ادره مي کنند.‏

خامنه اي در زمينه ديپلماسي با هوشياري عمل مي کند ولي شيوه اش قابل تشخيص است. او ديپلمات ها را با ‏دستور العمل هاي متناقض به ميدان مذاکرات مي فرستد. همه آن ها ادعا مي کنند با اطلاع و نظر رهبري ‏عمل مي کنندولي هيچ يک نمي توانند قولي بدهند چون نمي دانند خامنه اي در نهايت چه تصميمي مي گيرد. ‏بعد از مدتي آن ها برکنار مي شوند و گروه ديگري گسيل مي شوند.‏

خامنه اي براي حفظ موقعيت خود در روند تصميم گيري، افراد ضعيف را ترجيح مي دهد. احمدي نژاد هم از ‏اين قاعده مستثني نيست. پايگاه مردمي او به دليل مشکلات اقتصادي ناشي از رويارويي با غرب، رو به ‏نقصان است. طرفداران او در انتخابات مجلس نيز کمتر از قبل خواهند بود. ولي نتايج انتخابات بر سياست ‏خارجي کشورچندان اثري نخواهد داشت.‏

برخي از ديپلمات هاي غربي به نقش رهبر انقلاب پي برده اند. ولي در عمل اين ديپلمات ها نقش خامنه اي را ‏ناديده مي گيرند در حاليکه وي قادر است تمام معادلات و تصميمات سايرين را بر هم بزند. به نظر نمي آيد ‏غربي ها بدانند چه کسي است رئيس است. برخي تحليل ها معتقدند شکست بيل کلينتون در برقراري ارتباط با ‏ايران آن بود که بيشتر رئيس جمهوررا خطاب قرار مي داد.‏

غرب بايد از ولاديمير پوتين بياموزد: وي به ايران سفر نکرد مگر زماني که مطمئن شد مستقيما با خامنه اي ‏ديدار خواهد کرد. ديداري که طي آن پوتين پيشنهاد خود را براي راه حل مساله هسته اي ايران به خامنه اي ‏ارائه کرد. پاسخ ايران به اين مطلب هنوز معلوم نيست ولي پس از اين ديدار تحرکاتي براي تحويل سوخت ‏هسته اي به ايران، براي راه اندازي نيرو گاه بوشهر انجام شده است.‏

مطمئنا خامنه اي نسبت به ديدار با رهبران غير مسلمان اکراه دارد، ولي اين موضوع نبايد غرب را از کوشش ‏در اين زمينه نا اميد کند و يا مانع از آن شود که از رهبري بخواهند نماينده مورد وثوق خود را براي مذاکره با ‏غرب معرفي کند.‏

يکي از سياستمداران آمريکايي که مي داند با ساختار قدرت در ايران چگونه برخورد کند، لي هاميلتون، رئيس ‏مرکز وودرو ويلسون است. زماني که هاله اسفندياري، يکي از محققين اين مرکز در ايران دستگير شد، ‏هاميلتون نامه اي به خامنه اي نوشت و آزادي وي را بر اساس موازين انساندوستانه خواستار شد. خامنه اي ‏براي اولين بار به يک نامه آمريکايي پاسخ داد و اسفندياري ظرف چند روز آزاد شد.‏

خامنه اي ظاهرا از هر گونه دعوتي از سوي آمريکا براي مذاکره در مورد مسائل حياتي سر باز خواهد زد. ‏مسلما اولويت او حفاظت از نظام جمهوري اسلامي است و نه حفظ چند سياستمدار. در حاليکه رفتار هاي ‏احمدي نژاد هر گونه مذاکره با وي را از سوي غربي ها غير ممکن ساخته است، ولي خامنه اي نمي خواهد ‏کشور را در دست انداز جنگ و رويارويي نظامي قرار دهد، چيزي که به بي ثباتي ايران و احيانا سرنگوني ‏رژيم خواهد انجاميد.‏

براي حل بسياري از مسائل لاينحل مرتبط با ايران، غرب بايد با تنها مرجعي که قدرت کافي براي حل معضل ‏دارد وارد معامله شود و امتيازاتي را در اين رابطه ارائه دهد و اين مرجع کسي جز خامنه اي نيست و نه ‏احمدي نژاد.‏

منبع : ديلي تايمز – 25 فوريه ‏

بازگشت به صفحه اول

ad_vertical.jpg
استفاده‌ غیر تجاری از مطالب «روز»‌ تنها بر اساس پروانه‌ کریتیو لایسنس و به‌ طور مشروط آزاد است.