آرش سيگارچي
info@sigarchi.com

با رد صلاحيت مرتضي حاجي و بهزاد نبوي در دقيقه نود، حال اصلاح طلبان مي توانند ادعا كنند تقريبا همه نفرات ‏سرشناس اين طيف براي انتخابات پيش رو، رد صلاحيت شده اند. به همين خاطر است كه هاشمي رفسنجاني، ‌خاتمي و ‏كروبي، به عنوان سران جبهه اصلاحات، با برگزاري نشست هاي مشترك سعي دارند به نوعي اين مشكل را حل كنند؛ ‏تلاشي که برخي ناظران سياسي معتقدند حاصل آن "تاييد قطره اي" خواهد بود.‏

اگر چه وابستگان دولت مي گويند تنها سي درصد اصلاح طلبان رد صلاحيت شده اند اما آمار و اطلاعات موجود در سايت ‏هاي خبري اصلاح طلبان، بيانگر آن است كه حدود 97 درصد از كانديداهاي نمايندگي مجلس از طيف اصلاح‌طلبان توسط ‏هيات‌هاي اجرايي ردصلاحيت شده‌اند.اين موضوع را اولين بار در روزهاي گذشته رجبعلي مزروعي، نماينده سابق مجلس ‏كه براي اعتراض به ردصلاحيت خود به فرمانداري تهران مراجعه كرده بود به ايرنا گفت: "حدود 97 درصد از ‏كانديداهاي نمايندگي مجلس از طيف اصلاح‌طلبان توسط هيات‌هاي اجرايي ردصلاحيت شده‌اند." ‏

آماري كه مزروعي به صورت حدودي اعلام كرد، چند ساعت بعد از سوي يك عضو شاخص جبهه متحد اصولگرايان به ‏شكلي ديگر اما به صورتي دقيق تاييد شد. شهاب‌الدين صدر، در همايش جبهه متحد اصولگرايان در دارالشفاي قم گفت: "95 ‏درصد كانديداهاي هشتمين دوره انتخابات مجلس را اصولگرايان تشكيل مي‌دهند." خبرگزاري ايسنا هم اين خبر را در سايت ‏خود منعکس کرد، اما ساعتي بعد آن را از خروجي اين خبرگزاري برداشت. ‏

با اين حال صفدر حسيني، رئيس كميته امور استان‌هاي ائتلاف اصلاح‌طلبان در مورد تعداد ردصلاحيت‌‌شدگان توسط ‏هيات‌هاي اجرايي اظهار داشت: "از 255 كرسي تنها در 84 كرسي امكان رقابت داريم."‏

‏ اين درحالي است كه هنوز هيات هاي نظارت، نظر خود را درباره صلاحيت كانديداهاي تاييد شده اعلام نكرده اند و بنابر ‏گفته رازيني، رييس هيات نظارت بر انتخابات مجلس در تهران، "احتمال ردصلاحيت برخي تائيد صلاحيت‌ها در هيئت ‏نظارت وجود دارد."‏

بر اساس همين الفاظ، مانند "احتمال" و "برخي" است که بسياري از اصلاح طلبان، با وجود آنکه به تاييد برخي صلاحيت ‏ها اميدوارند، اما اين را نيز ناگفته نمي گذارند كه رد صلاحيت ها فله اي صورت گرفته، اما تاييد صلاحيت ها قطره اي ‏خواهد بود؛ تازه در صورتي که هيات هاي نظارت دستوري براي نشان دادن انعطاف دريافت کنند. ‏

‎‎جلسه بزرگان‎‎

به گزارش نوروز در همين ارتباط جلسه مشترک هاشمي رفسنجاني، خاتمي و کروبي شنبه‌شب در منزل هاشمي برگزار و ‏در آن مسايل مختلف مربوط به انتخابات مجلس هشتم بررسي شد.در اين نشست، "شرکت کنندگان ضمن ابراز نگراني از ‏وضعيت بوجود آمده مقرر کردند، با اطمينان دادن به مراجع مرتبط درباره پيگيري صادقانه و موثر موارد پيش آمده، به ‏غير از برخي موارد مشخص، تاييد صلاحيت نامزدهاي اصلاح‌طلب با تاکيد بر نامزدهاي داراي تجارب مديريتي بالا، ‏مصرانه پيگيري شود".‏

در اين ديدار همچنين مقرر شد "ضمن تشکيل کميته مشترک ستادهاي مختلف انتخاباتي اصلاح طلب براي پيگيري ‏ردصلاحيت نامزدهاي حوزه‌هاي غير از تهران، تلاش براي تاييد صلاحيت نامزدهاي اصلاح طلب با هدف ايجاد وضعيت ‏رقابتي در دستور کار قرار گيرد". از سوي ديگر "مقرر شد با توجه به وضعيت بوجود آمده و ضرورت شرکت در ‏انتخابات، مقدمات لازم براي تشکيل فهرست ائتلاف واحد اصلاح طلبان با همکاري تمام احزاب اصلاح طلب فراهم شده و ‏نتايج در جلسه مشترک بعدي مورد بررسي قرار گيرد".‏

‎‎تسويه حساب عجيب‎‎

در حالي که خبر مي رسد جلسه بعدي اين سه تن در دهه دوم اسفند برگزار خواهد شد، سيد محمد خاتمي، ‌رييس جمهور ‏سابق ايران در حاشيه ديداري با اعضاي ستاد اصلاح طلبان، در اظهار نظري عملكرد هيات هاي اجرايي را به "تسويه ‏عجيبي»" تعبير كرد.‏

وي كه سفر به جلسه اجلاس داووس را براي بررسي صلاحيت ها در ايران نيمه كاره رها كرده و برگشته بود، در اين ‏ديدار تاكيد كرد: "هيات هاي اجرايي در اين مرحله از انتخابات به تسويه عجيبي در نيروهاي مومن، شايسته و داراي شانس ‏پيروزي در انتخابات دست زدند."‏

وي با بيان اينكه "پيش از اين نيز نسبت به نوعي تنگ نظري و اقدام براي محروم كردن بسياري ازنيروهاي مومن مجرب ‏و روشن از حضور در صحنه انتخابات هشدار دادم"، به محروميت "بسياري از نيروههاي مستقل و مجرب از امكان ‏حضور در انتخابات" اشاره كرد و افزود: "در وضعيت فعلي نه تنها در اكثر حوزه ها امكان رقابت بين گروه هاي سياسي ‏وجود ندارد بلكه وضعيت به گونه اي است كه نيروهاي مستقل هم امكان رقابت ندارند.بدين ترتيب مهم ترين شرط انتخابات ‏خوب و ارزشمند، يعني رقابت، منتفي شده؛ امري كه يقينا مورد نظر مقامات عالي رتبه نظام نخواهد بود."‏

‎‎دفاع از حقوق همه‎‎

دبيركل حزب اعتماد ملي نيز در واكنش به رد صلاحيت هاي گسترده با بيان اينكه "از حقوق همه دفاع مي كنيم" خاطرنشان ‏كرده است: "از حقوق همه رد صلاحيت شدگان چه‎ ‎اعضاي حزب اعتمادملي و چه ساير اصلاح طلبان و چهره هاي مستقل ‏و حتي چهره هاي‎ ‎اصولگرايي كه اعتراض دارند و به ناحق رد شده‌اند دفاع مي كنم‎.‎‏"‏

مهدي كروبي ضمن اظهار‎ ‎ناخشنودي از آنچه رد صلاحيت گسترده كانديداهاي اصلاح طلب مي‌ناميد، خاطرنشان كرد: "من ‏همواره با رد صلاحيت هاي سياسي مخالف بوده و هستم و آن را به نفع نظام و كشور‎ ‎نمي دانم‎.‎‏"‏

دبيركل حزب اعتمادملي همچنين با تاكيد بر اينكه "يك‎ ‎انتخابات غيررقابتي پسنديده و مطابق با اسلاميت و جمهوريت نظام ‏نيست" گفت: "با توجه‎ ‎به اين مساله مذاكرات خود را براي احقاق حق كساني كه به ناحق رد صلاحيت شده اند با‎ ‎بزرگان ‏نظام و مسوولين دستگاه هاي اجرايي اعضاي شوراي نگهبان و شخصيت هاي برجسته‎ ‎سياسي آغاز مي كنم."‏

‎‎جلسه فراكسيون اقليت مجلس‎‎

فراكسيون خط امام مجلس، كه اقليت اصلاح طلبان در آن حضور دارند، روز يكشنبه آخرين وضعيت ردصلاحيت‌ها در ‏حوزه‌هاي انتخابيه و همچنين نتيجه‌ي نشست شنبه شب آقايان خاتمي، كروبي و هاشمي رفسنجاني را بررسي كرد. در اين ‏نشست با توجه به آنچه "رد صلاحيت‌هاي گسترده و عدم احراز صلاحيت براي جمع كثيري از اصلاح‌طلبان" خوانده شده، ‏وضعيت اصلاح‌طلبان در بسياري از حوزه‌هاي انتخابيه "نامساعد" اعلام و تاكيد شد: "با وجود آنكه با حذف كانديداهاي ‏اصلي اصلاح‌طلبان در اين حوزه‌ها، عملا امكان رقابت ميان كانديداهاي اصولگرايان با كانديداهاي اصلاح‌طلبان فراهم ‏نيست، اما تلاش بر اين است تا با تجديدنظر در بررسي صلاحيت‌ها، امكان رقابت در عرصه‌ انتخابات فراهم و زمينه ‏مشاركت هر چه بيشتر مردم مهيا شود". ‏

‎‎علل رد صلاحيت ها‎‎

اما علل رد صلاحيت برخي كانديداهاي مجلس جالب توجه است. به گفته نمايندگان اقليت، برخي دلايل ردصلاحيت نمايندگان ‏اقليت فعلي به اين شرح بوده است: "امضاء استيضاح وزيري كه بعد از سوي رييس جمهور بركنار شد" و يا "تندي لحن ‏نمايندگان در نطق‌ها و يا در مخالفت با طرح‌ها و لوايح" و... ‏

با توجه به اين وضعيت اقليت مجلس شوراي اسلامي با استناد به ماده‌ي 23 آيين‌نامه‌ي داخلي مجلس شوراي اسلامي مجددا ‏از رييس مجلس خواستند تا "در دفاع از شان و منزلت و اقتدار مجلس و دفاع از حقوق و جايگاه قانوني نمايندگان، مانع از ‏برخوردهاي اين چنيني با نمايندگان ملت شده و نگذارند وكلاي ملت در ايفاي وظايف نمايندگي تا اين حد تحت فشار قرار ‏گيرند". ‏

‎‎واكنش به رد صلاحيت ها‏‎‎

آيت الله منتظري، از جمله کساني است که در واکنش به رد صلاحيت ها، انتقاداتي جدي مطرح کرده است. او در ديدار با ‏برخي از اعضاي نهضت آزادي، با اشاره به "رد صلاحيت هاي گسترده، آن هم در سالي که به عنوان اتحاد ملي نام گذاري ‏شده است، معناي التزام عملي به اسلام را مورد سوال قرار دادند که چطور التزام عملي به يک دين تشخيص داده مي شود؟ ‏آيا صرفا با خواندن نماز و روزه و کارهاي يوميه در دين است؟"‏

اعضاي نهضت آزادي که براي برگزاري مراسم بزرگداشت مهندس بازرگان به قم رفته بودند به علت ممانعت مامورين ‏امنيتي موفق به اين کار نشده بودند.‏

‏‌مرتضي مبلغ، رييس ستاد انتخابات در دولت خاتمي نيز از جمله معترضين است که ديروز در همين ارتباط گفت: "بديهي ‏است كه اصلاح‌طللبان نيزصرفا درانتخاباتي وارد خواهند شد كه رقابت واقعي در آن جريان داشته باشد. ما به هيچ وجه ‏وظيفه نداريم كه در ميدان رقابتي وارد شويم كه صرفا نامي از رقابت بر آن گذاشته شده باشد، اما در واقع رقابتي درآن ‏نباشد و نتيجه انتخابات به شكل وسيعي ازپيش تعيين شده باشد".‏

دكتر نجفقلي حبيبي، عضو شوراي بازنگري قانون اساسي نيز در همين ارتباط گفته است: "براي هيات هاي اجرايي متاسفم ‏که حسن نيت لازمه را از خود نشان ندادند، حال ما بر اين فرض هستيم که هيات هاي اجرايي وقت کافي نداشتند ولي ‏اميدواريم که هيات هاي نظارت و شوراي نگهبان با سعه صدر از حضور گسترده طيف ها ي گوناگون فکري بخصوص ‏اصلاح طلبان که عامل پرشور برگزار شدن انتخابات هستند، تشکر و استقبال کنند و همچنين نيز جلوي ان عده که مي ‏خواهند انتخابات را محدود کنند گرفته و فضا را بازتر کنند تا طيفهاي گوناگون هم حق حضور در اين انتخابات را داشته ‏باشند."‏

ولي آذروش، نماينده مردم اردبيل در مجلس فعلي هم كه صلاحيتش براي انتخابات بعد رد شده است در نطق پيش از دستور ‏جلسه علني ديروز مجلس گفت: "آيا رواست كسي كه در طول دوران زندگي خود، حتي يك برگ پرونده در قوه قضاييه ‏نداشته و به شهادت وزارت اطلاعات، نيروي انتظامي و ثبت احوال با پاكي، صداقت و اعتقاد زندگي كرده، بعد از هشت ‏سال تلاش در سنگر مجلس، آن هم در تخصصي ‌ترين كميسيون مجلس به عنوان عضو هيأت رييسه كميسيون عمران كه در ‏تصويب بزرگ ‌ترين طرح‌ ها و لوايح، به شهادت اسناد و مدارك مجلس شوراي اسلامي شركت داشته، فقط با بي ‌تجربگي و ‏تدبير نداشتن عده‌اي به بي ‌نمازي، پايبندي نداشتن به اسلام و جمهوري اسلامي متهم شود؟"‏

‎‎نامه هاي اعتراضي‎‎

در اين بخش از گزارش هم قسمت هايي از نامه هاي برخي از كانديداهاي رد صلاحيت شده را مي آوريم:‏
علي اصغر ناصر بخت، فرماندار سابق ورامين و نامزد رد صلاحيت شده: "از جهت اعتقاد و التزام عملي به نظام مقدس ‏جمهوري اسلامي ايران اگر 23 سال خدمت در مسئوليتهاي مختلف در وزارت کشور از مناطق محروم و جنگي گرفته تا ‏نقاط حساس و مهم در استان تهران نشانه اعتقاد و التزام عملي به نظام نباشد پس چه عنواني را بايد بر آن نهاد؟"‏

آذر منصوري، معاون سياسي دبيركل جبهه مشاركت و نامزد رد صلاحيت شده: "به خدا پناه مي برم که هيئت اجرايي ‏چگونه و بر اساس چه مستنداتي، فردي را نامسلمان خطاب مي کنند. آيا وقتي که باري تعالي با ذکر شهادت تسليم مسلمان را ‏مي‌پذيرد آنان مي توانند به خود اجازه دهند دين مرا منکر شوند اساسا معيار مسلماني نزد آن هيئت چه بوده است؟"‏

يدالله اسلامي، دبيركل مجمع نمايندگان ادوار مجلس و نامزد رد صلاحيت شده: "همبستگي ملي که بايد گامي درراه حضور ‏همه جانبه مردم وگرايش هاي گوناگون باشد رنگ ديگري از خود ي نا خودي کردن مردم اين سرزمين به خود گرفته است ‏و نا گفته پيد است که ازاين رفتارها پيام همبستگي به گوش نمي رسد."‏

محمدحسين خليلي‌اردکاني، رئيس جبهه مشاركت كرج و نماينده مجلس ششم و نامزد رد صلاحيت شده: "اتهام آنقدر سنگين ‏است که چيزي جز رضايت خداوند متعال در روزي که دست ها از هر جا کوتاه است تسلي بخش نيست."‏

سعيد شريعتي عضو شوراي مركزي جبهه مشاركت و نامزد رد صلاحيت شده: "مگر نه آن است كه اعضاي هيأت اجرايي ‏بايد تطبيق قانون انتخابات با احكام صادره قانوني و مستندات شفاف قانوني بدهند؟ مگر قرار است كه دادگاه غيابي در اين ‏مملكت تشكيل شود؟ چه كسي و كدام مستند قانوني به چند نفر «نمي‌دانم كي» اين حق را داده است. مگر مستندات مراجع ‏چهارگانه ملاك انطباق نيست؟ كدام مرجع از اين مراجع حكم به خروج اينجانب از دايره اعتقاد و التزام به دين مبين اسلام ‏داده است. از شما سؤال مي‌كنم نسبت بي‌ايماني و بي اعتقادي به مسلماني دادن بدون اينكه حجتي روشن بر آن باشد، انجام ‏رسالت ديني است يا وظيفه قانوني؟"‏

علي مزروعي، نماينده مجلس ششم و نامزد رد صلاحيت شده: "چه معصيتي بالاتر از اين است که مسلماني را به نامسلماني ‏متهم و او را از حقوق اساسي‌اش محروم کنيد؟"‏

فخرالسادات محتشمي پور، رئيس شاخه زنان و سخنگوي مجمع زنان اصلاح طلب و نامزد رد صلاحيت شده: "از هيات ‏اجرايي شهر تهران تقاضا دارم دلايل رد صلاحيتم را بدون هيچگونه ملاحظه‌اي در اختيار رسانه‌ها قرار داده و علني ‏نمايند."‏

حسين رفعتي، فرماندار شهر گرگان در دولت اصلاحات و نامزد رد صلاحيت شده: "اگر وفاداري اينجانب به نظام با 27 ‏سال خدمت در نظام جمهوري اسلامي که 17 سال آن در سپاه پاسداران و حضور چهل ماهه در جبهه‌هاي جنگ با دشمن ‏بعثي و نيز 7 سال خدمت در پست هاي حساس سياسي و امنيتي و اداري استانداري گلستان از جمله مدير کل سياسي ـ ‏انتظامي استان و فرماندار گرگان ثابت نشود چه چيز ديگري مي تواند آن را ثابت کند؟"‏

بهراد بهشتي، عضو شوراي منطقه اصفهان جبهه مشاركت و دبير کل سازمان عدالت و آزادي و نامزد رد صلاحيت شده: ‏‏"چگونه آقايان هيأت اجرايي طلبه اي را كه سابقه 10 سال تدريس در حوزه علميه اصفهان را با خود يدك مي‌كشد و عمر ‏خود را از دوران جواني به لطف و كرم الهي صرف خدمت به دين و آيين كرده است، به نامسلماني متهم مي كنند؟ آقايان ‏بايد براي اثبات دينداريشان به امثال من رجوع كنند."‏