آرش سيگارچي
info@sigarchi.com

با اينکه اصلاح طلبان يکبار رد صلاحيت گسترده در انتخابات دوره قبل مجلس را تجربه کرده اند اما ردصلاحيت ‏اين دوره چنان گسترده است که آنها حتي قادر نيستند در بيشتر حوزه ها، براي شرکت در انتخابات کانديدا معرفي ‏کنند. شايد به همين علت است که از گوشه و کنار زمزمه هايي در مورد نوعي از تحريم انتخابات شنيده مي شود.

‏
البته هنوز تحريم انتخابات به عنوان يک گزينه اصلي مطرح نشده، چنانکه جبهه مشارکت به عنوان يكي از اصلي ‏ترين گروههاي ائتلاف اصلاح طلبان، در بيانيه اي که روز گذشته صادر کرده به بحث تحريم نپرداخت. ‏

از ديگر سو اصلاح طلبان اميدوارند با اعتراض قانوني و ارايه مدارک، برخي صلاحيت ها تاييد شود چرا که ‏بسياري از آنها معتقدند اينگونه ردصلاحيت گسترده توسط هيات هاي اجرايي به اين دليل صورت گرفته تا از فشار ‏بر روي هيات هاي اجرايي کاسته شود. ‏

با اين حال برخي نيز معتقدند تاييد صلاحيتي درکار نيست و عملا اصلاح طلبان نمي توانند در انتخابات شرکت ‏کنند. اينگونه است که برخي از چهره هاي اصلاح طلب از هم اکنون به تحريم انتخابات مي انديشند. موضع تحريم ‏در حالي بيان مي شود که برخي از چهره هاي سرشناس اصلاح طلبي، تحريم را روش مناسبي نمي دانند. مهدي ‏کروبي و ابطحي از جمله کساني هستنند که به شدت تحريم انتخابات را تقبيح مي کنند اما در مقابل برخي چهره ها، ‏همچون محمد رضا عارف توصيه مي کنند چنانکه رد صلاحيت ها برگشت نيافت "از شرکت در انتخابات ‏خودداري کنيم."‏

‎‎احتمال انصراف اصلاح طلبان‎‎

دکتر عارف اعلام کرده چنانچه وضعيت رد صلاحيت ها به همين ترتيب بماند‎ ‎‏"احتمال انصراف اصلاح طلبان ‏براي شركت در انتخابات مجلس هشتم" وجود دارد. اين اظهارات از آن جهت اهميت دارد که بدانيم عارف، معاون ‏اول رييس جمهور در دولت خاتمي و از جمله معدود اصلاح طلباني است که به همراه مجيد انصاري، اسحاق ‏جهانگيري، عيسي کلانتري و چند تن ديگر صلاحيت شان در هيات هاي اجرايي تاييد شده است. ‏
عارف البته بحث تحريم را منتفي عنوان کرده و گفته است: "اصلاح طلبان انتخابات را تحريم نمي كنند اما احتمال ‏شركت نكردن كانديداهاي باقي مانده در انتخابات مطرح هست. ما با نظام قهر نمي كنيم ولي شركت نكردن ‏كانديداهاي اصلاح طلب در اين انتخابات باعث خواهد شد تا مردم نتيجه عملكرد محافظه كاران را شفاف تر ‏ببينند."‏

عارف همچنين هشدار داده است: "ما ساكت نمي شويم اما بنايمان هم براين نيست كه خيلي جنجال كنيم."‏

‎‎در مرحله رايزني‎‎

اما مرتضي حاجي، رييس ستاد ائتلاف اصلاح طلبان تهران بزرگ هنوز کار را پايان يافته تلقي نمي کند و اين ‏روزها را "مرحله رايزني" مي نامد و معتقد است بايد از ظرفيت ها استفاده کرد. حاجي که سخت درگير برنامه ‏ريزي براي اين مرحله رايزني است در اين مورد مي گويد: "از نامزدهاي اصلاح‌طلب درخواست كرديم كه اگر ‏به آن‌ها اعلام عدم صلاحيت شد، ستاد را مطلع كنند و نامه‌اي را كه براي آن‌ها فرستاده مي‌شود براي ستاد يا فكس ‏كنند يا بفرستند تا پيگيري كنيم؛ چراكه هنوز ظرفيت قانوني براي پيگيري اين موضوع وجود دارد و فقط بايد به ‏ستاد اعلام شود ضمن آنكه هركدام از افراد بايد به شخصه پيگير كارهاي خود باشند. در عين‌حال ستاد هم به اين ‏اطلاعات نياز دارد؛ لذا تقاضاي من از نامزدها اين است كه ما را در جريان بگذارند."‏

رييس ستاد ائتلاف اصلاح‌طلبان تهران بزرگ همچنين مي گويد: "در حال حاضر براي اظهارنظر راجع به ‏بررسي صلاحيت‌ها در مرحله‌ مقدماتي قرار داريم و نتايج بررسي صلاحيت‌ها بيشتر فضاي برخورد با ‏اصلاح‌طلبان را تبيين مي‌كند. طبيعتا از نامزدها مي‌خواهيم كه كار را دنبال كنند و ناتمام نگذارند ما هم سعي ‏مي‌كنيم از كانال‌هايي كه ممكن است براي رفع اشكال رايزني كنيم."‏

‎‎موضع رسمي اصلاح طلبان‏‎‎

سيدصفدر حسيني، رييس كميته امور استان‌هاي ستاد ائتلاف اصلاح‌طلبان نيز درخصوص موضع رسمي اصلاح ‏طلبان هنوز نظر خاصي ندارد و مي گويد اين ستاد جمع‌بندي و آمار دقيقي در مورد وضعيت ردصلاحيت ‏داوطلبان‎ ‎در استان‌ها ندارد و پس از جمع آوري آن مي تواند "موضع رسمي" خود را اعلام مي‌كند‎. ‎

حسيني البته مي گويد: "متاسفانه خبرهايي كه از حوزه‌هاي انتخابيه استان‌ها رسيده نشان مي‌دهد‎ ‎گروه‌هاي مختلف ‏اصلاح‌طلب به صورتي كه مديريت‌شده مي‌خواند، حذف شده‌اند و اگر وضع‎ ‎به اين شكل پيش‌رود انتخاباتي كه فرا ‏رو خواهيم داشت غيررقابتي خواهد بود؛ در حالي‎ ‎كه مشخص نيست اين سياست متعلق به چه كسي است؟"‏

اما اصلاح طلبان چه خواهند کرد؟ حسيني درپاسخ به اين سوال مي گويد: "به هر حال آنچه مشهود است‎ ‎اين است ‏كه در تعداد قابل توجهي از حوزه‌هاي انتخابيه در سراسر كشور معناي رقابت از‎ ‎بين مي‌رود‎.‎‏ مطمئنا انتقاد ما به ‏بررسي‎ ‎صلاحيت‌ها يك انتقاد مدني خواهد بود. طبيعتا حذف يك گروه يا جناح مهم كه از‏‎ ‎اركان اصلي نظام و ‏انقلاب است، تضعيف‌كننده نظام و كشور است؛ آن هم در شرايطي كه ما‎ ‎با مشكلات بين المللي مواجه هستيم‎.‎‏"‏

‎‎جلسه خاتمي با مجمع روحانيون‎‎

در اين شرايط که هنوز فرصت قانوني براي اعتراض به رد صلاحيت ها باقي مانده است، مجيد انصاري، دبير ‏اجرايي مجمع روحانيون مبارز خبر داده است که در جلسه‌ ويژه شوراي مركزي مجمع روحانيون با حضور ‏خاتمي، تصميم‌گيري و نحوه‌ي موضع‌گيري خود را در قبال اين قضيه مشخص خواهند کرد. ‏

بنا بر اعلام انصاري، اين جلسه‌ي ويژه در يكشنبه‌ي هفته‌ي آينده با حضور سيد محمد خاتمي، جهت بررسي، ‏تصميم و موضع گيري درباره رد صلاحيت‌ ها برگزار خواهد شد.‏

‎‎مخالت با تحريم‎‎

با اينکه هنوز موافقان تحريم انتخابات هنوز صراحتا نظر خود را بيان نکرده اند اما مخالفان تحريم انتخابات آينده ‏در جبهه اصلاح طلبان نظرشان را به صراحت اعلام کرده اند. ‏

مهدي کروبي، رييس مجلس ششم از آن جمله است که در گفت و گو با خبرگزاري رويترز، عليرغم رد صلاحيت ‏هاي گسترده اخير خواستار حضور گسترده مردم در انتخابات 24اسفند مجلس شوراي اسلامي ايران شد و گفت: ‏‏"حتي اگر بسياري از اصلاح طلبان از شركت در انتخابات آينده مجلس منع شوند، ايراني‌ها بايد در انتخابات ‏شركت كنند زيرا مشاركت گسترده باعث خواهد شد تا جناح مخالف آراء بيشتري به دست آورد."‏

رئيس سابق مجلس که در اين مصاحبه در مورد رد صلاحيت ها گفته "ما شنيده‌ايم كه بسياري از نامزدهاي ‏انتخاباتي رد صلاحيت شده‌اند"، خاطر نشان کرده است: "ما ابتدا با اين مسئله مخالفت و تلاش خواهيم كرد اين ‏افراد بار ديگر تاييد صلاحيت شوند و همچنين از مردم مي‌خواهيم در انتخابات شركت كنند زيرا در اين‌صورت ‏اوضاع، بدتر نخواهد شد و بيشتر مردم هم اين مسئله را مي‌پذيرند."‏

‏ محمد علي ابطحي، معاون رييس جمهور در دولت خاتمي هم مخالف تحريم است؛ هر چند مي گويد: "خبرهايي که ‏از ستادهاي اجرايي و نظارت مي رسد، چنانچه پيش بيني مي شد، حکايت از ردصلاحيت گسترده حزبي و جناحي ‏جريان اصلي اصلاح طلبي دارد. لااقل چنانچه معلوم شده است افراد نامدار مورد علاقه و شناخت مردم در سطح ‏گسترده يي حذف شده اند."‏

وي مي افزايد: "طراحان اينچنين وضعيتي حامل اين پيام براي اصلاح طلبان هستند که اجازه ورود دوباره به ‏حاکميت و قدرت به هر شکل ممکن به آنها داده نخواهد شد. اين پيام توسط سطوح مختلف و با مضامين گوناگون ‏از سوي دست اندرکاران حکومت در طول چند ماهه اخير داده شده است. اولين گام جدي براي نيل به اين هدف ‏نيز در ردصلاحيت ها جلوه کرده است. راه هاي بعدي هم البته وجود دارد. بهترين پاسخ و هديه يي که محافظه ‏کاران براي در دست داشتن يکپارچه حاکميت در انتظار دريافت آن هستند، تحريم انتخابات توسط جناح اصلاح ‏طلب و طبعاً بسياري از مردم است که راه را براي ورود اقتدارگرايان به مجلس هموار مي کند و زمام قدرت را ‏در دست آنان باقي نگه مي دارد."‏

به اين ترتيب مي توان گفت هنوز تحريم، اصلي ترين گزينه اصلاح طلبان نيست و بيشتر آنها ترجيح مي دهند از ‏ساير ظرفيت هاي قانوني براي تاييد صلاحيت استفاده شود؛ اما اگر اين امر محقق نشد آنگاه تحريم به عنوان يکي ‏از گزينه ها، ي مورد بررسي قرار خواهد گرفت. به هر حال وقتي دکتر عارف اشاره به شرکت نکردن در ‏انتخابات مي کند، مي توان در نظر داشت که بخشي از اصلاح طلبان اين عدم حضور را به تحريم انتخابات تعبير ‏کنند. ‏