Rooz

تنها جنبش اجتماعي پويا در ايران

اسماعيل آزادي - دوشنبه 1 بهمن 1386 [2008.01.21]

‏جنبش هاي اجتماعي در جوامع را مي‌توان نماد اميدواري جامعه نسبت به تغييرات ناميد. جنبش هاي اجتماعي ‏با انگيزه ها و اهداف متفاوتي آغاز شده و تا رسيدن به نتايج نسبي ادامه مي‌يابند؛ هر چند ممكن است در ‏مناطقي يا در مقاطعي مانند آتش زير خاكستر بروز بيروني قابل لمسي نداشته باشند. جنبش هاي اجتماعي، ‏سياسي و عمومي، دانشجويي، كارگري در زمره اين جنبش ها به شمار مي روند كه در جوامع مختلف به ‏پيروزي هاي گسترده رسيده اند.‏

در ايران سرخوردگي جنبش هاي سياسي و دانشجويي در دوران اصلاحات از حرارت اين جنبش كاسته و آنها ‏را از حالت يك جنبش پويا خارج كرده است. جنبش هاي كارگري ايران نيز كمتر امكان بروز داشته و غالبا، ‏به صورت جزاير پراكنده عمل كرده اند. جنبش معلمان هم در زمره جنبش هايي به شمار مي‌رود كه به نظر ‏مي رسد كمتر نيز وارد حوزه هاي سياسي شده اند و اعتراضات آنها غالبا جنبه صنفي داشته است.‏

اگر جنبش زنان را در ايران ناديده بگيريم، مي توان گفت جنبش هاي اجتماعي در ايران به صورت آتش زير ‏خاكستر در آمده اند، هرچند هر زمان امكان شعله ور شدن آنها وجود دارد.‏

به عبارت ديگر، مي توان گفت که تنها جنبش اجتماعي زنده و پويا در ايران، جنبش زنان است. نخستين دليل ‏مهم شكل گيري آن، تفاوت هاي زيادي است كه ميان حقوق اجتماعي زنان و مردان در ايران وجود دارد. ‏دومين دليل، گسترش تحصيلات دانشگاهي در ميان زنان است و سوم، فراگير شدن حضور زنان در عرصه ‏هاي اجتماعي وكاري كه غالبا حقوق اجتماعي خود را پيگيري مي كنند. شايد يك دليل مهم ديگر نيز، حضور ‏زنان و دختران جوان، جسور و آگاه در عرصه رسانه ها باشد، رسانه هايي كه امكان توقيف آنها، براي ‏هميشه وجود ندارد. ‏

زنده بودن جنبش هاي اجتماعي زنان در ايران باعث فراگير شدن مفاهيم مورد پيگيري اين جنبش از سوي ‏فعالان آن نيز شده است. چرا كه اين جنبش علاوه بر پيگيري مسايل زنان، بحث حقوق بشر را در حوزه هاي ‏ديگر اجتماعي و در مورد عموم شهروندان هم دنبال مي‌كند. مي توان پيش بيني کرد که اين معنا، گسترده تر ‏شدن جنبش اجتماعي زنان را به دنبال خواهد داشته باشد.‏

درواقع نااميدي جامعه ايران از جنبش هاي عمومي، سياسي، دانشجويي، كارگري، صنفي از يک سو و به ‏وجود آمدن نسلي از زنان پرانگيزه كه هنوز انر‍ژي اجتماعي آنها تخليه نشده است، حرکت آنها را به سوي ‏جنبشي فراگير كه تمام ويژگي‌هاي يك جنبش اجتماعي موفق را داراست سوق مي دهد.‏

بازگشت به صفحه اول

ad_vertical.jpg
استفاده‌ غیر تجاری از مطالب «روز»‌ تنها بر اساس پروانه‌ کریتیو لایسنس و به‌ طور مشروط آزاد است.