کتاب روز♦ کتاب
نسرين تبريزي - پنجشنبه 29 آذر 1386 [2007.12.20]
هنر روز، در بخش کتاب مي کوشد کتاب ها و نشرياتي را که در حوزه انديشه و هنر مباحث نظري را منعکس مي کنند يا در مسائل اجتماعي و سياسي مباحثي درخور دارند، به خوانندگان خود معرفي کند. ارجحيت با کتاب هاي روز خواهد بود، ولي اين امر به معناي غفلت از آثارمنتشر شده در گذشته دور يا نزديک نيست. کتاب هاي منتشره از پديدآورندگان ايراني به زبان هاي ديگر يا ترجمه شده به اين زيان ها هم در کتاب روزجاي ويژه اي خواهند داشت. ناشران و پديد آورندگان آثار مي توانند براي معرفي يک نسخه کتاب به نشاني زير بفرستند.
P.O.Box 94000 creteil cedex
France10014

<strong>يادداشت هاي روزانه نيما</strong>
به اهتمام: عبدالرضا رضايي نيا
128 ص، تهران: انتشارات سوره مهر، 1386، چاپ اول
اين يادداشت ها، نوشته هاي دهه پاياني عمر «نيما يوشيج» است؛ از تيرماه 1329 تا آذرماه 1338 خورشيدي، يعني يك ماه مانده به سفر ابدي نيما در شصت و دو سالگي. اين يادداشت ها از ارزش بسياري در شناسايي شعر، انديشه و شخصيت «نيما» برخوردارند. حتي مي توان آنها را تبصره اي قاطع و انكارناپذير بر تمام شعرها و نوشته هاي پيشين «نيما» دانست؛ تبصره اي كه در روشن ساختن نقاط تاريك و زواياي مبهم آن شعرها كارساز خواهد بود و به گونه اي به توضيح و حتي تصحيح آنها مي پردازد.

<strong>فرهنگ افسانه هاي مردم ايران: جلد نوزدهم</strong>
به كوشش: علي اشرف درويشيان، رضا خندان (مهابادي)
638 ص، تهران: انتشارات كتاب و فرهنگ، 1386، چاپ اول
مجموعه ارزشمند «فرهنگ افسانه هاي مردم ايران»، حاصل سال ها زحمت و تلاش دو نويسنده و پژوهشگر پر كار و متعهد فرهنگ مردم ايران است. اين مجموعه عظيم كه در آن افسانه ها و قصه هاي مردم مناطق گوناگون ايران گردآوري و تدوين شده، آيينه تمام نمايي از آداب و رسوم، زندگي و فرهنگ اجتماعي اقوام مختلفي است كه در سرزمين پهناور ما زندگي مي كنند. جلد نوزدهم «فرهنگ افسانه هاي مردم ايران»، شامل 85 افسانه است كه عناوين آنها با حروف س، ش، ص، ط، ع، غ، ف، ق، ك، گ، ل، م، ن، ه، و، ي شروع مي شود و از زبان مردم مناطق مختلف ايران، با نثري زيبا و دلنشين روايت مي گردد.

<strong>فوت كوزه گري (مثل هاي فارسي و داستان هاي آن/ مجموعه دو جلدي)</strong>
پديدآورنده: مصطفي رحماندوست
با همكاري: متين پدرامي، مرجان كشاورزي، آذر رضايي
1186 ص، تهران: انتشارات مدرسه، 1386، چاپ اول
اين كتاب، مجموعه اي از ضرب المثل هاي فارسي همراه با منشاء و ريشه آنها و كاربردشان در ميان مردم كوچه و بازار است. اين مجموعه براي استفاده نوجوانان ايراني و آشنايي آنها با اين ضرب المثل ها گردآوري و تدوين گرديده است. از اين رو، مثل هايي كه ديگر زمان آن ها گذشته و كاربردي براي نوجوانان امروز ندارند، حذف شده است. از طرف ديگر سعي شده كه آنچه در اين كتاب مي آيد، باري از ايهام و طنز داشته باشد و از آوردن نصيحت و حكمت كسل كننده و ملال آور پرهيز شود. شيوه توضيح مثل ها نيز جذاب و شيرين است و براي نوجوانان خسته كننده نيست. علاوه بر اين، براي مثل هايي كه مشابهي دارند، مشابه آنها نيز آورده شده است. همچنين در مواردي كه مثل ها، معناها، تعريف ها و كاربردهاي متفاوتي دارند، تفاوت كاربردها نيز همراه هر مثل قيد گرديده است.

<strong>سال هاي بحراني نسل ما: خاطرات مهندس رحمت الله مقدم مراغه اي</strong>
950 ص، تهران: نشر علم، 1386، چاپ اول
اين كتاب، مجموعه اي از خاطرات سياسي و اجتماعي «رحمت الله مقدم مراغه اي» است. او كه در سال 1300 خورشيدي متولد شد، پس از پايان تحصيلات دبيرستاني در تهران، به تحصيل در علوم جغرافيايي و روزنامه نگاري در پاريس ادامه داد. در مراجعت به ايران ضمن فعاليت هاي گوناگون اداري، در دوره بيستم مجلس شوراي ملي، به نمايندگي مجلس از شهرستان «مياندوآب» انتخاب شد. نطق ها و انتقادات شديد او در مجلس بيستم مورد استقبال مردم قرار گرفت؛ مجلسي كه سرانجام منحل گرديد. «مقدم مراغه اي» در مبارزات آزاديخواهانه ملت ايران با عنوان دبير «نهضت راديكال ايران»، عضو هيئت مديره موقت «كانون نويسندگان ايران» و عضو هيئت اجرايي «جمعيت طرفداران آزادي و حقوق بشر»، چهره اي سرشناس بود. او بعد از پيروزي انقلاب به استانداري آذربايجان شرقي رسيد و در انتخابات مجلس خبرگان قانون اساسي، به نمايندگي مجلس خبرگان از آذربايجان انتخاب شد. خاطرات او، تصويرگر گوشه هاي جالب و خواندني از تاريخ هشتاد سال اخير ايران و حوادث سياسي و اجتماعي و شخصيت هاي سياسي آن است.

<strong>چكيده هاي ايران شناسي/ به زبان فرانسه: جلد 28(سال 1384-1383)</strong>
بنيانگذار: شارل هانري دوفوشه كور
مدير: رمي بوشارلا
سردبير تهران: دومينيك ترابي
سردبير پاريس: پوپك رفيعي نژاد
317 ص، تهران: انتشارات معين، 2007، چاپ اول
نشريه «چكيده هاي ايران شناسي» به همت انجمن ايران شناسي فرانسه در تهران به عنوان ضميمه ساليانه Studia Iranica در پاريس منتشر مي شود. اين نشريه به كتاب شناسي گزيده و انتقادي پرداخته و از پژوهش هاي مربوط به همه زمينه هاي فرهنگ و تمدن ايراني از آغاز تا امروز خوانندگان را آگاه مي سازد. اين آثار از ميان انتشارات سال پيش انتخاب شده و پس از بررسي توسط پژوهشگران مورد نقد قرار گرفته است. شماره 28 اين نشريه ( به زبان فرانسه) به بررسي آثاري مي پردازد كه در سال 2005 ميلادي (دي ماه 1383 تا دي ماه 1384) به چاپ رسيده، و يا تاريخ چاپ آنها به بيش از اين سال باز مي گردد ولي پيش از اين فرصت بررسي آنها دست نداده است.

<strong>مثنوي معنوي از نگاهي ديگر</strong>
نويسنده: سيد علي محمد سجادي
531 ص، تهران: موسسه پژوهشي حكمت و فلسفه ايران، 1386، چاپ اول
آن گونه كه علامه فقيد «بديع الزمان فروزانفر» تصريح مي كند: «مثنوي مانند ديگر كتب به ابواب و فصول قسمت نشده و از حيث نظم و ترتيب، اسلوبي مانند قرآن كريم دارد كه معارف و اصول عقايد و قواعد فقه و احكام و نصايح، پشتاپشت در آن مذكور و مطابق حكمت الهي به هم آميخته است و مانند كتاب آفرينش نظمي به خود مخصوص دارد و تابع سنن و آيين هاي مصنفان و مؤلفان كتب عادي و معمولي نيست. از اين رو افكار فلسفي و اصول تصوف و مباني علوم اسلامي در مثنوي پراكنده و متفرق است و في المثل ممكن است مطلبي به نحو اجمال در دفتر اول ذكر شود و تفصيل آن در دفتر ديگر و يا مواضع مختلف بيايد و تا آنگاه كه نظر مولانا در همه موارد پشت سر هم قرار نگيرد، بالطبع فهم آن مطالب از روي شمول و احاطه ميسر نمي شود.» نويسنده «مثنوي معنوي از نگاهي ديگر» به بازخواني اثر بزرگ «مولوي» از اين ديدگاه پرداخته و پيوستگي هاي مفاهيم و انديشه هاي اساسي در «مثنوي» را نشان داده است. او سعي كرده است تا گسستگي ها را نشان دهد، دليل آن را ذكر، و حلقه هاي اتصال را در«مثنوي» معين كند. به اين ترتيب، اين كتاب تصويري كلي از «مثنوي» به صورت مجموعه اي واحد كه داراي اجزاء متناسب و متعادلي است، ارائه مي كند.

<strong>معرفت جاويدان: مجموعه مقالات فارسي دكتر سيد حسين نصر/سه جلد</strong>
به اهتمام: دكتر سيد حسن حسيني
1693 ص، تهران: انتشارات مهر نيوشا، 1386، چاپ اول
آثار و انديشه هاي «دكتر سيد حسين نصر» به طور عمده، مربوط به هويت معنوي اسلام و تشيع و وضعيت كنوني آن دو در جهان امروز و نياز انسان معاصر به آنهاست. «معرفت جاويدان»، مجموعه مقالات «دكتر نصر» است كه از سال 1332 خورشيدي تا سال گذشته (1385)، به زبان فارسي در ايران و آمريكا نوشته شده است. ويراستار اين مجموعه، فهرست آثار اين متفكر برجسته مسلمان را نيز تهيه كرده و ضميمه كتاب نموده است. مقالات كتاب در قالب دوازده فصل با اين عناوين تدوين شده است: 1- مطالعات اسلامي و اديان تطبيقي، 2- تصوف، عرفان و هنر سنتي، 3- فلسفه اسلامي و مباحث فلسفي، 4- مباحث علمي و تاريخ علوم (1)، 5- بزرگان تفكر اسلامي، 6- ايران و فرهنگ آن، 7- دانشمندان معاصر، 8- سنت، تجدد و بحران دنياي معاصر، 9- فلسفه، تصوف و هنر، 10- مباحث علمي و تاريخ علوم (2)، 11- مقدمه و نقد بر كتب گوناگون، 12- ترجمه از انگليسي و فرانسه. جلد سوم اين مجموعه به ترجمه زندگي نامه خود نوشت «دكتر نصر»، فهرست تفصيلي آثار او و گزيده اي از تصويرها اختصاص دارد.

<strong>كمال الدين بهزاد</strong>
نويسنده: يعقوب آژند
128 ص، جلد نرم، تهران: شركت سهامي كتاب هاي جيبي، 1386، چاپ اول
اين كتاب از مجموعه «مفاخر هنر ايران»، به معرفي زندگي و آثار نگارگر برجسته ايراني، «كمال الدين بهزاد» مي پردازد. نويسنده در بررسي خود درباره «بهزاد»، پايه كار را بر مبناي آخرين دستاوردهاي پژوهشي جهان و بالاتر از همه، منابع اصلي روزگار اين هنرمند بزرگ گذاشته است. تلاش او در اين پژوهش، پيش رو نهادن صحيح ترين اطلاعات درباره «بهزاد» است. او سعي كرده است تا با به تصوير كشيدن محيط زندگي «بهزاد» كه سرشار از دگرگوني هاي سياسي و اجتماعي و اقتصادي بود، تاثير اين عوامل را در نقاشي و آثار «بهزاد» نشان دهد. علاوه بر آن به كارگاه هنري كتابخانه سلطنتي تيموريان در مرحله دوم مكتب هرات كه «بهزاد» رياست آن را به عهده داشت، پرداخته شده و شاگردان «بهزاد» در چارچوب اين كارگاه مورد توجه قرار گرفته اند.
