سوخت هسته ای به ايران رسيد
تحليل لس آنجلس تايمز از حواشی مربوط به تصميم روسيه - چهارشنبه 28 آذر 1386 [2007.12.19]
برزو درآگاهی – مگان کی استک
سرانجام بعد از يک سال تاخير، روسيه اعلام کرد اولين محموله سوخت هسته ای را برای يک راکتور در جنوب ايران ارسال کرده است. ايالات متحده حداکثر تلاش خود را برای به تعويق انداختن اين عمليات کرده بود تا با اعمال فشار به ايران، مانع از پيگيری برنامه غنی سازی تهران شود.
غلامرضا آقازاده، رئیس سازمان انرژی هسته ای ايران، به تلويزيون دولتی اين کشورگفت تحويل اين محموله راه را برای شروع به کار نيروگاه هسته ای يک ميليارد دلاری ساخت روسيه در شهر بندری بوشهر تا يکسال آينده باز خواهد کرد.
او تصميم روسيه را به عنوان گواهی ای بر متقاعد شدن کشورهای ديگر از صلح آميز بودن نيت ايران در پيگيری برنامه های انرژی هسته ای، تفسير کرد.
ايالات متحده و شرکايش سوء ظن دارند که ايران بدنبال توليد سوخت اتمی لازم برای ساخت تسليحات هسته ای است. شورای امنيت سازمان ملل نيز تا کنون دو بار اين کشور را به دليل برنامه غنی سازی با تحريم هايی روبرو کرده است. در همين حال، يک گزارش جديد امنيتی ايالات متحده، دو هفته پيش اعلام کرد برنامه تسليحات هسته ای ايران در سال 2003 متوقف شده است.
معذالک، جرج بوش می گويد ايران به خاطر پيگيری برنامه غنی سازی، همچنان يک تهديد محسوب می شود. غنی سازی در مقياس کوچک برای توليد جريان برق استفاده می شود اما انجام آن در مقياس های بالا می تواند برای توليد بمب به کار رود. دولت بوش با اعمال فشار بر روسيه خواستار توقف همکاری های بيشتر روسيه در پروژه بوشهر شده بود. او اميدوار بود به اين وسيله پيام نگرانی بين المللی از تلاش های ايران در غنی سازی را به گوش آنها برساند.
مقامات ايالات متحده روز دوشنبه اعلام کردند، تصميم روسيه نشان داد که ايران ديگر نيازی به پيگيری برنامه های خود ندارد.
بوش نيز با حضور در يک گردهمايی در شمال ويرجينيا گفت "اگر روسيه مايل به انجام اين کار است، که من از آن حمايت می کنم، پس ايرانی ها ديگر لازم ندارند غنی سازی را ادامه دهند. اگر ايرانی ها قبول دارند که اورانيوم را برای اهداف غير نظامی می خواهند، پس لزومی ندارد بدانند غنی سازی چگونه انجام می شود."
کاندوليزا رايس هم پس از ديداری با نيکلاس سارکوزی، رييس جمهور فرانسه، در پاريس گفت ايران بايد به تامين سوخت از سوی يک کشور ديگر تکيه کند تا برنامه خود را پيگيری کند.
آقازاده به تلويزيون دولتی ايران گفت که اين کشور غنی سازی را در شهر مرکزی نطنز ادامه خواهد داد تا سوخت لازم برای يک راکتور ديگر را توليد نمايد. طرح ساخت اين راکتور در دارخوين، منطقه ای در جنوب غربی ايران - در نزديکی مرز عراق، آماده اجراست. ايران می گوید به خاطر اينکه ذخاير نفتی به پايان می رسد، به تکنولوژی هسته ای برای توليد جريان برق نياز دارد.
ايالات متحده و اسراييل مشکوکند به اینکه غنی سازی اورانيوم در تاسيسات نطنز، وجود يک راکتور آب سنگين در اراک و ساير تاسيسات هسته ای ايران سرانجام در خدمت توليد مواد لازم برای تسليحات هسته ای به کار روند. بازهای واشنگتن هم می گويند ايران ممکن است با اقدام نظامی ايالات متحده روبرو شود.
هيچ کس فکر نمی کند در کارخانه بوشهر يک بمب هسته ای مخفی در حال ساخت است. اما بعضی دانشمندان می گويند سوخت مصرف شده در يک راکتور آب سبک می تواند شکافت هسته ای لازم برای توليد يک بمب را فراهم آورد.
وزارت خارجه روسيه اصرار دارد که روسيه اجازه انحراف در ماهيت سوخت را نمی دهد. اين وزارت خانه روز دوشنبه گفت: "تمام سوختی که منتقل خواهد شد، در طول زمان حضور در خاک ايران، تحت نظارت مستقيم آژانس بين المللی انرژی هسته ای باقی خواهد ماند."
سرگئی کاراگانف، رييس شورای سياست خارجی و دفاعی در مسکو گفت: "کل سوخت فرآوری شده توسط ما بايد ذره به ذره به روسيه بازگردانده شود."
سخنگوی شرکت اتمستروی اکسپورت هم گفت انتقال 80 تن سوخت اورانيوم به بوشهر دو ماه طول خواهد کشيد.
روسيه هميشه مدعی بود تاخير در ارسال سوخت به نيروگاه بوشهر به دليل اختلافات مالی با طرف های ايرانی است. اما بسياری تحليلگران می گويند روسيه نگران مسير برنامه هسته ای ايران بوده که قادر است برای اروپای شرقی تهديدی به مراتب بيشترازآمريکای شمالی ايجاد نمايد.
مقامات ايالات متحده هم می گويند مايل نيستند ايران قابليت پيشرفته ای را در اين زمينه بدست آورد. آنها به خاطر مخفی نگاه داشتن 18 ساله برنامه هسته ای، نسبت به دولت ايران بی اعتماد هستند. اين برنامه توسط يکی از گروههای در تبعيد ايران در اوايل همين دهه برملا شد.
ايالات متحده به همراه فرانسه و بريتانيا فشار مستمری را برای تصويب دور سوم تحريم ها وارد می آوردند تا اينکه گزارش امنيتی جديد ايالات متحده از توقف برنامه تسليحات هسته ای ايران خبر داد.
کاراگانف می گويد: "از نظر ما با توجه به اطلاعات قديمی که در اختيار داريم آنها برنامه نظامی ندارند. ابتن امر توسط گزارش امنيتی ايآلات متحده تاييد شده است. خدا را شکر. چون اين پايانی است بر زمزمه های آماده شدن آمريکا برای يک حمله سنگين موشکی."
از سوی ديگر، چين يک قرارداد 2 ميليارد دلاری انرژی را با تهران امضاء کرد. خبرگزاری اينترفاکس هم گزارش داد روسيه قرار است تا ده سال آينده برای نوسازی ناوگان هوايی ايرباس و بويينگ فرسوده ايران، تعداد 130 توپولف به اين کشور بفروشد.
وزارت صنايع و انرژی روسيه هم در بيانيه روز دوشنبه خود اعلام کرد قرار است کمپانی بین المللی روسيه کار عملياتی خود را در يکی از ميادين نفتی ايران از سر گيرد. اين پروژه به خاطر تحريم های ايالات متحده متوقف مانده بود.
اينترفاکس گزارش داد شرکت شيميايی و معدنی يوروکم روسيه هم روز دوشنبه گفتگوهايی را با شرکت ملی پتروشيمی ايران در مسکو برای تاسيس يک کارخانه در اين کشور برگزار کرد.
از سوی ديگر قرار است يک نماينده عاليرتبه نظامی روسيه روز چهارشنبه از ايران ديدار کند.
احمدی نژاد گفت: " مساله هسته ای بعد از مدتی تنش به نقطه اوج حساسيت رسيد اما حالا به دور از منازعه و باثبات است." او روز دوشنبه برای انجام مناسک حج ايران را به مقصد عربستان ترک کرد. احمدی نژاد اولين رييس جمهور ايرانی است که از سوی آن کشور برای مراسم حج دعوت رسمی می شود.
او گفت: "من فکر می کنم گزارش امنيتی برای آمريکا يک نقطه بازگشت بود. اين نقطه بازگشت نتيجه منازعات داخلی درون دولت ايالات متحده است ... که الان من نمی خواهم بيشتر وارد جزييات آن شوم ... و نتيجه ايستادگی مردم ايران بود."
لس آنجلس تايمز – 18 دسامبر
