کتاب روز♦ کتاب
نسرين تبريزي - پنجشنبه 15 آذر 1386 [2007.12.06]
هنر روز، در بخش کتاب مي کوشد کتاب ها و نشرياتي را که در حوزه انديشه و هنر مباحث نظري را منعکس مي کنند يا در مسائل اجتماعي و سياسي مباحثي درخور دارند، به خوانندگان خود معرفي کند. ارجحيت با کتاب هاي روز خواهد بود، ولي اين امر به معناي غفلت از آثارمنتشر شده در گذشته دور يا نزديک نيست. کتاب هاي منتشره از پديدآورندگان ايراني به زبان هاي ديگر يا ترجمه شده به اين زيان ها هم در کتاب روزجاي ويژه اي خواهند داشت. ناشران و پديد آورندگان آثار مي توانند براي معرفي يک نسخه کتاب به نشاني زير بفرستند.
P.O.Box 94000 creteil cedex
France10014

<strong>ره آوردي ديگر</strong>
شماره ديگري از "ره آورد" منتشر شد و مثل هميشه نفيس و پرمطلب، آکنده از عشق ايران و د رتنوع و تعدد مطالب "فصلنامه آزاد انديشان ايران"
ره آورد که شما ره 80 آن مانند هر شماره ياد آور زنده ياد استادحسن شهباز است، به همت شعله شمس شهباز منتشر شده است و در 8 بخش: ادب، هنر، دين، فلسفه- ايران در گذرگاه تاريخ- يادها و خاطره ها- نقد کتاب- شعرو شاعران- نامه هاي خوانندگان- بدرود بامشاهيري که رفتند- خلاصه نوشته ها به زبان انگليسي
شماره 80 رهاورد که ويژه پائيز 1386 است در 276 صفحه و در کاليفرينا منتشر شده است.
با استفاده از اين اي ميل مي توان مشترک ره آورد شد:
rahavard@rahavrad.com
<strong>از گات ها تا مشروطيت: گزارشي كوتاه از تحولات فكري و اجتماعي در جامعه فئودالي ايران</strong>
نويسنده: محمد رضا فشاهي
696 ص، تهران: انتشارات گوتنبرگ، 1386، چاپ سوم
در اين كتاب، روابط توليدي بين انسان ها، در نظام فئوداليسم و نظام هاي قبل از آن در ايران، همراه با تحولات فكري و اجتماعي مربوطه، بررسي مي شود. كتاب شامل دو بخش عمده است: بخش اول به روابط و مناسبات توليدي در ايران، از نهضت «گاتاها» تا انقلاب مشروطه مي پردازد. بخش دوم، «فرهنگ مشروطه» نام دارد. اين فرهنگ كه چند ويژگي قابل توجه دارد و از انديشه هاي سياسي اروپا و انقلاب هاي آنجا بهره فراوان برده است، در اين بخش بررسي مي شود. عناوين بعضي از مباحث كتاب عبارتنداز: «نهضت گاتاها»، « از گاتاها تا مزدك»، «نهضت مزدك»، «اعراب در ايران»، «ابومسلم و خرم دينان»، «مقاومت فرهنگي ايرانيان»، «معتزله»، «علم كلام»، «قرمطيان»، «اسماعيليان»، «عصر مغول»، «ويژگي هاي نهضت سربداران»، «مشخصات فئودالي در دوران تيموريان»، «قزلباش و سلسله صفويه»، «نهضت باب»، «اميركبير»، «نهضت ترجمه»، «روزنامه هاي فارسي» و...
<strong>از هويت ايراني (مجموعه مقالات)</strong>
به كوشش: زهرا حياتي، دكتر سيد محسن حسيني
501 ص، تهران: انتشارات سوره مهر، 1386، چاپ اول
در اسفندماه 1383، «مركز تحقيقات زبان و ادبيات فارسي» در دانشگاه «تربيت مدرس»، همايشي با عنوان «هويت ايراني؛ مفاهيم، مؤلفه ها و راهبردها» را برگزار كرد. با كوشش اين مركز، نشست تخصصي «هويت ايراني؛ ادبيات معاصر» در بهمن ماه 1384 و نشست تخصصي «هويت ايراني؛ هنر و معماري»، در اسفندماه همان سال برگزار شد. مجموعه حاضر، شامل مقالات و سخنراني هاي اين همايش ها و نشست هااست. عناوين بعضي از نوشته ها و مطالب اين مجموعه عبارتنداز: «ابعاد هويت ايراني/تقي آزاد ارمكي»، «اولين لرزه هاي هويتي ايرانيان/علي اكبر عليخاني»، «پارادوكس در گفتمان هويتي رژيم پهلوي/محمد منصور نژاد»، «شعوبيگري؛ الگوي تعادل هويتي در ايران/غلامرضا پيروز»، «هويت ايراني قصه هاي عاميانه فارسي/محمد حنيف»، «اصول مشترك هويت ايراني از خلال متون عرفاني/مصطفي گرجي»، «مباني و اجزاي تشكيل دهنده هويت فرهنگي ايرانيان در اندرزنامه هاي پهلوي و متون تعليمي فارسي/رحمان مشتاق مهر»، «هويت ملي و ادبيات داستاني پس از انقلاب/حسين هاجري»، «سنت و تجدد در معماري معاصر ايران/حسين سلطان زاده» و«هويت ايراني؛ تعامل مليت، دين و تجدد/محمد علي اسلامي ندوشن».
<strong>فرهنگ كوه نوردي و غارنوردي ايران</strong>
گردآورنده: داوود محمدي فر
802 ص، تهران: انتشارات سبزان، 1386، چاپ اول
اين فرهنگ، شامل 8500 مدخل در زمينه كوه نوردي و غارنوردي در ايران، همراه با 1600 تصوير است. اين مدخل ها، شامل اسامي غارها و كوه هاي ايران، اصطلاحات كوه و كوهنوردي در ايران، و نام كوهنوردان معروف ايران است. بخش هايي از آن نيز به نقشه كوه ها و قله هاي مهم ايران و مسيرهاي صعود به آنها اختصاص دارد.
<strong>درآمدي بر اسطوره ها و نمادهاي ايران و هند در عهد باستان</strong>
مؤلفين: دكتر ابوالقاسم دادور، الهام منصوري
311 ص، تهران: دانشگاه الزهرا، 1385، چاپ اول
در اين پژوهش، سمبل ها و اساطير ايران، از زمان هخامنشيان تا پايان دوره ساسانيان و ارتباط آن با سمبل ها و اساطير هند باستان، بر اساس اسناد و مدارك موجود، بررسي شده است. بسياري از علايم و نشانه هايي كه در قالب سمبل نمود پيدا كرده اند، در ميان تمدن هاي كهن ايران و هند، ارتباط و نوعي پيوند دروني ايجاد كرده و منشاء ايجاد ارتباطات بعدي شده اند. مقايسه سمبل ها و اساطير ايران و هند، بيانگر تاثير پذيري آداب و رسوم، افكار مذهبي و اجتماعي اين دو تمدن باستاني از يكديگر است. عناوين بعضي از مباحث كتاب عبارتنداز: «تاريخچه پيدايش سمبل و اسطوره در ايران و هند»، «مشتركات فرهنگي و مذهبي ايران و هند در عهد باستان»، «بررسي سمبل هاي ايران از زمان هخامنشيان تا آخر ساسانيان»، «بررسي اسطوره هاي ايران از زمان هخامنشيان تا ساسانيان»، «برسي سمبل هاي هند از دوره موريه تا آخر دوره گوپتا»، «بررسي اسطوره هاي هند از زمان موريه تا آخر گوپتا» و «بررسي تطبيقي سمبل ها و اسطوره هاي ايران و هند در عهد باستان».
<strong>فلسفه در دام ايدئولوژي</strong>
نويسنده: رضا داوري اردكاني
532 ص، تهران: شركت چاپ و نشر بين الملل، 1386، چاپ اول
اين كتاب، ويرايش دوم كتابي از نويسنده با عنوان «فلسفه در بحران» است كه در سال 1373 (1994) براي نخستين بار منتشر شد. «رضا داوري» كه از شاگردان «احمد فرديد» و از منتقدان جدي پوزيتويسم، نئوپوزيتيويسم و ماترياليسم در ايران است، در مجموعه مقالات اين كتاب، آن چنان كه خود مي گويد «حكايت عزلت و بي پناهي تفكر و فلسفه (در ايران) را بازگفته است». او در اين مقالات كه در فاصله سال هاي 1360 تا 1365 (1981 تا 1986) نوشته شده است، با ديدي انتقادي به بعضي از مباحث مورد علاقه روشنفكران ايراني در دوران معاصر مي پردازد. در مقدمه چاپ اول كتاب مي خوانيم:[به اين نكته توجه كنيم كه منور الفكرها و روشنفكرهاي ما از يك قرن پيش به اين سو، گمان كرده اند كه منشاء تمام عيب ها، قدرت سياسي است و اگر آن را به طريقي نفي و حل كنند، تمام مشكلات حل مي شود. اين ها در «لا» مانده و از «الا» غفلت كرده اند. امروز هم به محض اينكه كسي فرياد «لا» بزند، كساني با او همراه مي شوند؛ بدون اين كه بپرسند راه «الا» كدام است و پس از نفي، چه چيز اثبات مي شود…]
<strong>جامعه شناسي زندگي هاي خاموش در ايران (طلاق عاطفي)</strong>
نويسنده: احمد بخارايي
201 ص، تهران: انتشارات پژواك جامعه، 1386، چاپ اول
اين كتاب، در اصل، بخش دوم كتابي با عنوان «عشق كجاست؟: جامعه شناسي روابط جنسيتي در ايران» بود كه اجازه چاپ نگرفت. بخش اول كتاب مذكور، پس از حذف برخي از قسمت ها در دست بررسي است و با عنوان «يك بعداز ظهر خيالي» چاپ خواهد شد. كتاب «يك بعدازظهر خيالي»، داستان چهار ساعت يك بعد از ظهر از زندگي زن و شوهري است كه هر يك از آن دو، قبلا ازدواج ناموفقي داشته اند و اينك تلاش مي كنند با هم سازگار باشند. بخش دوم كتاب «عشق كجاست؟…» كه به نوعي، تحليل بخش اول آن (داستان مذكور) است، به صورت كتاب حاضر يعني «جامعه شناسي زندگي هاي خاموش در ايران» چاپ شده است. در اين كتاب، نويسنده به تحليل و بررسي، سردي و بيگانگي در روابط بسياري از خانواده هاي ايران مي پردازد و از آن به عنوان «طلاق عاطفي» ياد مي كند. او سعي مي كند با نگاهي كلي به جنبه روان شناختي روابط جنسي و عشق، به عوامل اجتماعي و فرهنگي مؤثر بر تضعيف و تحكيم پايه هاي رواني – عاطفي ازدواج در ايران بپردازد.
<strong>درباره غرب (ويراست دوم)</strong>
نويسنده: رضا داوري اردكاني
405 ص، تهران: انتشارت هرمس، 2007، چاپ دوم
ويراست دوم كتاب «درباره غرب»، علاوه بر مقالات ويراست اول، شامل مقالات ديگري از نويسنده درباره غرب و جهان تجدد و آثار و نتايج تاريخ غربي است. اين مقالات كه پس از سال 1379 (2000)، يعني سال انتشار ويراست اول نوشته شده است، عمدتا به روابط جهان توسعه نيافته با جهان متجدد غربي نظر داشته است. عناوين بعضي از مقالات اين مجموعه عبارتنداز: «طرح پرسش غرب»، «پرسش از غرب»، «ملاحظاتي در باب شرايط امكان شناخت غرب»، «درباره شرايط امكان غرب شناسي»، «ادوارد سعيد و شرق شناسي»، «ملاحظاتي درباره شرق شناسي»، «غرب و بحران هويت در ايران معاصر»، «شرق و غرب»، «فلسفه معاصر»، «هنر و زيبايي در دوران تجدد»، «كانت و منورالفكري»، «جهان و جهاني شدن»، «درباره مدرنيته و انديشه پست مدرن» و …
نويسنده در مقدمه كتاب درباره انتقادات خود بر غرب مي نويسد: [من اگر در باب غرب چون و چرا مي كنم، مدافع تجديد رسوم گذشته و وضع تقليد و آثار زشت آن نيستم. عقل غربي كه عالم كنوني با آن نظام يافته است، عقل خود بنياد است، اما گسسته خردي را به جاي اين عقل نمي توان گذاشت. در نظر من بحث در ماهيت غرب بحث از آينده بشر است نه يك بحث سياسي.]
<strong>فرهنگ امثال و حكم آلماني – فارسي</strong>
نويسنده: عليرضا آموزنده
884 ص، تهران: نشر البرز، 1386، چاپ اول
اين فرهنگ، شامل مجموعه اي از امثال و حكم زبان آلماني و مترادف هاي فارسي آنهاست. امثال و حكم و اصطلاحات آلماني در اين كتاب، بر اساس حروف الفباء گردآوري شده، و مترادف فارسي آنها در برابرشان ذكر گرديده است. امثال و حكم و اصطلاحات فارسي كه در مقابل همتاي آلماني خود نوشته شده است به هيچ عنوان ترجمه تحت اللفظي آن ها نيست، بلكه مترادف و يا در موارد اندكي، مشابه آنهاست. نمونه اي از امثال و حكم آلماني و مترادف فارسي آنها در اين كتاب:
Wer A sagt muss auch B sagen!
كار را كه كرد؟ آن كه تمام كرد.
Aller Anfang ist schwer
هر كاري اولش مشكل است.
Das ist Jacke wie Hose.
چه علي خواجه، چه خواجه علي!
Das ist Kuchen von demselben Teig.
سرو ته يك كرباس.
<strong>آيين: ماهنامه پژوهشي، سياسي، اجتماعي</strong>
شماره نهم، آذرماه 1386
«آيين» ماهنامه اي است كه مواضع سياسي و اجتماعي گروهي از روشنفكران ديني و اصلاح طلبان ايران در آن منعكس مي شود. نهمين شماره اين ماهنامه پژوهشي و سياسي، شامل مقالاتي با موضوع مشترك «آسيب شناسي روشنفكري ديني» است. در اين شماره مي خوانيم: روشنفكري ديني و جامعه ايراني/سيد محمد رضا خاتمي، روشنفكر مسلمان و دغدغه هاي درد و درك زمانه/هادي خانيكي، روشنفكري ديني در بوته آزمايش/سعيد حجاريان، روشنفكران ديني و تخفيف ابعاد جمعي دينداري/حميدرضا جلائي پور، اصلاح ديني به مثابه اصلاح اجتماعي؟/سارا شريعتي، روشنفكري ديني و سكولاريسم/ابراهيم يزدي، شناخت جهان: سرآغاز تجدد گرايي/مصطفي ملكيان.
