مسئولان زمينه جنگ جديد را فراهم نکنند
آيت الله منتظري در گفت گو با روز : - شنبه 26 آبان 1386 [2007.11.17]
مهرزاد فرهودي
آیت الله حسنعلی منتظری در گفتگوئی با روز از مسوولانی که با سخنرانی های تحريک آمیز خود زمينه های جنگ جدیدی را فراهم می آورند خواست از اعمال تحريک آمیز خود دست بردارند چرا که اينگونه شعارها اثرى جز ايجادبحران و حساس نمودن كشورهاى مختلف و فاصله گرفتن آنها و تشديد تحريم اقتصادى ندارد.
ده سال پيش در چنين روزهايي، آيت الله منتظري از مراجع تقليد منتقد حاکمان جمهوري اسلامي، در سخنراني خود به شدت اقدامات مسوولان عالي رتبه را زير سوال برد. اين سخنراني با واکنش تند مسئولان جمهوري اسلامي مواجه و خيلي سريع تبديل به يک بحران شد. در اين ماجرا، عده زيادي از نيروهاي وابسته به حاکميت به بيت و حسينيه آيت الله منتظري حمله ور شدند و نسبت به تخريب آنها اقدام کردند. پس از چند روز شوراي عالي امنيت ملي ايران دستور حصر خانگي اين مرجع تقليد را صادر کرد که تا چند سال ادامه داشت. اما در اواخر دولت خاتمي با فشار روشنفکران، نمايندگان اصلاح طلب مجلس ششم و افکار عمومي اين حصر برداشته شد. هر چند که هنوز حسينيه آيت الله منتظري پلمپ است.
ده سال پيش در چنين روزهايي جناب عالي از سوي شوراي عالي امنيت ملي ايران، در حصر قرار گرفتيد. به نظر شما علت اصلي عصبانيت اين شورا و مجموعه حاکميت از شما چه بود؟
علت اصلى عصبانيت حاكميت از سخنرانى اينجانب - كه جز نصيحت و خيرخواهى و نقد منطقى نبود – را بايد از خود آنان سؤال نمائيد. من در اين سخنرانى هيچ هدف و نظرى جز تذكر و دفاع از حريم مرجعيت نداشتم. حالا اگر حاكميت تلقى ديگرى كرده و دست به كارهاى زشت و خلاف شرع و قانون زد، مربوط به من نمىباشد؛ خود حاكميت بايد پاسخگو باشد.
آيا اکنون که حصر شما برطرف شده است، به عنوان يک مرجع تقليد در بيان اعتقادات خود کاملاً آزاد هستيد؟
اينجانب گه گاهى در مصاحبهها و ديدارها تذكراتى به مسئولين كشور مىدهم، ولى نشريات از درج آنها ممنوع شدهاند، و چنانچه يك نشريهاى برخلاف منع و نهى آقايان كلمهاى از من را منتشر نمايد مورد تعقيب و مؤاخذه قرار مىگيرد.
زمانيکه شما در حصر قرار گرفتيد، دولت آقاي خاتمي با شعار اصلاحات روي کار آمده بود اما امروز مجموعه حاکميت به صورت يکپارچه در اختيار محافظه کاران قرار گرفته است. آيا به نظر شما دوران اصلاحات، نتايج ملموسي در زمينه آزادي بيان و تحقق اهداف خود داشته است؟
متأسفانه از فرصتى كه شما به آن اشاره كرديد خوب استفاده نشد. در صورتى كه امكان داشت استفادههاى بيشترى از آن بشود. و در هرحال معناى اصلاحات واقعى و به دور از شعار آن است كه اهداف و ارزشهاى منظور دراصل انقلاب كه احياناً بخاطر مرور زمان يا عوامل ديگر رو به فراموشى و غفلت يا تحريف قرار گرفته است مجددا احيا گردد و مورد عمل حاكميت قرار گيرد. طبيعى است وقتى يك نظام در كوران حوادث و فراز و نشيب هائى قرار مىگيرد چه بسا در اثر عوامل مختلفى دچار انحرافاتى بشود كه نياز به اصلاحات جدى خواهد داشت. در چنين شرايطى وظيفه اقشار و افراد صاحب نظر و خيرخواه كه مقبوليت مردمى نيز دارند اين است كه از تذكرات و انتقادات منطقى وسازنده و نيز از ارائه طرحهاى مفيد و در جهت اصلاح ساختار نظام كوتاهى نكنند. تذكرات و انتقادات اينجانب نيز چه در گذشته و چه در حال بر همين اساس بوده است.
به نظر شما موانع اصلاح طلبي در ايران چيست؟
آنچه مىتواند مانع اصلاح يك نظام مشروع و مردمى شود منافع مادى يا سياسى قشرى است كه اصلاحات را مانع و سدّ راه خود مىبيند. البته كسى كه مدعى اصلاحطلبى است نيز بايد در درجه اول فكر و عمل او مطابق با اسلام و اهداف انقلاب باشد، و گرنه نمىتواند منشأ تحول و اصلاح امور قرار گيرد.
در آستانه انتخابات مجلس هشتم قرار داريم. آيا رويه فعلي در بررسي صلاحيت ها را مطابق اهداف نويسندگان قانون اساسي و يا حتي موافق شرع مي دانيد يا خير؟
اميدوارم در بررسى صلاحيتها اغراض سياسى و گروهى دخالت نداشته باشد تا مردم اعتماد بيشترى پيدا نمايند و بتوانند نمايندگان مورد نظر خود را انتخاب كنند. چون در رژيم سابق مقامات بالا در انتخاب نمايندگان مجلس دخالت مىكردند و كسانى را تحميل مىكردند در مجلس خبرگان قانون اساسى براى جلوگيرى از اين امر نظارت شوراى نگهبان تصويب شد، ولى متأسفانه آقايان نظارت را به نظارت استصوابى تفسير كردند و خود شوراى نگهبان درتعيين صلاحيت كانديداها دخالت مىكند و در حقيقت انتخابات دو مرحلهاى شده است و اين امر برخلاف نظرخبرگان قانون اساسى و نقض غرض آنان مىباشد.
رسم شده است که برخي از سران جناح حاکم با بهانه تأمين مصلحت، موارد خلاف واقع به مردم مي گويند که در رسانه ملي نيز انتشار پيدا مي کند. آيا دروغگويي به ملت تحت عنوان مصلحت جايز است؟
دروغ گفتن به مردم آن هم در امورى كه به مردم و مصالح آنان مرتبط است در هيچ شرايطى جايز نيست. ومتأسفانه چنين احساسى در بسيارى از مردم ما نسبت به حداقل بخشى از حاكميت بوجود آمده است كه تداوم آن براى نظام خطرناك مىباشد و موجب زياد شدن فاصله مردم با نظام و بى اعتقادى كامل آنان خواهد شد.
برخي از کارشناسان معتقدند که هم اکنون افکار عمومي جهان براي جنگ با ايران آماده شده است و از چنين جنگي حمايت مي کند. شما چه توصيه اي به مسئولان کشورمان داريد؟
اينجانب در چندين مصاحبه متذكر شدهام كه نبايد مسئولين مربوطه با طرح شعارهاى تحريكآميز سوژه بهدست دشمنان بدهند و زمينه جنگ جديدى را عليه ملت و كشورمان بوجود آورند. اينگونه شعارها اثرى جز ايجادبحران و حساس نمودن كشورهاى مختلف و فاصله گرفتن آنها از ما و تشديد تحريمهاى اقتصادى براى كشور ما ندارد، و اين همان چيزى است كه اسرائيل درصدد آن مىباشد.
در شرايطي که سخنراني هاي آتشين و مواضع تند برخي مديران دولت سبب شده است که کشور در معرض تهاجم نظامي و فشار اقتصادي قرار گيرد، به نظر شما نخبگان، روشنفکران و دانشگاهيان چه اقدامي براي جلوگيري از وقوع رخدادهاي تلخ مي توانند انجام دهند؟
نخبگان، روشنفكران و تمام اقشار وظيفه دارند خطر اين سخرانىهاى آتشين و مواضع تند بعضى مديران را به شكل منطقى و مستدل به اطلاع آنان برسانند، تا بلكه انشاء اللّه از وقوع رخدادهاى تلخ براى كشور و ملت جلوگيرى شود.
حاکميت شرکت در انتخابات تحت هر شرايطي را يک تکليف شرعي مي خواند. شما چه نظري در اين باره داريد؟ آيا اگر انتخاباتي آزاد نبود و مردم احساس کردند که در بررسي صلاحيت ها يکجانبه و خلاف عمل شده است، آيا باز هم موظف به شرکت در انتخابات هستند و يا تکليف ديگري دارند؟
دخالت در سرنوشت خود يك وظيفه شرعى و عقلى است به نحوى كه هركسى به نحو آزاد و آگاهانه بتواند در سرنوشت خود و امور مربوط به كشور خود دخالت نمايد و اين وظيفه هيچگاه ساقط نمىشود حال اگرموانعى بر سر راه عمل به اين وظيفه وجود داشته باشد تكليف اصلى ساقط نمىشود، بلكه بايد به نحو معقول و منطقى و با مراعات شرايط امر به معروف و نهى از منكر زمينه رفع موانع موجود را بوجود آورد تا هركسى بتواند آزادانه و آگاهانه با شركت در انتخابات، سرنوشت خود را معين نمايد. و متصديان انتخابات نيز توجه داشته باشند اگر با تنگنظرى و انحصارطلبى همچون بيشتر انتخابات گذشته عمل نمايند بيشترين ضربه را به مشروعيت نظام وارد مىسازند و پشتوانه مردمى آن را ضعيف و طبعاً فاصله نظام را با مردم بيشتر مىكنند.
