وزير سايه بالاخره به وزارت نفت رفت
كردان قائم مقام وزير شد - یکشنبه 22 مهر 1386 [2007.10.14]

آرش سميعي
در آخرين ساعات كاري هفته گذشته، غلامحسين نوذري، سرپرست وزارت نفت، حكم انتصاب "علي كردان" به سمت "قائم مقام" خود را امضا كرد و شايعهاي را كه از ماهها پيش در رسانهها مطرح بود، در عمل تاييد كرد. نوذري چهار روز پس از قطعي شدن معرفي خود به عنوان وزير پيشنهادي نفت به مجلس، حكم قائممقامي كردان را امضا كرد تا نشان دهد كه براي ماندن در طبقه پانزدهم ساختمان مجلل وزارت نفت حاضر شده است حضور كسي را كه در محافل به عنوان "وزير سايه" مورد نظر احمدي نژاد براي وزارت نفت شناخته ميشد، در كنار خود بپذيرد.
دو ماه پيش، وقتي كاظم وزيري هامانه كه چهارمين گزينه محمود احمدي نژاد براي تصدي وزارت نفت بود، همزمان با استعفاي وزير صنايع، از سمت خود بركنار شد، رسانهها مهمترين علت بركناري وزيري هامانه را نپذيرفتن دستور احمدي نژاد مبني بر انتصاب كردان به عنوان قائم مقام وزير نفت ذكر كردند. اين موضوع ابتدا به صورت پراكنده در سايتهاي خبري منتشر شد، اما چيزي طول نكشيد كه احمد توكلي، نماينده شاخص اصولگرا، و نيز كمال دانشيار، رئيس كميسيون انرژي مجلس هفتم، آن را تاييد كردند.
نام علي كردان از يك سال پيش به عنوان كسي كه احمدي نژاد او را منجي وزارت نفت ميداند و براي تحقق شعار كهنه خود مبني بر "مبارزه با مافياي نفتي" در نظر دارد، مطرح بود. اما آنچنان كه ابتدا زمزمهاش در رسانهها مطرح بود و بعدها نمايندگان مجلس فاش كردند، وزيري هامانه هيچگاه حاضر نشد زير بار فشارهاي احمدي نژاد براي حضور او در وزارت نفت برود؛ به طوري كه حتي تغيير نظر احمدي نژاد مبني بر اينكه كردان به جاي قائممقامي، به معاونت وزير و رياست يكي از چهار شركت تابعه اين وزارتخانه منصوب شود، باز نظر اولين وزير نفت دولت نهم را تغيير نداد.
بدين ترتيب در تمام يك سال گذشته، شايعه عزل وزيري هامانه در رسانهها حضوري پررنگ داشت و بهرغم تكذيبهاي پياپي، در نهايت در 21 مرداد ماه گذشته تاييد و رسما اعلام شد. اما در همان زمان سايت "الف" در گفتوگو با احمد توكلي، توجيه دولت مبني بر حضور نيروي تازه نفس در وزارت نفت را رد كرد و علت واقعي بركناري وزيري هامانه از پست وزارت نفت را "نپذيرفتن برخي دخالتهاي بيرون از وزارتخانه" ذكر كرد، كه اشارهاي غيرمستقيم به عدم انتصاب كردان به قائممقامي بود.
احمد توكلي در اظهارنظرهاي خود و اخباري كه در سايت نزديك به وي (سايت الف) منتشر ميشد، چه وقتي كه موضوع قائم مقامي وي مطرح بود و چه كمي بعد كه نام كردان به عنوان يكي از گزينههاي احتمالي وزارت نفت مطرح شد، هيچگاه مخالفت خود را با حضور علي كردان در وزارت نفت پنهان نكرد. سايت الف به محض آنكه سايتهاي حامي دولت از نتايج يك نظرسنجي در بين نمايندگان مجلس هفتم خبر دادند كه در آن شانس كردان بيشتر از ديگر گزينههاي مطرح، عنوان شده بود، در خبري نوشت: "سوابق و روش مديريتي علي كردان در امور مالي، با وعده هاي انتخاباتي احمدي نژاد درباره انتخاب مديران در دولت نهم چندان سازگار نيست."
شبيه اين موضعگيري از قول دانشيار، رئيس كميسيون انرژي مجلس نيز مطرح شد. او پس از بركناري وزيري هامانه، از اختلافات مكرر احمدي نژاد با وي پرده برداشت و علت مقاومت وزيري هامانه در برابر قائممقامي كردان را نداشتن سابقه در وزارت نفت و بيتجربگي وي در اين حوزه دانست. دانشيار از اين هم فراتر رفت و فاش كرد كه احمدي نژاد در سال 84 پس از آنكه سه گزينه ابتدايي وي نتوانستن راي اعتماد لازم را براي وزارت نفت كسب كنند، بنا داشت كردان را به عنوان وزير معرفي كند، اما سران اصولگراي مجلس به وي خبر دادند كه او نيز راي نخواهد آورد و معرفي كردنش بيهوده است؛ و از اين رو به قائممقامي وي قانع شد و ميخواست وزيري هامانه را مجبور به اين كار كند.
به هرحال اكنون به نظر ميرسد توافقي بين احمدي نژاد و نوذري صورت گرفته است كه بر اساس آن نوذري از اين پس به جاي سرپرست، وزير نفت خواهد بود اما عملا كارها در دست علي كردان، يعني كسي كه احمدي نژاد دو سال است حضور او را در وزارت نفت انتظار ميكشد، قرار خواهد گرفت.
علي كردان و ماجراي 525 ميلياردي
علي كردان كه پنجشنبه گذشته از سوي "سرپرست" وزارت نفت به عنوان "قائممقام وزير نفت" منصوب شد، تا هفته گذشته معاون وزير كار و رئيس سازمان فني و حرفهاي كشور بود. او پيش از اين هم در سمتهايي همچون معاون اداري و مالي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي در دوران وزارت مصطفي ميرسليم (دولت هاشمي رفسنجاني)، معاون اداري و مالي سازمان صدا و سيما در دوران رياست علي لاريجاني و معاون امور مجلس و استانهاي اين سازمان در زماني كه ضرغامي از اين معاونت به رياست كل سازمان ارتقا يافت، حضور داشته است.
وي در همين حال از دو سال پيش، نماينده رئيس قوه قضاييه در شوراي شش نفره نظارت بر صدا و سيما بوده و همچنان در اين شورا حضور دارد.
تحصيلات كردان در رشته حقوق است، كه اين موضوع بارها دستاويز نمايندگان مخالف حضور او در وزارت نفت قرار گرفته است.
گرايش سياسي علي كردان، به گفته آگاهان "راست سنتي" عنوان ميشود، هرچند ظاهرا احمدي نژاد به طور شخصي اعتماد زيادي به وي دارد. در دوران اصلاحات، او همكاريهاي نزديكي با محافل ضد اصلاحات داشت، تا حدي كه گاهي نامش در ميان اعضاي مركزي گروهي كه بحرانها عليه دولت و مجلس اصلاحات را هدايت ميكردند، مطرح ميشد.
كردان كه اكنون قائممقام وزير نفت دولت احمدي نژاد شده است و قرار است طبق وعدههاي احمدي نژاد "مافياي نفتي" را كشف و با آن مبارزه كند و از فسادهاي باندهاي نفتي – آنگونه كه احمدي نژاد چندي پيش قول داد- پرده بردارد، از قضا خود متهم يكي از بزرگترين پروندههاي بيسرانجام فساد مالي است كه چند سال پيش در جريان يك تحقيق و تفحص از سازمان صدا و سيما فاش شده بود.
در اين پرونده كه در آن زمان به "اختلاس 525 ميليارد توماني" شهرت داشت، نمايندگان مجلس ششم از تخلفات متعدد و گسترده سازمان صدا و سيما پرده برداشتهاند. جالب اين بود كه اين رقم، تنها از بررسي يكي دو حساب بانكي اين سازمان به دست آمده بود و نمايندگان معتقد بودند كه ميزان واقعي تخلفات به مراتب بيشتر از اين است. علي كردان در آن پرونده، به عنوان معاون اداري و مالي صدا و سيما، متهم رديف اول بود.
اگرچه پس از چهار سال در دي ماه گذشته قوه قضاييه اين پرونده را مختومه اعلام كرد و بدين ترتيب تخلفات مالي علي كردان، معاون مالي وقت صدا و سيما نيز به دادگاه كشيده نشد، اما اكنون بايد ديد آيا با حضور وي در وزارت نفت كه احمدي نژاد آن را مركز فسادهاي گسترده ميداند، كسي بر عملكرد قائممقام وزارتخانهي مافياها نظارت خواهد كرد؟
