Rooz

چهارفصل♦ قا ب

شهلا گروسي - پنجشنبه 4 مرداد 1386 [2007.07.26]

صفحه چهار فصل در بخش قاب اختصاص دارد به معرفي طراحان و کاريکاتوريست ها در سراسر جهان. اين شماره به "گيلرمو مورديلو" آرژانتيني مي پردازيم.

arival1.jpg

بدون شرح خنده دار

"گيلرمو مورديلو" متولد 1932 بوئنوس آيرس، شايد معروفترين آرژانتيني باشد که شهرتش را نه از طريق فوتبال که طراحي کارتون کسب کرده است. او حتي از همکار و هم وطن اش "کينو" محبوب تر است هرچند محبوبيت بيشتر، دليلي بر کيفيت بالاتر نمي شود. کما اينکه "روان اتکينسون" (آقاي بين) محبوبيت بيشتري از "وودي آلن" دارد اما "تعطيلات آقاي بين" حتي به پاي کمدي هاي سي سال پيش "آلن" هم نمي رسد.

arival2.jpg

در هر حال شکي نيست که مورديلو استاد طراحي کارتون هاي بدون شرح خنده دار است و مقايسه اش با اين کمدين هاي سينمايي چندان هم بي ربط نيست چون يک وجه اشتراک مهم با آنها دارد؛ "اتکينسون" و "وودي آلن" در طي چند دهه، شمايلي از خود بر پرده ي سينما خلق کرده اند که ذهن ما را شرطي و آماده ي خنديدن کرده، ديدن آقاي بين با آن ميميک صورت و وودي آلن با عينک ته استکاني اش ناخودآگاه خنده بر لبان ما مي آورد، حتي پيش از آنکه اتفاقي کميک افتاده باشد! مورديلو هم مشابه اين کار را با خلق کاراکتر ثابت معروف اش انجام داده؛ موجود خنگي با کله، دماغ و هيکل گرد و پفکي و چشمان زُل دايره اي که بيش از نيم قرن هنرپيشه ي ثابت کارتون ها، انيميشن ها، کتاب ها و کارت پستال هاي اش بوده است. کارتونيست آرژانتيني حتي اگر بي نمک ترين ايده اش را بر صفحه آورده باشد-که کم پيش نمي آيد-پيشاپيش ما به آدمک يا حيوانات مضحک او خنديده ايم! جالب اين که او توانسته ساختار و آناتومي بانمکِ آدمک اش را تسري دهد و تمام جمادات و نباتات و حيوانات را در دنيايش به همان روال طراحي کند. در واقع دنياي کارتوني مورديلو يکي از کاملترين، خاص ترين و منحصربه فرد ترين دنياهاي کارتوني است که حتي ميز و صندلي و تخته سنگِ آن هم مهر و امضاي کارتونيست را بر خود دارد. او در عين حال تصويرگر فوق العاده اي است و کار با رنگ را عالي انجام مي دهد. بعضي آثارش چنان زيبا رنگ آميزي شده اند که کمال نقاشي هاي کلاسيک را به ياد مي آورند، شايد به همين خاطر، فکاهه هاي کم مايه ترِ رنگي اش بيشتر، حس و حال کارت پستال هاي تبريک تولد و کريسمس را به بيننده مي دهند تا يک کارتون قابل بحث و اثرگذار.

arival3.jpg

گاهي احساس مي کنيم دنياي کارتوني کامل و رنگ و وارنگ مورديلو او را بلعيده، فرو داده و اسير خود کرده است. همانطور که "روان اتکينسون" اسير طلسمِ آقاي بين شده و هربار مي خواهد قالب بشکند و جدي يا متفاوت باشد نمي تواند، مورديلو هم انگار محکوم است با آن کاراکتر ابله و دماغ گنده فقط ما را بخنداند، محدوديتي که مثلاً "کينو" از دام آن رسته چرا که کاراکتر يا مجموعه کاراکترهايش انعطاف بيشتري براي انتقال طيف وسيع تري از ايده ها- از فکاهه تا طنز سياه- دارند.

با اين حال نبايد بي انصاف بود، مورديلو با همين کاراکتر، آثار عميق و ماندني کم ندارد. او مانند "کينو" استاد کارتون هاي چندقابه-استريپ-است و در بهترين آثارش کمال تکنيکي با ايده اي درخشان ترکيب مي شود و ترکيبي حيرت انگيز مي سازد که علاوه بر خنداندن، ما را به انديشه هم وا مي دارد. مجموعه کارتون هايش درباره ي فوتبال، گلف، عشق، ... نشان دهنده ي قدرت بالاي طنزپردازي او است.

محبوبيت عام فوق العاده ي آثار مورديلو امضاء هنري او را تبديل به مهر تجاري معتبري کرده که بر هر کالايي بخورد درآمد هنگفتي نصيب او مي کند. بخيل نباشيم. تجارت با کارتون هم نبوغ و استعدادي در حد مورديلو مي خواهد!

بازگشت به صفحه اول

ad_vertical.jpg
استفاده‌ غیر تجاری از مطالب «روز»‌ تنها بر اساس پروانه‌ کریتیو لایسنس و به‌ طور مشروط آزاد است.