اميد معماريان
o.memarian@roozonline.com

دکتر تريتاپارسي، رييس شوراي ملي ايراني- آمريکايي ها و ميهمان "مجمع جهاني اقتصاد درخاورميانه" که طي روزهاي گذشته دراردن برگزارشد، درگفت وگويي با "روز" از اظهارات جديد مقامات آمريکايي براي مواجهه با ايران سخن گفته است. به اعتقاد پارسي" ايده حمله نظامي به ايران به دليل وضع بدي که هم اکنون آمريکا درعراق با آن مواجه است، بسيارغيرمحتمل به نظر مي رسد". با اين وجود وي خاطرنشان مي کند که قدرت نومحافظه کاران آمريکايي درتخريب سياست بخش هاي ديگر را نيزنبايد ناديده گرفت.

پارسي دريکي ازنشست هاي "مجمع جهاني اقتصاد" درخصوص مسائل خاورميانه ازجمله بن بست پرونده هسته اي ايران و لزوم گفت وگوهاي مستقيم وبدون پيش شرط، به عنوان راه حلي براي رهايي ازبن بست به وجود آمده درپرونده هسته اي ايران سخن گفت.

به اعتقاد او تاخير درگفت وگوها، درخدمت قوي ترکردن موقعيت ايران درمذاکرات است. به نظر اين محقق ايراني- آمريکايي، يک فرمول "تثبيت دوجانبه" که تعليق غني سازي را دربرابر تعليق قطعنامه هاي شوراي امنيت به همراه داشته باشد زمينه اي است که بر اساس آن "هم دوطرف چهره و وجهه خود را حفظ کنند وهم خود رابراي اقدامات بعدي ازجمله مذاکرات بدون پيش شرط آماده نمايند".

تريتاپارسي در مورد احتمال حمله نظامي به ايران با توجه به اظهارات اخيرمنتشرشده درمطبوعات مبني برفشاربخش هايي ازدستگاه بوش براي انجام اقدامي نظامي مي گويد: "اين ايده که گزينه حمله نظامي خيلي غيرمحتمل است به اين موضوع برمي گردد که آمريکا در مخمصه عراق گرفتاراست و نتايج فاجعه بارچنين اقدامي، موجب متوقف شدن دستگاه بوش طي شش سال گذشته شده است."

پارسي با اشاره به اظهارات اخير مقامات اسراييلي در خصوص مواجهه با ايران، مي افزايد: "هفته گذشته، شائول موفاز معاون نخست وزير اسراييل به کاندوليزارايس وزيرامورخارجه آمريکا گفت تنها بايد به تحريم ها شش ماه وقت داده شود تا بتواند تاثيرات قابل قبولي ـ تعليق غني سازي اورانيوم ـ ايجاد کند. درغيراين صورت، به نظر او اقدام نظامي بايد انجام شود. اما ازآنجايي که بسيارغيرمحتمل است تحريم ها بتواند ايران را تا پايان سال 2007 مجبوربه تعليق کند، مي توان گفت جوهر آنچه موفازگفته تنها فشار به آمريکاست تا دراوائل سال 2008 به حمله نظامي دست زند."

به گفته پارسي، براي اسراييل هرراه حلي به جز "صفردرصدغني سازي اورانيوم" غيرقابل قبول است چراکه آنها درهراسند که واشنگتن دير يا زود خط تندروانه وخشونت طلب را کناربگذارد.

دکترپارسي در مقايسه قدرت رايس دربرابرچني که يکي به دنبال گفت وگو و ديگري به دنبال اقدام نظامي عليه ايران است مي گويد: "وزارت خارجه دراين جدال، دست بالاتر را دارد. اما مشکل اينجاست که راه حل هاي محدودي که ايالات متحده هم اکنون دنبال مي کند – مانند گفت وگو با ايران تنها برسرمساله عراق- ناکاراست. ديپلماسي تنها راهي است که مي تواند به يک راه حل باثبات منجر شود."

اين کارشناس مسائل خاورميانه مي افزايد: "برخي معتقدند نئوکان هاي آمريکايي به دنبال جامه عمل پوشاندن به گزينه نظامي هستند و اين موضوع صرف نظر از اقداماتي است که دولت ايران انجام مي دهد. اما بايد توجه داشت که اگرچه نئومحافظه کاران درواشنگتن تضعيف شده و داراي قدرت کافي براي اعمال سياست ها نيستند، اما همچنان يک عامل اصلي به شمار مي روند. درواقع به اندازه کافي قدرتمند هستند که بتوانند سياست ها راتخريب کنند. اشتعال مجدد اين بحث که آيا آمريکا به ايران حمله مي کند يانه، براي مثال، درخدمت اين موضوع خواهد بود که اتمسفري ايجاد کند که بگويد ديپلماسي شانس کمي براي پيروز شدن دارد."

رييس شوراي ملي ايراني- آمريکايي ها برنامه هسته اي ايران را مشکل اصلي آمريکايي ها نمي داند: "مساله هسته اي يک عارضه است نه ريشه مواجهات ايران وآمريکا. تنها از طريق يک توافق جامع منطقه اي اين موضوع و ديگر مسائلي که ايران وآمريکا درمنطقه برسر آن چالش دارند مي تواند حل شود."

پارسي با اشاره به مذاکرات لاريجاني و سولانا مي افزايد: "آنچه در مذاکرات با اروپا مي تواند به دست بيايد يک فرمول جديد است که همه طرف هاي درگير را قادر مي سازد بدون اينکه وجهه خود را ازدست بدهند، به سرميزمذاکره بيايند."