برنارد گتا

علي اکبر ولايتي، وزير امور خارجه اسبق ايران [به مدت 17 سال]، امروز در تهران به مشاور ديپلماتيک آيت الله خامنه اي، شخصيت شماره يک جمهوري اسلامي تبديل شده و از رهنمودهاي او براي کاهش تنش هاي به وجود آمده درخصوص پرونده هسته اي استفاده مي کند.

آيا اين بحران مي تواند به يک بحران نظامي تبديل شود يا اينکه هنوز مي توان درخصوص برنامه هسته اي ايران به مذاکره نشست؟
مطمئناً مي توان اين مشکل را بدون ايجاد بحران حل و فصل کرد. ما صرفاً خواستار امنيت هستيم؛ امنيت کشورمان، امنيت منطقه و امنيت جهان.

آيا امکان دارد تحريم هاي شوراي امنيت و فعاليت هاي غني سازي ايران به طور همزمان متوقف شوند؟ شما اين پيشنهاد را که توسط محمد البرادعي مطرح شده مي پذيريد؟
من در مسکو در اين خصوص با ولاديمير پوتين مذاکره کردم. ما بر سر اين مسأله اختلاف نظر نداريم.

آيا شما به واقع ايده "تعليق همزمان" را قبول داريد؟
ما با کمال ميل حاضريم که آقاي البرادعي در اين پرونده نقش مخاطب ما را بازي کند. او اکنون بايد يک پيشنهاد کتبي به ما بدهد تا بتوانيم آن را بررسي کنيم. دراينمورد در تهران گفتگوهاي لازم انجام شده و آقاي لاريجاني نيز دستورالعمل هايي را دريافت کرده است.

شما پاسخ سؤال مرا نداديد...
درهاي مذاکره براي گفتگو با آقاي البرادعي کاملاً باز است و هيچ محدوديتي نيز وجود ندارد.

حتي درخصوص تعليق فعاليت هاي غني سازي؟ آيا تهران مجدداً نسبت به کلمه "تعليق" جبهه گيري نمي کند؟
ما در سال هاي اخير يک تعليق دو سال و نيمه را پذيرفتيم، ولي درنهايت آشکار شد که مي خواهند ما را از داشتن انرژي هسته اي محروم کنند و اين به هيچ وجه امکان پذير نيست. درواقع اين تعليق منجر به ايجاد هيچ گونه تفاهمي نشد، ولي اگر بخواهيم مسأله را به شکلي مسالمت آميز حل و فصل کنيم، نبايد هيچ ايده يا پيشنهادي را در وهله اول غيرقابل قبول بدانيم، نه ما و نه هيچ کس ديگر.
صرفاً يک خط قرمز پيش روي ما وجود دارد: احترام به حق ايران در دستيابي به انرژي اتمي، به طوري که در چارچوب NPT نيز براي ما تضمين شده است. ما انرژي هسته اي نظامي نمي خواهيم، ولي باز تکرار مي کنم هر کسي بايد بداند که حق ما در دستيابي به انرژي صلح آميز هسته اي يک خط قرمز است. مطمئناً ما از آن دفاع خواهيم کرد و تسليم نيز نخواهيم شد.

آيا مي توان باور کرد که ايران خواهان دستيابي به بمب نيست، درحالي که مي خواهيد يک دولت عضو سازمان ملل را "از روي نقشه جهان حذف کنيد"؟
کاملاً مشخص است که از اسراييل صحبت مي کنيد. ولي رهبر معظم ما مي گويد تمامي ساکنين اين منطقه که ما آن را فلسطين مي ناميم، چه مسلمان و چه يهودي و مسيحي، بايد به طور دموکراتيک نسبت به آينده خودشان تصميم گيري کنند. تنها دموکراسي مي تواند اين مشکل را حل کند.

چگونه مي توان اين مسأله را باور کرد، درحالي که ايران اخيراً يک کنفرانس بين المللي برگزار کرده و در آن حقيقت هولوکاست را تکذيب کرده است؟
من در اين کنفرانس شرکت نکردم، ولي مي دانم که هدف آن تکذيب هولوکاست نبوده. در اين کنفرانس سعي شد تا رويدادهاي هولوکاست بررسي شوند. مطمئناً مي توان درخصوص تعداد قربانيان اين نسل کشي سؤالاتي را مطرح کرد بدون اينکه وقوع آن را تکذيب نمود. من در اين مورد به شما يادآوري مي کنم که اين واقعه از سوي اروپايي ها، نازي ها، انجام شده و اينکه اين قتل عام از بدرفتاري ها و تبعيض هاي اروپايي ها در قرون گذشته ريشه مي گيرد و اول بايد از تبعيض هايي که توسط اسپانيا انجام مي شد ياد کرد. به هرحال در قرآن آمده است: "اگر کسي شخص بي گناهي را بکشد، مانند اين است که کل بشريت را کشته است." هيچ گاه نمي توانيد قتل عام يهوديان را در سرزمين هاي مسلمان بيابيد. ولي برعکس مي توانيد ببينيد که يهوديان اسپانيا به امپراتوري عثماني پناه بردند.

پس نسل کشي و قتل عام يهوديان يک واقعه تاريخي است؟
بله، ولي ما نمي پذيريم که کسي براي توجيه ظلم وارد آمده بر فلسطيني ها از اين واقعيت سوء استفاده کند.

با توجه به سخنان شما، اکنون اين سؤال مطرح مي شود که به راستي چگونه اين همه اظهارات ستيزه جويانه و فتنه انگيز از سوي ايران آمده است...
اگر اظهارات ما "فتنه انگيز" بوده، آن طور که شما مي گوييد، مطمئناً فتنه انگيزتر از اظهارات ژنرال دوگل در زمان خود نبوده است. فکر مي کنم که شعار او را بخاطر داشته باشيد: "زنده باد کبک [Quebec] آزاد!"

ولي مطمئناً منظور ژنرال دوگل "حذف کانادا از روي نقشه جهان" نبود.
خير... منظور او صرفاً تقسيم کانادا بود.

درحال حاضر در عراق جنگ داخلي به راه افتاده. چرا شما با يک راه حل فدرال که احتمالاً مي تواند اين اغتشاش را از بين ببرد مخالف هستيد؟
ما هرگز چنين مخالفتي را اعلام نکرده ايم...

ولي تمامي ديپلمات هاي شما اين را مي گويند...
ما هرگز چنين چيزي نگفته ايم، زيرا اين عراقي ها هستند که بايد تصميم گيري کنند. اگر آنها خواهان يک دولت فدرال هستند و اگر اين تصميم خود آنها باشد، مي توانند آن را اجرا کنند.

ايران نفوذ زيادي در عراق دارد. نظر شما چيست؟ چه پيشنهادي در اين زمينه داريد؟
ما تنها در عراق نفوذ نداريم. ايران داراي 1200 کيلومتر مرز مشترک با عراق است و به کرات آوارگان اين کشور دوست را در خود پناه داده؛ پناهندگاني که اکنون در بغداد به رأس کار آمده اند. ما معتقديم بايد از دولت بغداد حمايت کرد، زيرا اين دولتي است که از صندوق هاي رأي خارج شده و وظيفه آن بازسازي عراق و پايان دادن به اشغالگري است.

ولي جرج بوش نظر ديگري دارد...
مشکل در اينجاست که آنچه اجرا مي شود براساس سخنان او نيست. مشکل ديگر اينکه حتي نمايندگان دولت بوش که خواستار بازگرداندن نيروهاي امريکايي هستند مي خواهند ايالات متحده پايگاه هاي خود را در عراق حفظ کند و بدين طريق در آينده منطقه تأثيرگذار باشد.

حکومت هاي سني منطقه نيز اينگونه مي خواهند، زيرا ايران آنها را نگران کرده است.
نگراني آنها بي پايه و اساس است. اين ما نيستيم که اکثريت شيعه در عراق را تعيين کرده ايم. درواقع 60 درصد عراقي ها شيعه هستند. به مانند هر جاي ديگر در جهان، اکثريت بايد با اقليت تفاهم داشته باشد. به همين دليل است که ما پيشنهاد کرديم کنفرانسي درخصوص ثبات منطقه و به ويژه در مورد مقوله تروريسم برگزار شود. ما بايد تلاش خود را در رويارويي عليه تروريسم انجام دهيم، به ويژه پس از حمله به عراق و افغانستان و همچنين حملات 11 سپتامبر؛ بزرگ ترين فاجعه در تاريخ معاصر، زيرا که قربانيان آن بي گناه بودند.

ميل شما براي ايجاد ثبات در منطقه با حمايت شما از حزب الله لبنان تناقض دارد. در اين خصوص نيز بسياري نگران هستند و در رأس آنها حکومت هاي سني. آيا اکنون وقت آن نيست که به حزب الله بگوييد خلع سلاح شود؟
براي راحت تر شدن وظيفه اسراييل؟

منظورتان چيست؟ اکنون نزديک به 7 سال است که اسراييل از خاک لبنان خارج شده و انگار وظيفه حزب الله اين است که اسراييل را مجدداً به لبنان بازگرداند، مانند تابستان سال گذشته.
اسراييل هنوز بايد از مزارع شباع که جزيي از خاک لبنان است خارج شود. يک گام ديگر باقي مانده؛ تا زماني که دولت لبنان تا اين حد ضعيف باشد، حزب الله به مانند يک نيروي سرکوب گر عمل خواهد کرد. قبل از هر چيز بايد دولت بيروت را تقويت نمود.

منبع: لو تان، 18 فوريه

مترجم: علي جواهري
alijava_rooz@yahoo.es