حميد احدي

خشم نمايندگان مجلس از تصميم شوراي نگهبان درباره مصوبه دوفوريتي آن ها، در حالي که جناح حامي دولت در صدد برنامه ريزي براي ترميم پي آمدهاي شکست خود در انتخابات شوراها و خبرگان و پايان دادن به اختلاف مجلس و دولت است، به صورت مانع بزرگي در برابر اين جناح ظاهر شده و پيش بيني مي شود که مجلس در هفته هاي آينده محل کشمکش بيش تر دولت و مجلس بر سر مباحثي باشد که دو طرف اصرار دارند که منافع ملي را خدشه دار مي کند و در شرايظ حساس کنوني به زيان نظام است.

بعد از گذشت نه ماه از زماني که دولت به طور ناگهاني اعلام کرد که ساعت رسمي کار کشور تغيير نمي کند، با آشکار شدن پي آمدهاي اين تصميم کارشناسي نشده، معضل بزرگي براي مردم به وجود آمده که به گفته يک نماينده مجلس مردم از نمايندگان مي خواهند که در اين مورد چاره اي بکنند. در همين زمان دولت حاضر به هيچ نوع عقب نشيني در اين مورد نيست. تصميم دومي که براي ترميم اثرات منفي تصميم اول بر ترافيک شهرها اتخاد شد، تغيير ساعت کار بانک ها، خود به گره بزرگ ترين تبديل گرديد که رييس مرکز پژوهش هاي مجلس اظهار عقيده کرده که دخالت مجلس در بازگرداندن ساعت کار بانک ها، به معناي تنزل دادن تصميم هاي مجلس است. روزنامه کيهان هم در سرمقاله اي که با پيشنهاد ترميم در روابط جناح راست و دولت آغاز شده است، اين مصوبه مجلس را غيراستراتژيک خوانده و نوشته اين ها چندان اهميتي ندارد که مجلس و دولت را دچار تفرقه کند و به آرايش سياسي جناح راست صدمه بزند.

احمد توكلي‌ در سايت خود ماجراي ساعت کار بانک ها را عجيب خوانده و با اشاره به حوادثي که رخ داده پيشنهاد کرده که مجلس جلوي ضرر را از همين‌جا بگيرد و از سرگرم شدن به امور كم‌اهميت خودداري کنند. از جمله به اصلاح مصوبه قبلي اقدام کنند و از اصرار بر آن و فرستادن مصوبه به مجمع تشخيص مصلحت خودداري کنند و اصلاح تازه چنان باشد كه ضمن رعايت نظر شوراي نگهبان، دولت را ملزم كند در تصميم پيشين خود تجديد نظر كند.

در همين زمان روزنامه کيهان هم در سرمقاله خود فهرستي از اعمال مجلسيان را به عنوان کارهاي کوچک رديف کرده و از تقدير 221 نماينده مجلس از عملكرد رئيس دانشگاه آزاد اسلامي در شرايطي كه دولت درصدد اصلاح روند اين دانشگاه برآمده بود، تغيير ساعات كار بانك ها و قد كشيدن آن در حد يك معضل، برگزاري همزمان يا غيرهمزمان انتخابات آينده مجلس و رياست جمهوري كه ظاهراً به تهيه طرحي از سوي كميسيون امنيت ملي مجلس انجاميده است و بررسي سفرهاي استاني هيئت دولت به عنوان مباحثي نام برده که مي توانند در فضاي «صميمانه» مورد بحث و بررسي قرار گيرند؛ ولي نوعاً مباحث سمت و سوي ديگري پيدا مي كنند و بعضي از افراد اين دو قوه با استفاده از تريبون ها و رسانه ها سعي در مخدوش نشان دادن نظر قوه ديگر مي نمايند و در نهايت ميان هر كدام از فعالان اين دو قوه يك نظريه شكل مي گيرد كه «گويا بناي بر كارشكني است.

به نظر سرمقاله کيهان هيچ كدام از موارد ياد شده جنبه استراتژيك ندارند مثلاً اينكه بانك ها در ساعت 8 صبح آغاز به كار كنند يا 9 صبح و يا اينكه حجم متمم بودجه 3000 ميليارد تومان باشد يا 2000 ميليارد و يا 4000 ميليارد تومان، استراتژيك نيستند، و نيز اينكه دانشگاه آزاد زيرنظر هيئت امناي آن باشد يا به نوعي زير نظر دولت و اين كه دولت بر كار شهرداران نظارت داشته باشد يا خير و اين كه سن رأي دهندگان 15 يا 18 سال باشد، اگرچه حائز اهميت هستند ولي استراتژيك نيستند.

رييس مرکز پژوهش هاي مجلس در مورد مصوبه تغيير ساعت بانک هاي مجلس نوشته: "در صورت قانون شدن مصوبه مجلس، از آن پس ساعت كار پيشين بانك‌ها «قانون» است و هيچ كس جز مجلس، در آينده نمي‌تواند آن را 10 دقيقه پس و پيش كند! تنزل موضوعات تقنيني در اين حد، آيا بي‌سابقه و عجيب نيست؟ آيا در اين صورت مي‌توان از دولت خواست كه براي صرفه‌جويي در سوخت يا ترافيك به تنظيم امور مبادرت كند؟ خودمان را از مجلس هفتم و دولت نهم جدا كنيم و به پاسخ اين پرسش‌ها فكر كنيم."

اما از پيش جواب احمد توکلي داده شده بود. اعتماد ملي با اشاره به دخالت مجلس هفتم در قرارداد ترک سل در دوران دولت خاتمي [ که بعد از يورش سپاه به فرودگاه امام بعد از افتتاح آن اتفاق افتاد] پرسيده چرا آن جا شوراي نگهبان فورا تصميم مجلس را تائيد کرد. آيا آن دخالت در امور و وظايف قوه مجريه نبود؟ روزنامه جمهوري اسلامي نيز در همين ارتباط به سال اول دولت خاتمي و تصميم دولت براي شروع مدرسه ها در اواسط شهريور اشاره کرده که مجلس پنجم که جناح راست در آن اکثريت داشت با يک طرح دو فوريتي روز اول مهر را آغاز سال تحصيلي اعلام داشت.

اين جواب ها چنان که نمايندگان جناح هاي مختلف به روزنامه ها گفته اند موجب شد تا بسياري از نمايندگان مجلس برخورد شوراي نگهبان را دوگانه دانسته و تصميم بگيرند بر مصوبه قبلي خود که با راي بالائي با دو فوريت به تصويب رسيده بود اصرار کنند و در صورت لزوم مصوبه را به مجمع تشخيص مصلحت ارجاع دارند؛ که مطمئن هستند با توجه به گزارش هاي کارشناسي در آن جا تصويب نخواهد شد.

توکلي معتقد است که اين کار باعث مي شود که در اين موقع حساس مخالفان نظام بخندند كه در اين كارزار گرفتاري‌هاي خارجي بزرگي مانند مسايل هسته‌اي يا مسايل مهم داخلي مانند تورم و بيكاري جوانان، به چه مشغوليم؟ به عقيده او اگر نظر مجمع، تاييد مصوبه مجلس باشد آن وقت كار سخت‌تر مي‌شود، يعني بعد از اين حتي مجلس هم نمي‌تواند ساعت كار بانك‌ها را تغيير دهد، بلكه كار بايد به دست مجمع تشخيص مصلحت نظام انجام شود.

در اين زمان است که نظريه تازه اي در راهروهاي مجلس به گردش درآمده که بر اساس آن مجلس طرح جامعي براي جلوگيري از تغييرات غيرقانوني ساعت‌ها توسط دولت ارايه مي‌كند.

ايرج نديمي نمايندهء لاهيجان گفته است با توجه به نوع كار و وظيفه مجلس در امر نظارت بر اجراي قانون در قوه مجريه و پس از رد شدن طرح بازگشت ساعت كار بانك‌ها به حالت اول در شوراي نگهبان، مجلس طرح جامع‌تري ارايه مي‌كند كه هر نوع تغيير ساعت‌ها را خلاف قانون بداند.

عضو كميسيون اقتصادي مجلس افزوده: "عدم توجيه اقتصادي، عدم رضايت مندي مردم و نبود مطالعهء كافي در تغيير ساعت كار بانك‌ها توسط دولت باعث شد كه مجلس طرح جامع‌تر را ارايه كند".

در حالي که در آستانه انتخابات اخير هم کساني مانند رييس مجلس و مدير کيهان و رييس مرکز پژوهش هاي مجلس و دبير مجمع تشخيص مصلحت نظام کوشيدند از پراکندگي نيروهاي جناح راست جلوگيري کنند و آن ها را وادارند که به دادن يک فهرست اکتفا کنند و ائتلاف خود را به هم نريزند، احساس نمي شود که اينک که فضا شکننده تر و عصبي تر از پيش است و شکست در انتخابات هم هواداران دولت و هم کارکشته گان جناح راست را عليه يکديگر برانگيخته، طرفين بکوشند به راه هاي بينابيني رضايت دهند.